| wBBBmmgm Sayfa 40 Sayfa 47 ıT 5.Ö ile -igrfıı Sentest DoUışnn N'l 5.0'nı son ılurtimu, Alplıa sûrî:münde.n ilk reçimler VV'ıru/ovi's Cbbiniztk Sa\fa 54 \Vindows CE gerçeklen de neler sağlıyor ye 2.0 sürümüne hangi özellikler ekleniyor? 0}}iı.r 97 Yenilikleri Sayfa 58 ttvis paketi sadece l>İı Bugfis mi? "NT-Kernel Gelecekteki işletim Sistemleri İçin Temel Olacak" Gregory Gordon (35) Mkıoaoş A/mam-.r'mıı px-zar tema müdürü !İrtr.V Microsoft re kor cirolar yapıyor. Özellikle de Office 9? ite, Wirıdows 98'iıı de benzer şekilde başarılı olacağını düşünüyor musunuz? (.oıJtuv Wİndows 98'i Windo\vs ').5'tn aksuıc değişik.gonııck gerekiyor. Windows 95 16 binen 32 bitlik işlerim sistemine ge çişte büyük bir adımdı. Bu belirleyici bir dünüm noktasıydı. \Vînduw> 98, daha cok Wİndows 95!in geliştirilmiş bir sunlnıu ve daha çok bir Upgrudc olarak düşünülmeli. Ancük \Vmdows 98'in etkileyici ve iyi şaıan bir urun olacağını düşünüyoruz. MÜİ71 IBM, O.V2'yi ev kullanıcıları pazarından geri çekti, Apple da bii) ıık bir kriz içerisinde. Microsoll'un rakipsiz kaldığını düşünüyor musunuz? Gordan: ben aynı görüşte değilim, Yazılım pazarı çok değişken. Sürekli daha iyi olmak için çabala m ayanlar çabucak büyük bir darboğazın eşiğine geliyorlar. Windows 95'ın gecikmesini bir duşûoûti. O zamanlar herkes OS/2'nin çok iyi bir alternatif olduğunu düşünüyorlardı. Windows'wı bugünkü başarısı -gele* cekie-ki pazar payları için bir garanti değildir. 3HI3 Sun sîzin İçin ciddiye alınacak bir rakip mi? Ck'idon: Sun Server sistemleri ve uygulama sunucusu alanımla hiç şüphesiz en önemli rakiplerimizden biri. Ancak Client sisteminden ag sunucusuna kadar standart arabirimli bir işletim sistemi sayesinde. Sunin propagandasını yaptığı Solaris adlı özel bir Uııix türevine karşı şansımız oldukça yüksek diye düşünüyorum. ı.Tiîllr1 Windows NT 5.Ö ve Meınphis aynı sürücü modelini destekleyecekler. Her İki işletim sistemini tek bİı işlerim sistemin de birleştirmeyi mi düşünüyorsunuz? Oordon: Dzun vadeli olarak getfcefcteü de bttgöafeû NT çekirdeğini gelecekteki İşle* İm. sistemleri için temel olarak kullanmağız. Ancak bunu 2000 yılı ıçm düşünüyoruz. Ancak bu, sadece tek bir VVindovvs sürümü kalacağı anlamına gelmiyor. Daha çok tüketici alanına yönelmiş bir işkum sısıe-mıne ve yine-aym şekilde daha çok şirketlerde kullanılacak bir işletim sistemine büyükve -ayrı bir ihtiyaç var. -aayMiHİ ı^lcüm sistemi -\ViifcWs Ch de ilgili ne gibi -planla-. rınız varî (Vordoıı: \Vlndmvs 'CE sadece avuçıçî bilgisayarlar için degıî e-lenee.elektroniği, lelckomutıikasyon, otomobil yönetimi ve belli koşullarda bugünkü lelevizyonun gösterdiği Web TV sev ler için de platform olarak kullanılacak Windows CC. işlemcilerin ekranlarla birlikte çalıştığı her yerde kullanılabilir, ister otomobil radyosu, ister iele.sek>.-utrr veya le-levızyon olsun. Burada üzer inde. ç.alışiı£ı:mz bası projeler var ve ük ürünleri 1998 yılı içerisinde piyasaya çıkntabileceğim; Bunları donanım ortaklarımızla birlikle geliştiriyoruz' ¦j-ÎU> Dazı somut ürünler söyleyebilir misiniz^ Gordon: Projelerimiz şu an otomobil, eğlence elektroniği ve FV sektörlerinde yoğunlaşmış dumıuda. Bunla: uç ana direk. Wiıı dnws CK bunlar ıçjn lemel olacak. fiilf?Microsoft mühendislerinin'çekmecelerinde bh somaki \Vindows jenerasyonu için ne gibi planlar bulunuyor? Gordon: Nl ^Odan sonraki gelişmelerin odak noktasını daha çok "kase of Use" oluşturuyor. PC ile diğer imdeki eıkilcşhnle-ri de, mesela ses lanmıa veya belki de mimik ve jestlerin tanınması gibi, gözönıinde bulunduruyüruz. Bazı aıaşiırıua projelerimiz devanı ediyor, bunlar bugünkü standartları daha dagelişri-recekler. yani klavye ve fareyi. icrosoş, kullanıcıların ka-fasnıı geçtiğimi-" > ıllarda iyice karıştırdı 1-ırma su-netieılerı Chicago'dan. £W£ndow$ 95) önce Nasbvılle'i (\Vind.nvs95b-OSR2) gösterdiler. Wuıdowa 98 ile önümüzdeki yıl yolculuk Memphis'e dpgm yolalıyor. Ancak aynı anda bazı dedikodular Amerika (urunun sona ereceğini İe hır sonraki ve heliıleyici durağın aslında çok uzaklardaki Kahire (Cu.ii.-, VV'mdovys NT 3.0'uı kod adı) obCöJ nı Söyİüj bî Ancak pahalı Kahire uçak bilerini almadan önce CUlPin lurizm bürosunu bir ziyan1! edin ve bu y.i-iyı okuyun. Yolculuk masraşarının yanında beklediğinizi bulamamanııı pişmatılıgıudan da taşamsl edehjin-siniz. Ayrıca sû sayfadaki Gregorv Gürden (Micrnsotr Almanya marketjng ınüdûıu) ile yaptığımız röportajı da okumanız faydalı olacaknr. Kendi- i. :ı\.ı^mı.ı Hh'.İlr'i'- gÖTC Mit- rasoft önümüzdeki yıllarda da iki raydan birden (vvtndmvs 9i w \ j yolculuğuna devam edecek ve profesyonel kullanıcılara hitap eden bir \Vinduws sütümü, yanında amatör kullanıcılar için de hir \Vindn\vs p--yasaya sürecek. Yani Vaex'i sofi WmdûWS î \'terı Window.s. 95 ve McrnnMs':- 3bgttl olun gelişi-n , sini devam eııirmek niyetinde. CHlP'in tespitleri de bunu doğrulu yor: Ortak sürücü modeline ve e '.'.¦k;--kı -"in Ketınl'e rağmen Wın-¦:¦ DW:. 95 ve NT arasındaki (arklar halen Ikİ &p3 \Vmclu\v. i.şlcıı-f! şîStCfşİ-nin varlığım haklı çık-ua;-;ik kadaı büyük Yani uçak b-lctiıı:^; Meruukiî'e ye-ya Kahİre'ye almanız lar!:eimiyor. her ikisi de si^i çıkmaz i>ır sokağa göturmO-yor.' Bu yakıdaki nçuncu bÖÎÖrndc föe İj auaairan \-eya öyle görünmelç iste-yerilet ''>"¦ \Viııduıv> CF işlelim şjş temini ii:cei;vuruz. ÎVşcrosoIt/u ı Wiudows CTİye Palmtop ;| teini cl.'rr.k soş noktayı ı:ıı I;oy.ıc.\.^ y^ksa daha çok ı aıı-A---'- makine^ çm \\mdows' (â b MS aı work': c'.:.-rak mi \av-x -:>Ux.>:p hemız kr, '-:'.: ;,:ıı:ııT .;rg I. 38 . CriİP ini* tıır Ch ipucu WİNDOWS'UN GELIföĞİ İncelediğimiz İm yeni Beıa suru-mündeki en önemli yenilikler masauslü ile ilgili: Active Desk-top. Internet tfxplorcr'ın VVin-do\vs'un kumanda merkeziyle kaynaşması nilıayei gerçekleştirilmiş: hemen belirtelim, bu yenilik şimdiye kadar tahmin edilenden çok daha ar heyecan verici. Mrmphisiıı hiçbir şekilde tam anlamıyla yeni bir Win-dows snnınıu olmayacağı giderek daha da belli oluyor ilaha çok varolan kurulumlar için biraz şişirilmiş bir servis paketine benziyor. Microsofı hu bağlamda Release notlarında da \Vİndows'un çekirdeğinde (Kernel) bir değişiklik yapılmadığım açıklı* yoı. Yani beklenen devrim gerçekle? meyecek Belki Windows 2000'clc Yeni Setup Meır.phis'in kumlumlı sırasında. Semp programının incelikle.hır Web şayiasını lıaurlatan tasarımı dikkati çekiyor: Solda bir .sütunda programın gerçekleştirdiği değişik adımlar sıralanın^. ortada ise o anki İşlemin gelişimi izlenebiliyor. Setup'un gelişimi sıracında WtB-doWS 95**1 göre. iki önemli değişiklik MemphisHen Son Yenilikler Güncel Bota sürümüntleki TV Tüner ve Active Desktop gibi yenilikler, bir sonraki Windüws sürümünün resminin son rötuşlarını tamamlıyor. Ancak yeni araçlar ve fonksiyonlara rağmen işletim sisteminin ana bölümünde değişiklik yapılmamış ve Windows 98 daha çok bir güncelleme (update) sürûmününe benziyor. işlevsellik alarak da yeniden tasarlanan Memphİs'in Setup programının grafiği ekranı bölümlemesi açısından framelerle donatılmış bir Web sayfasını andırıyor. mevcut: Memphıs donanımların kurulumu sırasında oııce Plug & Plaçkacıların algılanması ile işe başlıyor. daha sonra bilgisayar yeniden başla' nldıgında kalan donanımları ianıyor ve sisteme kuruyu!. Böylece kurulum rutininin kesilme ı.kurulum programının kilitlenmesi) leblikesi \\ın-dows 95'e oranla çok daha az. ikinci derişiklik ise Memphİs'in Setupimn, varolan hır Windows sürümünün üzerine kurulması durumunda, bu eski kurulumun sistem kayıtlarım (Regisiry) okuması ve burada bulduğu .lygnları yeni sisteme kuınıası. Ancak bu sadece işin teorisi. Pratikle Mcmphis lesL bilgisayarının ne netvvork kartının ayarlarım a labildı ne de uygun moniiorü kurabildi. Başka bir yenilik ise Setup programının. kurmak istediği dosyalardan disk üzerinde kazır bulunan daha yeni dosya sürümleriyle karşılaşması durumundaki tutumu: Daha önce kibarca" her seferinde ne yapılacağını soruyordu. Tabii herkes daha yeni olan dOSya sürümlerinin korunmasını seçiyordu. Bu duıum şimdi düzeltilmiş ve sadece daha yeni olan dosyalar sabit diske kopyalanıyor. Ayrıca aynı şey değişik ulkc kodlarına (dillere) sahip dosyalar için de geçerli. Masaiistii Daha Etkileşimli internet hxplorer 4.Ü \Vırtdows arabiriminde bazı değişiklikler yapıyor. Masaüsuindckİ bıı değişiklikler için Mcmpiıis'e terfi elmek gerekmiyor; bunlar Browser tarafından otomatik olarak kuruluyor.Ayın şekilde yeni Outlook Express de. ki Office ')7Vıeki Outlook İle kıyaslanamaz, sonuçla sadece E-MaiPlerin alınıp gönderilmesi ve haber gruplarının Okumuftsi için uısarlanmış. Mcmphis'e dönelim- MasaûsiOne sag luşla tıklayıp açılan menüden de "Özellikler" seçeneğine uklamı-sa oç yeni seçenek daha karşımıza çıkıyor. Daha önce ayrı bir ürün olarak saıı-lan "Plııs" paketi bunlardan biri. İkimi seçenek ileride bahsedeceğimiz "Color Management11. Son seçenek ise Active Dcsktopiın ayarlarına ulaşmanızı sağlayan "Wcb". Acıive Deskıop'un ardındaki düşünce oldukça basit: Kullanıcı düzenli olarak en sevdiği Web şilesinin bilgilerim ekranda görebilmeli. Bunun için Web adresinin giıilmesi ve silenin hangi aralıklarla gûneellene-eeginin belirtilmesi gerekiyor. \Vın-dows daha sonra belirlenen aralıklarla Çevirmeli Ag üzerinden lınerneı'e ballanıyor, sayfaları yüklüyor ve ma- saüstunde pe&eereJlerle silenin içeriğini gösteriyor. Pencere büyüklüğünü islediğiniz gibi değışiirchiliyorsu-ıııız. Ayaca Scrollbnr'lar İle sayfalar arasında gezinmek mümkün Böylece her gün veya belirli aralıklarla ihtiyaç duyduğunuz bilgilere hiçbir zahmet olmadan (telefon faturası dışında) doğrudan ulaşabiliyorsunuz. Memphıs'iu Deskıop'u Web sayfalarının gösterimin] desteklediği İçin, her HTML savlasını arkaplan resmi olarak da kullanabilmek mümkün. Biniz daha geniş düşününce, daha Windows 93'te gerçekleştirilen Desk-ıop ve L-splorer entegrasyonu yüzün- > 40 - CHİP EKİM IM7 Ch ipucu den burada da değişikliklerin olması gerektiği sonucu onaya çıkıyor. Explorer "iinklemyor" Ve gerçeklen de dunun Öyle: Bir yandan "Özellikler (Properlies)" seçeneği ile ExpIorcr'ın gösterdiği her klasörü kendine özgü arkaplan resmi ile birlıku-, BVI[ı veya HTML forma-unda kaydedebilmek mümkün, ancak bu genel görünümün daha iyi olmasını sağlamıyor Diğer yandan da Explorer'ın (Windows Gezgini) "Görünüm (View)" nıeuüsû ile her nesneyi ve dizini masaûsiunde veya \Viudows Gezgininde iıpkı bir link gibi gösıcrtebilmek de mümkün: Bu durumda tanımlama akçizgih olarak görünüyor ve hir nklama ile dizini açabiliyor veya program dosyasını çalıştırabiliyorsunuz. Aynca Explorer'a üçüncü bir pencere daha eklenmiş, bunu da yine aynı şekilde "Görünüm" menusu ile açabiliyorsunuz. Bu pencerede, seçime bağlı olarak Internet üxplo-rer'dan aklanları, en sevilen Internet sitelerine linkler, en son ziyaret edilen sayfaların Hisıory listesi gösteriliyor veya buradan "Channels" ile In-lerneı Hxplorer ile abone olunan Ptıçlı hizmetlerine erişebiliyorsunuz. Masa üstü ve Rxplorer yanında Windows'ıın yardım fonksiyonu da UTML'den nasibini almış. Başlat me-nüsünden "Memphıs llelpdesk" açılınca toteme) Kxplorer çalışıyor ve yerel (sabit diskteki) yardım dosyası yanında Mierosoşun İnternet Ser-ver'ı üzerindeki "Knovvledge Base'e" linkleri de gösteriyor veya sizi firmanın Online yardımına bağlıyor. Bu sırada aynı anda kendi bilgisayarınız ile ilgili "DrAVatson" analiz programı tarafından toplanan bilgiler de transfer ediliyor. Bununla ilgili daha lazla bilgiyi de yazının devamında bulabileceksiniz. Yerel yardım dosyasının veritabanı tamamen HTML formalına aktarılmış. Ancak varolan uygulamaların HLP uzantılı yardım dosyalarının da okunabilmesi tçın buna paralel olarak daha önceki Windo\vs yardımı WINHFI P.FXF ile ilişküendirilmiş. L'ç iane küçük başka değişikliğe de Explorer ve Deskıop bağlamında derinelim: MS OlTice'ın kısayol çubuğuna benzeyen ve alı ekran kenann-da "Başlat" bulonunun yanına yerleştirilmiş yeni araç çubuktan. Standart ayaı olarak iki çubuk arasında seçim yapmak gerekiyor: "Desktop ve Qu-ick Launch". "Desklop" masaüsiun-de bulunan tunı programlara ve kısa-yollara hızlı erişim sağhyor, Qıûck l-aunch ise Outlook Express adlı E-Mail programının, Internet Explû-rerin ve Channels'ın hemen çalışma sini sağlıyor Dördüncü bir düğme o an açılan lüm uygulamaların pencerelerim simge durumuna küçültüyor. Bu kısayol çubuklarından istedi- > Hız Programcıların Windowsun hızını arttırmak için bazı yerlerde gel İsti rnıeleı yapmaianna rağmen, Windows 90 ile çalışırken belirgin bir hız anısı hissel -miyorsunuz. Bunun nedenlerinden biri masatısıünün, yeni görevlerinden bin olan bir Web Bıuvvscr'ı aramakla meşgul olması. Diğer bir neden Is* Memphis'în güncel sürüm olan \Vmdows ÖSb'den çok daha fazla RAM'e İhtiyaç duyması. 32 Mbyte ve dalıa lazla RAM'e sanıp bilgisayarlarda \Vindows 95e göre performans artışlan var. Ancak sistemde 16 MB veya daha az RAM varsa, sahil diskte daha büyük Swap dosyası açdacagı için performans da düşüyor. Sağlamlık Build 1488'in aksine l$25 testte olduk-ı;.ı sağlam çalıştı. Bir önceki sürüm, varolan Windovvs 95b üzerine kurulurken ağ sunucusu ile bağlantı kuramazken ye bagiann kunnaya çalışırken sinir bozu-:*ı; nala :ıii%ıjto.ny!a kil illeri ırken.ftu problemler güncel sürümde karşımıza çıkmadı Sistemin sağlam bir ayağı Hardware Troubleshoofîng Agent. bıı aİç Wİndows iarafmdan yanlış tanınan donanımlar için sürücüler yûklenırıe^irıi güvenli oiarak cngelkyor. İşletim sistemi iki haftalık test süresi boyunca hiç kilitlenmedi, Yeni Script Dilleri Daha önce Windows 3.1'dc bulunan Macrn Recorder ¦(Kayıt Aracı) gerçi kısıtlı bir programdı, ancak bazı NVındovv 95 kullanıcılım taıalmdau eksiklimi çok hissediliyordu. Memphis şimdi Whv dows Scriptiııg Höst f.WSH> ile yine doğrudan işletim sisteminde bir scripı üzerinden komutların çaİısnrıünasma olanak tanıyor. WSİI, Visua! Basic veJava Sı:riprlermi destekleyen bir Acnve-X~Control. Ru bagJarada başka üreticiler de Windowsa diğer Script dillerini entegre etmek için kendi. Ac.ıivç X kontrollerini de gelîştire-biliyorlar. Ancak Script'lerin Wmdow$ >. I'deki Kayıt Aracı ite alışık olunduğu üzere fare ve menü hareketleriyle oluşturulması bûyûk bir ihtimalle mümkün olmayacak. 42" CHIP EKİM 199? Ch ipucu WINDOWS'UN GELECEĞİ Memphis ve Iııternef Memplııs gerçi Internet kullanıcıları baya gi avantajlar sağlıyor, ancak ofşlnc otftBUt çalışanlar için pek fazla biı yemlik \ok. OnÜne eridim avaniaıİarındatı yararlanmak isteyenler Internet Fsplorer "Tü dcnvnl.oad edip (veya r.yîul C'HIP CD'sindco yükleyip) kullanabilirler ve böylece BU yeni İnternet fonksiyonlarının birçoğuna ücretsiz sahip olabilirler. Mirras'f: diğer yandan dahurine; e televizyon ve bilgisayar arasındaki bağlantıyı sağlaması açısından da büyük Önem veri yor. tırmanın geleceğini hu alanda gördü* gri,birkaç av önce wO mılvon dolamı u_c rinde hır ücretle sann alınan VVeh IV tir ması ile de belli Oİuj'OJ". Bu finııa televizyon Internet Browser karışımım geliştir misti. Microsoft bilgisayar dünyası şe ilgili olmayan s e sürekli daha fasla bilgiyi lrucrneı Özerinden sunmak istiyor. k\ bu her gecen gün daha d.-ı belli oluyor, Mesele Bil! >¦¦>-Ks'in satın aldığı, önemli sanat eserlerinin dijital rq)ro>lıiksyıııbıtıy!rf ilgili haklar bunlara biı omek \;tcak kullanıcılar İm mın için uygun alıç. aygıtlara sahip olmalılar Ve îvlcıtıphis Microsoft için lntvnn-1 îefeyiiyonu jrönûijöfi adınım ı.ok önemli ıiı admi. ğiniz kadarım aynı anda göstcrtebili-yor ve İare tıklaması île aralarında gidip gelebiliyorsunuz. Ayııca kendi çubuklarınızı da istediğiniz gibi tanımlayabiliyorsunuz. Bunlar da bir dizinin içeriğine doğrudan ulaşabilmenizi sağlıyor İkinci bir değişiklik ise Memphis'in çoklu monitör destecine sahip olması. Bilgisayarınıza takılı iki PCI grafik kartı ile boyleee mesela iki iane paralel, iki değişik monitörde, kendi pen-Ctntlçrindc çalışan uygulamaları izleyebilmek mümkün Wiııdows Televizyonu Build 15'25'deki başka bir yenilik de TV Tüner. Bu program kurulunca sabit diskte 50 Mit yer kaplıyor. Program İnternet üzerinden kullanıcının bulunduğu bölgede yayın yapan güncel televizyon programlanılı bilgisayar ekranına getiriyor. Ülke (posta) kodunu girdikten sonra izle- Etplorer'da fıcr dizin BMP veyı HTML formattndaki bir arkaplm resmiyle süslenebilir. Ancak bunun genel görünüm üzerinde olumsuz bir etkisi ıar. formatına aktarılmış re Online yardımı olan Internet sitelerine linkler sunuyor. . _ nemierek kanallar güncel program'.a rının bir önMemesi İle ekranda belirirler. Gelişmiş bir arama fonksiyonu yardımıyla, mesela sinema fiimİeri-nin, dizilerin veya spor programlarımı! listelerini göstericin I irsiniz. Halta özel bîr televizyon kartınu varsa TV iııner ile İstenilen programları ayarlayabilir ve gösterimi kumanda edebilirsiniz. Ancak bunun önkoşulu km m Dinscı x Comrol Direcı Stıow 2.0 ve yeni sürücü modeli WDM'yi (W;nl2 Drivcî Model) desteklemesi. Halen hiçbir kanal yayınlarını. TV Tünerin ihtiyaç duyduğu biçimde sunmuyor, Ancak test için seçtiğimiz alıcı bölgesi Brooklyıı (New York;, tüm kanallarda sadece boş ekimler gösterdi. Donatılar: Yeni Araç Kutunuz Memphis geliştiricileri sistem analizi ve opliınızasyonu araçlarıma la ruam lan masına özel hır önem vermişler. Wiiidows 93b ile gelen 32 bitlik parritîon FAT32. Memphis ile ilk defa sadece yeni bilgisayar satın alanlara değil, tiım kullanıcılara ulaşıyor. KM I6'dan yeni il hil sürüme DOS programı olar. FDİSK ile geçmek biraz karmaşıktı ve disk üzerindeki timi verilerin yedek içilmesini gerektiriyordu, 2iıa lûııı veriler geçiş sırasında uçup gidiyordu. Şimdi bunun için bir Windows programı geliştirmişler. veri kaybı olmaksızın FAT Urdan KA B2Yc geçiş: olanaklı kılıyor. Ancak bu programla FA I i 2'den KAT 16ya dönüş mümkün değil, Bunun için ytne FDISKİ kullanmanız gerekiyor. Yeni, ancak eski bir tamdık olan Dt. VVaıson hata arama programı, yeni 32 biı sürümüyle sadece sistem kilitlenmelerini analiz çimiyor, aynı zamanda kurulu ve o an yüklü sürücüler hakkında da aynııiıh bilgiler veriyor. Bilgiler öylesine derlenip toparlanmış ki, bir problem olduğunda ve Microsoft veya diğer üreticilerin Hot-line çalışanlarını veya CHII' Destek Haiti'm aradığınızda, uygulamalar ve sürücüler arasındaki uyumsuzluklar konusunda ilgili kişilere oldukça yardımı: olabilirsiniz ve probleminiz buyüK bir ihtimalle çözülür. Bilgisayarınız hakkında daha lazla bilgi elde etmek istiyorsanız, daha ona: de MS Office paketiyle birlikte gelen Mıcrosoil System Iniormaıioni kullanabilirsiniz. Memphis sürümünde bu program biraz daha genişletilmiş. böylece bir DOS programı olan MSD'den (bazen yanlış bilgiler de veriyordu) nihayet kurtuluyoruz. Dr. Watson yanında Memphis. Window* kilitlenmelerinde sözkonu-su problemleri tespit edip ortadan kaldırmak (Troubleshooting) için iki araç daha sunuyor: 'System Troub-leshüoter" ve *"Hardware Troubles-hooliııg Agenl". Gerçi test sırasında ne kadar ııgrasiıysak da Windows İ)Ki bir turlu çökertemedik, ancak anlaşılan \Vindows 08 de galiba kullanıcıların basma bela olacak ve sürekli kilitlenecek. Bu programlanıl > İ• CHIP EKİM l"/ Ch ipucu WİNDOWS'UNG TV Tüner televizyon kanallarım bilgisayarda programlamaya olanak tanıyor. vVizard Windows 'un * hti optimhasyonu için bir arabirim sunuyor. ne kadar hasadı olacağı İseWindows 98 çıktığında belli olacak. System Troubleshooter aslında haslangıç dosyalan AUTÜI-:XEC.BAT; CONFIG.SYS, W1N.INI ve SYSTEM.INI için kolay kullanımlı {"kullanıcı dostu") bir editörden başka bir şey değil, ek olarak Registry tarafından yüklenen uygulamaların çaktırılmaları üzerinde de değişikliklerin yapılmasını sağlıyor. Halen\Vindows 3.x'ren ben kullanmakla olduğumu? Sysedfi progra-mından farkı ise bu dosyalardaki samların (yüklenen sürücülerin} önle-rindeki onay kutucukları ih* bit satı-nn işletilip gidilmeyeceğim belirle.-yebilnıcııiz ve satırlan istediginir. gibi aşağıya veya yukarıya taşıyabilmeniz Harıl ware Troublcshooting Agenı (Microsoft bunu Türkçe'ye nasıl çevirir acaba?! ise Wir.dows bir donamına beklendiği gibi ensemezse devreye giriyor. Bu durumda bu araç devreye giriyor ve oludan halayı tanımlamaya çalışıyor. Ayrıca bu program sayesinde Windo\vs'un. gelecekteki oturumlarda bu başarısız donanım erişimini bir daha hiç denememesini sağlamak da mümkün. Perl ormansın optirnizasy onandan ise Windows Tüne Up Wizard sorumlu. Bu aracın arabiriminden de üc iane ayrı programı çalıştırabilmek mümkün: Bunlardan ilki eski bir ta- Scmı il ı-oîo laitî m* tafce kİWe .-c*ıiJs,wı(mMö?Cicffh*rı ¦ . - Memphh'in System Troublesfıooter'ı Windom'un başlangıç dosyalan İçin hafanlı bir cCTrtfİ> editör. mdık: Scandisk dosya sistemindeki ve sahil diskleki hataları düzeltiyor İkinci program sabit diski BAK dosyaları gibi gereksiz dosyalardan temizliyor. Tüne Up VVizard'ın kumanda ettiği üçüncü araç ise \Vin-dıws 95'deki eski Defrag'm geliştirilmiş lıali. Bu program da uygulamakı ntı açılışını, bu programların EXE, DLL ve diğer program dosyalarını sabit disk üzerinde fiziksel olarak birbirlerine çok yakm yerleştirerek hız-lanrimyor. Sistem güvenliğinin İyileştirilmesi-M katkıda bulunacak son yeni araç i-se System Hle Checker Program sadece kullanıcı tarafından belirlenen klasorlerdeki dosyalardaki bozuklıık-lan kontrol etmekle kalmıyor, aym samanda dosyaların yaratılma tarihlerini ve sunim numaralarım da kay-deiıigi bir günlük dosyası oluşturuyor. Bu araç ayrıca en önemli DLL'le-riıı ve sürücülerin yed eklenmesi m de sağlıyor. İleride bir uygulama, kurulumu sırasında önemli bir sistem dosyasını kendi, ama daha eski sünimüy-le değiştirilirse, System Pile Checker bonU haber veriyor ve isterseniz daha yeni olan sürümünü (yedeğini almış-sanız) tekrar geri yüklüyor. Daha Açık Sürücü Modeli Daha önce de beiiriugımiz gibi Memphis'te. \Vindows °,x vc >;j ı^nı oriak sürücü modelini öngören yeni sürücü modeli VVDM gerçekleştirilmek isteniyor. Ancak Microsoft. VVDM için lûnı sürücüleri yeniden yazmayı (dönüştürmeyi) düşünmüyor. Sadece yem sûnicııler. özellikle de Universal Serlal Bus (USB) ve ilgili donanımları için, yeni sürücü modelini takip edecekler. Hazır varolan grafik kam ve yazıcı sû- ' rücüleri ise sadece tek bir platformda çalışmaya devam edecekler, yani ya Memphis'te ya da NT'de. Memphis ayrıca başka bir yığın surucû güncellemelerine ve geliştirilmiş programlama arabirimlerine (API) de sahip: • lınagc Colur Maıebing 2.0 (ICM): Meınphis're renk yönetimi yeni 2.0 Sürümüyle masaüstü özelliklerinde ayrı bir seçenek olarak bulunuyor. Color Management ile mesela monitörün renk çıkışlannı Scanner'ın veya renkli yancının renk çıkışına göre u-yarlamak mümkün. • DVD I'laycr: Uygun sftriicüye sahipseniz Memphis, yem DVD standardına göre kaydedilmiş CDTen de okuyabiliyor. • Di reci Show 2.0 ve Direct X 5: Menıplüs, ses ve görümü arabirimi Direct X İn en son sürümünü de İçeriyor. Buna bir de Direct Show, Acti-vc X kontrolü Active Vlovic 2.0ınyeni adı. ekk-nmiş. Aeiivc Movie'nin ilk sürümü daha \Vindows 9üb'de MPEG filmlerinin izlenebilmesini sağlıyordu, ikinci sunim ise leleviz-yon programlar mm listesinin transferini mümkün kılacak. • MİCTOSoft Vırlııal Privatc Networ-king (VTN); Network kanı olarak kurulan bu sürücünün arkasında Memphis ile PoÎBt to Poinl Tunne-ling Protocols (PPTPÎ desteği gizli. Du protokol sayesinde bir firmaya özel hıtranei'ıckı bilgisayarların. Hacker'ların bu bağlantı üzerinden firma ağma girmelerini önleyecek şekilde bir Inıernel Servcr'ıııa bağlan malanın saklamak mümkün. 46ı CHiP tıln tın NT 5*0 İle Ağda Serbest Dolaşım NT 5.0 büyük bir hızla geliştiriliyor. Cairo (Kahire) kod adı altında yeni NT, ağ yönetimi alanında ilginç yenilikler getiriyor. Nr 3.0'ın yaklaşık bir yıl sonra çıkacak olmasına rağmen ilk Prevıetf'ler daha şimdiden bizleri bu yeni işletim sisi cininde nelerin beklediğini görmemiz için yeterli. Mutosofı Özellikle Serrer alanına el a-ıvyor. Geliştirilmiş yönetim imkanları sistem yöneUcisınin ismi kolaylaştıracak ve sistemin olçckicııı-bilİrli*ini ar-nracak gibi görünüyor. Ancak \vir.-QOWS NT Worksiaıinn kullanıcıları da bası ek fonksiyonlardan fayda(anabilecek Multimedia Patlaması \Vind(iws NT 5.0'ıtı en çok dikkat çeken öîelligi - Windows 98'de olduğu gibi - İnternet kxploret 4.0'ın entegre. edildiği Aeıivc IJeskıop. Bu yeni nıasaüsiu tüm VVîudous sürümleri K'in yeni bir trend oiuşiuıuyor. WindoW$ NT Wnrkstarion ile çalışan biri. \Vmdows 95 kullanıcıları mu İlıip olduğu bazı fonksiyonların hasretini çekebilir. özellikle de ıııultiıne-dta alanında NT -f.0 biraz güçsüz kal mısu Microsoft NTnin yeni sürümüyle bit problemi gidermek düşüncesinde. Windows NT bugüne kadar Pirecı X'jn sadece bir bölümünü desteklerken, Cairo gelecekte bu nuılu- media arabiriminin mm kapsamına sahip olacak. Dircel 3P desteği bun- *arf **'j'j s--e!S—*Jj£&jZh* .ir—ff-1 Wdufotrs 98 gibi NT5.0 da Internet Explorer 4.0'ın yeni arabirimini kullanıyor. lardan en önemlisi. Multimedia alanındaki en güçlü adımlardan birisini de Whı32 Driver Model (WDM) gerçekleştirecek. Bu sürücü modeli arkasında da, hem NT •).U'da hem de Mcmphtsıe kullanılacak ortak bir sürücü taşanını yatıyor. Günümüzde dönaıam üreticileri Win-do\vs snrıimlen için değişik sürücüler geliştirmek zorundalar, bu yeni sürû-eu modeli ile gelecekle bu zahmette!! kurtulacaklar. Ve nihayet bu sayede de daha falla grafik, ses ve diğer mul-limedia kardan da NT'yi desteklemiş olacak. VV'indovvs NT ve Memphiş başka bir yeniliği daha paylaşıyorlar: Window> Scriptıng Hoşt (\V$ID ile NT 5.0 ve \Vİndow*98'de VB-Scripi,J-Scnpl veya uygun modüle sahip başka bir dilde scriptler yazmak ımtnıkun Daha İyi Donanım Desteği Hayır mı şer mi Windows NT gelecekle Phıg Sr Play destekleyecek. Böylece donanım bileşenlerimi! kurulumu kolaylaşacak. NoiebiHik sahipleri içm de geliştirilmiş güç yönetim fonksiyonları ilginç olabilir. Microsoft bu bağlamda, bilgisayarın kendisine bağlı aygıtları istediği gibi açıp kapatabildiği Advanced Configuraıion and Powcr hıtcrface'e (At-PI) büyük Oııem veriyor. Microsoft NT 5.0'da Uııivcrsal Serini Bus'u il'SB) desteklemek isliyor. USB işletim sistemi mımarlannm isteğiyle çevrehirim aygıdarının (mesela fare, klavye, joysnck) bağlanması için yeni bir standart olacak, Aynı şey Fire-Wire (Adaptec'İn yüksek hızda çalışan bir arabirimi) kullanan dıger aygıtlar için de geçerli. Pire-wirc saniyede 400 Mbitlİk bir bant genişliği sağlayacak. Böylece özellikle sayısal görüntü işleme için cok uygun > İİM 1997 17 Cı ııpucu WINDOWS'UN GELECEĞİ olacak Ancak sabit disk ve yazıcı gibi Sik kullanılan aygıtlar da bu arabirime bağlanabilecek. Bölünmüş Dosya Sistemi Dosya sıkıcını de yeniliklerden nasibini alıyor. NTF5 ve FAT yamnda Windüws NT 5.0. Comınon Internet File Sysıem (CIFS) ve Distrtbuted File System'ı (DPS) de destekleyecek Bu yeni dosya sistemi Dornainlerde çalışan herkes için avantajlar sağlıyor. Eski dosya sistemlerinde, ihtiyaç duyulan dosyalaruı bangi bilgisayarda olduğunun bilinmesi gerekiyordu, DFS ise bilgisayarlardan bagunsız olarak çalkıyor. Sistem operatörü boylc.ee dosyaların fiziksel dağılımına, kullanıcılar bumı hissetmeyecek şekilde, etkide bulunabiliyor. DFS. istemcinin (Client) otomaük olarak LAN'da veya lntemet'te dog.ru yere ak lan I masını sağlıyor. Yeni dosya sistemini şimdiden pratik olarak lesl eum'k isteyenler NT 5.0'ı beklemek zorunda değiller. Bu dosya sistemini Microsolı'uu İnternet sayfasından: ilhıip*./Avv.fw.mıcrn-soft.couı/:iLservcr/dis/dfsdlhnr yükleyebilirsiniz. Açık Dizin Hizmetleri Disu'ibıued Hle Sysıenı, Windows NTnin yeni dizin hizmeti İDiıçctory Services) Active Directory ile uyumlu bir şekilde çalışıyor. Directory Services sistem verilerinin yönetimi ile yükümlüler, mesela Logın'ler ve erişim haklan. Microsoft Active Direcıoıyle-re eri$mıi birkaç yıldır, standart haline gelmiş LDAP protokolü (Lightvvight Directory Access Protocol) ile desteklediği için. sistem verilen sadece işle-lim sisteminin değil, yabancı uygulamaların da kullanımına suruılabiliyor. Böylece mesela işletim sisteminin kullanıcı verileri bit SQl. ven tabanındaki-lerle karşı lasunlabilir. tek koşul bu ve-ritabanınm da aynı şekilde LDAP'yi desteklemesi. Macintosh. ÜS/2 ve Unix kumlu bilgisayarlardan bile bu şekilde bir Active Directory'ye erişini mümkün olacak. İsteyen NT 5.D'dahi Olstributed File System'ı Window$ NT 4.0 altında da test '"-'""""-edebilir. hltp://www.mıcrosoft.c om-'ıttiervcr/dfs/dhdl, h tm adresinde bu dosya sistemini bulabilirsiniz. 3- L* f i"* nı ittim Ö '¦*--"-" *>"'¦ •>"" Ul nr-v •"•ıi-v^l İİM . _jı*-. ıııırr Minrıı~ nnMİİnın/ ini i "* ^¦-V—¦ oı-raan *ot a** Active Oirectorîes sayesinde sistem operatörü Wlodcws NT 5.0 altında verilerini, sabit diskin dizin yapısına benzer şekilde gruplantiırabtliyor. al İ8 NT: Windows'un Geleceği V.'indovs 98 ve NT 5.0'in onak sürücü modeli Microsofı'ıin gelecekteki planlarını gümşıgına çıkarıyor: Her iki Windows sürümü tek bir sistemde birleştirilecek. Microsoft burada her ikisinden de en iyi özellikleri alacak. Sistem mimarisi olarak NT kerneli kullanılacak: geleceğin alettin sistemi Multimedia özelliklerini Windows 95/98'den miras alacak. Bu da DOS'uıı anık kesin olarak ianhe karışacağını gösteriyor, Start plaıfomı olanık bile. Ycuİ Windows'un ne zaman Çıkacağı ise PC-Fxpııda Microsoft yöneticilerinde Steve Ballmer tarafından açıklandı: 1999'da. MicrosouAır. tipik ge-cıkım-İerim de hesaba katarsak yeni bir -binyıla. ıam 2000 yılına rastlıyor. Sürekli daJıa fazla üretici LDAP'yi açık dizin standardı (öpen dilce toryjolarak tercih ediyorlar, böylece \Vindows NT 5.0'uı çıkmasıyla birlikte hazır bir yığın LDAP uygulaması kullanıma hazır olacak. Bu standardı Netscape, IBM. Lotus ve Novell de desteklemek istiyorlar Daha büyük ağları yönetenler ve O tarihe katlar spekülasyonlar mm şiddetiyle devam edecek; Yeni Wın-dpw&'un adı ''NT 6;0" mı yoksa ' Win-dow.s2ÛÛ0" mi olacak? O zamana kadar Microsoft Wuıdows NTyi adım adım geliştirmeye devam edecek ve daha fazla fonksiyon ekleyecek. Tıpkı bugünkü NT 4.0'la (im s,ı;,. \Volfpack ile) yapılan denemeler gibi. NT 5.0'ın En Önemli Yenilikleri • Uıtemvl Esploıeılı Active ı>.sfcuıp • Plhg& l'iay.VSB, Fire-Wlrtdesie£i • Wjndmvî, 98 ile wtxik stihir.â moâtrM vVVD.Vf; • Distribated Fı.V System • Aı,'ivr D'ucaory 9 Kerberos güvenlik honsqxi yüksek sistem güvenliğine ihtiyaç duyanlar, dizinleri komple replike edebilirler (kopyalama). Microsoft bunun için, değişik üreticilerin dizin sunucularının hile birbirleriyle baklana bildiği, standart haline gelmiş olan Directory Infurmation S>hadowing Protocol'ü (DISP) destekliyor Ancak, bunun ça-Iısuıası içm tüm verilabanlarmdaki ve-^ 50ı CHIP (KİM 19?? Ch ipucu WİNDOWS'UN GELECEĞİ |l ııtı'ı lnl>Hin-tli'in . —.N Enıat * ura rano aod ow**ıoİti ıha! it vsiı) fı a>* tyttı\ OK Ca^ | B*p | ŞhUÛo*ı. | Advarccd Ldoo-- ı-------- "3 ri yapılarının aynı yapıda olması gerekiyor. Mesela bir Üretici kullanıcı adlanın ad ve soyad olarak ayırırken, başka bir üretici buna karsın hn bilgileri tek bir alanda birleştirir**. otuma tik replikleme çalınmıyor. Aktif dizinler ek olarak, bir ılır hö-llmmuş Wiııdows RegiSlry'sine benzeyen sınıl bellekleri olarak dı hizmet veriyorlar. Bunlar sayesinde uygulamalar, tüm ag üzerine yayılmış kod segmanlarını bulabiliyorlar. DCOM (Distribuıed Cumponent Object Model) sayesinde ise bulunan program modülleri ilgili modülün fiziksel ko-nıımu ile İlgili problemleri dikkate almayı gerclairmcyeeek şekilde, başka bir bilgisayarda çalıştırılabiliyor. Winde*vs NT 3.0 ile dizin hizmetlerinin yönelimi de oldukça kolaylanıyor. Sistem yöneticisi kullanıcı verile-rini istediği ağaç yapılarında oluştura-biliyor ve böylece firmanın reel yapısına da bag.li kalmış oluyor. Mesela böylece "Satış" deparı nıamııdakı unu kullanıcıları biraraya getirip bunları tekrar "Reklam. Basın ve Oagıum" alig-ruplarma ayırabilmek de mümkün. Güvenlik, Daha Fazla Güvenlik. Microsoft güvenlik konsepti konusunda da yeni yollar izliyor. Şimdiye kadar Mierosoft'un NT l-an Manager'ı (NTLM) tüm güvenlik işlemlerinden sorumluydu, ancak bazı eksiklikleri ve zayıf yönleri vardı. Gerçi böylece hır sunucu (Servet) bir işlemcinin (Client) gerçekten de yerel ajıda bulunup bulunmadığını kontrol edebiliyordu, VKndoM NT 5.0'ın Logon ekranından bile işletim sisteminin yeni güvenlik modeli belli oluyor. Kullanıcı adı ve fifre yanında Domain ve güvenlik metodu da seçilebiliyor. ancak tanı tersi şekilde bir istemci bir Servcr'ın kimliğini sonışnıra iniyordu. Yani ağa "dışarıdan" girmiş bir sunucu (Haefcer) üzerindi' de bulunabilir, istemcinin eskiden bunun farkına varmasına olanak yoktu. Ayrıca NTLM, Microsoft dünyası dışında çok yaygın bir kullanım alanına sahip değil. Şinıdi lunı bunlar NT 5.0 ile değiştirilmek isleniyor, çünkü Mierosoli ıııo-diılct bir güvenlik konsepıuün yerleşmişine çalışıyor. LAN Maııager yanında Intermi te yaygmkışmış SSL (Sccu-rc Socket Layers) ve Massaehttssetis Insiimıe of Technology (MİT) tarafından geliştirilen "Ktrberos"' gıivenlik metodu da kullanılabiliyor. Mk~.ro-soft'uıı favorisi ise "Kerherns". Modüler mimar, beraberinde önemli avantajlar getiriyor: Bir kullanıcı ister bir NT4.0 VVorkstation'dan NTLM ile, ister bir NT 3.0 Work*ıa!ion'dan Kctbe-cos İle. ister Neıscape'in bir BrovvseıT İte bit Uııix sistemli bilgisayardan bir NT sunucusuna bağlanmaya çalışsın, farketmiyor, sistem bu İstemcilerin bs&- birini tanıyabiliyor ve. uygun cri-şim haklarım verebılıyoı Uygulama Sunucusu Microsoft mm bu teknolojileri temel alarak bugünlerde bir yığın yeni sunucu geliştiriyor, bunların hir bölümü \Vindows NT'nitı bir bileşeni ola-c;sk, diğerleri ise ayrı ürünler piyasaya çıkacaklar. Bu yeni uygulamalardan bin de I ransacıion Server. bu sunucu iş uygulamaları İçin bir çeşit Undo (geri al ma) fonksiyonu sunuyor. Bir prog- ram* bir fatura keserken bir veriuıba-nma erişip dalı soma bir ferura dosyası oluşturduğunda İe birdenbire istenilen Faturayı yazıcıdan bastirama-yınca. Transanion Server kullanımı sayesinde bu adımların komple sonucu hiç olmamış gibi gösterilebiliyor. Veritabam bu durumda son durumu Mildi tuluyor ve fatura dosyası Otomatik olarak siliniyor. Windows NT 3.0 kapsamındaki ikinci büyük uygulama Zero Admi-nistraıion Kil (2AK). Bu uygulama sayesinde merkezi bir sistem yönelimi sağlanabiliyor. Sistem operatörünün sunucu üzerine uygulamaları kurmasına ve her biı\Vorksıation'u bir sonraki olurumda otomatik olarak değiştirebilmesi nr olanak tanıyor. ZAK'ın 1.0 Sürümü kısa bir süre imce çıktı. Gerçi yazılımın kurulumu otomatik olarak gerçek I eşi yor. ancak kunıium programım dalıa önce de olduğu gibi her bilgisayarda tek tek ea-hşlırmak gerekiyor. Active Direcrories ve DİSttibuted file System sayesinde NT 5.0 ile bir sunucunun istenilen Code I'rağmenı'le-rini bilgisayarların kullanımımı yanmak ınnmkün olacak, böylece sunucu üzerinde kurulumun gerçeklen de sadece bir dela yapılması sağlanacak. Bu da güncelleme, kürelerinin kısalnıasmı sağlayacak. Microsoft, rakibi Sun'm karşısına Mulliuser Scivcı lor Windows NT ile çıkıyor. Bu çok kullanıcılı sunucu sayesinde Office paketi gibi kapsamlı uygulamaları ıek bîr sunucu üzerinden çalıştırmak mümkün olacak ve ilgili istemcilerden sadece arabirimin gösterimini sağlamak yeterli olacak. Böylece MS-Oşice 97 gıhı programları bile 8 MB R'\M'e sahip 386'larda bile çalışlırnıak mümkün olacak Bunun için gerekli istemci yazılımı sadece Windows NT ve \Vindows 95*16 çalışmayacak. ayın zamanda Unix Mac-OS ve. Wındo\vs 3.1 kurulu bilgisayarlara da taşınabilecek. Böylece bir firma ne redeyse uım Clîenılanm kullanıp buna rağmen en modern NT yazılımlarıyla çalışabilecek. 52-CHip EK|İ 1997 Windows Cebinizde Windows ailesinin en genç üyesi Windows CE. Kullanım alanı ise avuca rahatça sığabilen mini PC'ler (avuçiçi bilgisayarlar). CHIP, gelecekte belki de hayatın değişik alanlarında sıkça karşımıza çıkacak bu mini işletim sistemini büyüteç altına alıyor ve geleceğini inceliyor. Büyük ınasaûstû PC'lere ek olarak düşünülen Palmtop'lar veya Handhcld PCler (HPC, avuçiçi bilgisayarlar), rahatça bir elinizde una bileceği ııiz veya çekelinizin cebinize sığacak kadar küçük aygıtlardır. Şimdiye kadar bu bilgisayarlar için sundan bir işlerim sistemi yoktu. İster Psion İSttr US Roboıics olsun, bunlardan biri için yazılmış yazılını. diğerinin platformunda kııllanılamı-yordu. Windows Ol: buna son verecek. Microsoft'un bu mini işletim sistemi de£i§ik işlemci ve donanım platformlarında kullanılabiliyor. Üreticiler sadece Microsoft'un tanımladığı bazı standartlara uymak zorundalar. Böylece mini bilgisayarlar bir To-uehsereen ile (dokunmatik ekran) ile 640*240 piksellik bit ekran çözünürlüğüne ulaşabiliyorlar. Giriş ünpulî aygıtı olarak klavyenin yanında bir de farenin fonksiyonlarını yerine getiren bir kalem kullarulabiliyor. Diğer donanım özellikleri ise minimum 4 Me-gabyte RAM, bir PC-Card slotu ve bir de seri bağlantı nokıası. Amerika'da Plamtoplar yaklaşık hır yıldır Win-dows CE yüklü olarak satılıyorlar. Wİndows CE Microsoft'un avuçiçi için tasarladığı bîr işletim sistemi rt. ^ Wîndows CE: İlk İzlenim Windows CE masatistünde Wın-dows 95 kullanıcıları kendilerini evinde gibi hissedebilirler: Burada önemi i uygulamalar İçin kısayollar gruptan-mış, simgeler büyük YVindovvs suriı-müne benziyorlar.HPC sahipleri Başlat menüht görev çubuğu ve değişik Iray ikonlanndan da mahrum değiller. uMy Handhcld PC" kısayolu ile dizin yapısının derinliklerinde gezinmek mümkün. Açılan pencereler ayni şekilde alışık olduğumuz Wİnd>jws dizaynını andırıyorlar. Windows 9ö ve NTden rek büyük farkı şu: Avuçiçi bilgisayarlarda pencereler daima tüm ekranı kaplıyor. Ancak pencereleri rahatça simge durumuna küçültüp görev çubuğuna gizlemek de mümkün; pencere çubugundakı düğmeye tıklamak yeterli. Microsoft, mini işlerim sistemini "mini' iııiabilmek için konfordan biraz ödün vermiş. Windows CE tanı anlamıyla 32 bitlik bir işletim sistemi olmasına rağmen, bazı avantajlardan sadece kısmen yararlanabilmek nıtun küıı. Mesela sürükle, ve bırak (Orag 6i Drop) ınasausıunde veya bir pencere dahilinde kullanılabilirken, pencere- "mSSmCE ^ö TM* Windows 95 kullanıcıları yabancılık çekmeyecek: VVindons CE'nin masaüstû ve Explorer'ı Wİndow$ 95'le neredeyse aynı. ler veya uygulamalar arasında çalışırken bu özellikten neredeyse her zaman vazgeçmek zorundasınız. Böylece dosyalar sadece menu çubuğundan veya fonksiyon ıııslarıyla kopyalanabiliyor. Yine Windo\vs CE'nin reper-luvarında Ol.l-, ODBC ve. DDE gibi arabirimler ile bulunmuyor. Microsoft avuçiçi hilgisayan büyük PC için ek olarak düşündüğü için Rednıond'lu yazılım devt mim işlenin sisteminde yazıcı yöneliminden de aynı şekilde lasarruf etmiş. Düşük Bellek Avuçiçi bilgisayardaki timi kaynaklar kısıtlı olduğu İçin Windows Cfc'nin gel İsline ileri güç yönetimine ve bellek dağılımına ayrı bir önem vermişler. Dosyaların kaydedilmesi İçin nekadarlık bit bellek alanının boş tutulacağı ve programlar için ne kudaı belleğin kullanıma sunulacağım ayarlayabilmek mümkün. Bu ayarların yapıldığı pencerede aynı zamanda RAM'in ne kadar dolu olduğunu âs görmek mümkün. Windows CE'nin kendisi ise 400 KB'lık bit bellek alanına ihtiyaç duyuyor. Windows CE kısıtlı enerji kaynağını da (pilden gelen) idareli kullanmak zorunda. Sistem bu yüzden çok enerji harcayacak işlemlerden oııcc sizi uyarıyor ve bir Suspend modu sunuyor. Bu modda HPC belirli bir bekleme sûresinden sonra otomatik olarak minimum enerji tüketim moduna geçiyor. Wulâ0WS CE, kullanıcının fatkclıne-yecegi bir biçimde güç yönetimini yürütüyor; işlemciyi her bir hesaplama işlemi arasında devre dışı bırakıyor. işlemci bu sayede işletim süresi boyunca sadece %5 kullanılıyor (yani bir saatte sadece 3 dakika), HPC çakşır gibi görünse de. Cepteki Büro windows 95'itı aksine CE günlak bilgisayar kullanımı için ek yazılımlara ihtiyaç duymuyor; Windows CE Palmtopa komple bir ''cep bürosu" kuruyor, bu büroda kelime, işlımı.i "Pocket WordB, elektronik tablolaına > 54 • CHtP EKİM 1997 71 Büyük Windows sürümleriyle büyük benıerliklerWindam CE'nİıı Explarer'ında da kendini belli ediyor. Ancak pencereler genel olarak tüm ekranı kaplıyor. Kullanıcı, avuçiçi bilgisayarların Sy-stum P-oiMirliGE düşük belleğiyle Windows CE'nin siıtern Öıelliklerinde gerekli ayarları yapabilir vb en uygun şekilde bellekten faydalanabilir. ^ programı "Pocket EJKfil" bir "Pnckct Internet Expkffer™, bir Schedule programı, bir de E Mail trafiği için "hıbox" bulunuyor. Kelime işlem programı Pocket Worıl Fonksiyon kapsamı olarak Win-çfaws 95 ve NT'dckİ NVordpad'İP ayın. Ayrıca Microsoft sayma fonksiyonuna büyük önem veriyor. Pocket VVord'de yazıüpini ve metinlerin yaa büyüklüğünü de degisrirmek mümkün. Ancak Autotexi ye benzer inceliklerden HPC kullanıcıları vazgeçmek durumunda. Mini elektronik tabloiama Pocket Excel. Autofill fonksiyonuna ve zaman, birim ve değişik sayı tipleri gibi en önemli hücre biçimlendirmelerine sahip. Formüller bolümü ise aynı şekilde kapsamlı: Finansman, ınarema-tik ve tstaıistiklen yaklaşık olarak 100 formül mevcut. Pocket F.xcel aynca formüllerin kısa açıklamalarını da Formülle birlikte ekrana yansıtıyor. Windo\vş CK kapsamlı bir termin ve randevu yönetimi de sunuyor: Ca-lendar'da randevular belirlenebiliyor. Bunların zaman aralıkları kalemle uzautıp kısıütılabîliyor. veya başka bit tarihe alınabiliyor. Önemli randevular isrek üzerine bir alarmla size bildirile-biliyor. Aynca her kayda uzun notlar da yazabilmek mıırokun. Sag üstte kullanıcının "Tasks" aracıyla başladığı görevler görünüyor. Yeni adresleri Conıacts İle girmek mümkün, bu küçük adres yönetim programının sekmeleri adres, hitap. başlık, unvan gibi bilgiler içeriyor. Pocket Internet Esplorer, bir Mail programı ve çevirmeli ağ ile Wİiiüows CE. bir Internet sorfçnsıinın ihtiyaç duyduğu her şeyi sunuyor. Ancak In-KTrıeı'e bağlanabilmek için donanını olarak bir Modem PC-Caıd gerekli. PC Bağlantısı Kir avuçiçi bilgisayar asıl ınasaûstü bir bilgisayara bağkutdığmda ilginç o-luyor. Kullanıcı böylece biriktirdiği verileri karşılıklı olarak bir l'Cden bir avuçiçi bilgisayara transfer edebiliyor. Bu bağlantıyı sağlayabilmek için birlikte verilen Windows CE-CD'Sİn-den HPC Explorcr'ı büyük bilgisayara İPCyc) yüklemek gerekiyor. Program kurulduğunda HPC Explorer otomatik olarak Nullmodem kablosu İle Palmtop'a bağlanıyor ve transfer edile bilecek verileri aramaya başlıyor. Tüm dönüştürmeler, mesela Word 97 fonnalından Pocket Word dosyasına dönüştürme HPC Explorer İle ya-püıyor. Bu işlemlerin düzenlerunesi için de Synchronisation Manager hizmet veriyor. 15u araç sayesinde kullanıcı. hangi dosyaların yenileneceğini belirleyebiliyor. HPC Explore.r varlığını başka uygıı- Ve yine: Windows'u Beklerken Whıdows müşterilerini bekletojeyi kendine alışkanlık r.uı. Gödoi'yAı bekler gibi yeni bir Windows r-uıû-mıinım çıkmasını bekliyoruz. \; 3.0'm çıkışı yarını yıl ertelendi, Wm-âöws 97'mn adı VVmdtuvs 98 olarak değiştirildi yi- Wİ!idows CE ?. O'm çıkışı da 1998 basma sarkacak Micıosuİfun bu hamleler: sadece kullanıcıların aklını k.ır.şunıujı. MicrosofVun donanım ortaklan da hazır yen; ürünleriyle yem işk".ı:ıı sistemini); çıkışını bcMİyofîai Kış.ı-cast herkes bekliyor Avuçiçi Bilgisayarlar ve Üreticileri * Casio Casınpeia, 1998de çıkacak •HP 300IX,çıktı 'Philips VVlo J, 1998'de çıkacak "Hitachi HandhrMlK., 1998de çıkacak • LG Electronics PTRMÜ, çıktı ıq PC-CormMnion, 1998de cı- HİC Muhite Pfû 200 ye 400, çıktı \Vindows CE île ilgili Web Adresleri ¦bttj>://www mk.rOf.oş. c uııı/ıv indö w seç/defan 11 .asp hltp:'/h0meihige>..cnınpriş.ı: neikrııighvüubwşıs.hlpı} Ultp://www:\viıulowsw.ioııı lamalarda da hissettiriyor: Küçük bir düğme ile Outlook. Exehaııge ve Scheduie* programlanna kendini entegre ediyor. Bu düğmeye uklayınca HPC l:xplorer. Synchronlsation Manager da belirlenen krik.rle.re. göre bir dönüştürme başlıyor, Bir Schedule programına snlıip olmayanlar Schedu-le+'ın 7 sûrümüııü Windows CF--CD'sinde bulabilirler. Güvenlik konusundan da HPC Explorer sorumlu. İsteğe bağlı olarak iıim avuçiçi bilgisayarın içeriğini ana bilgisayara (PC'ye) yedeklcycbiliyor. Bu işlem için de sadece bir düğmeye tıklamak yeterli. > 56 - EHLF EKİM 1997 1IPC F.xpIorer son olarak yeni yazılımların Palmtop'a yüklenmesinden sorumlu. Ancak kullanıcı sadece önlü Installshıeld'ı ekranda görebiliyor. Wİndo\vs CE için mevcut yazılımların listesini Inıernet'te "hup:/Avww.\vindowscecom" adresinde bulabilirsiniz. CE'nin Geleceği Mİcrosolt Wiadows CE 2.0 üzerindeki çalışmalarım süvdunıyor. iiu en yeni sürüm bir önceki sürümün eksiklerini giderecek. Bir CE kullanıcısı böylece gelecekle bu inini işlet im sisteminde de yazıcıdan çıkn alabilecek. Ancak 2.0 sürümü sadece, bir Öncekinin hala düzellmc (bugfbc) sürümü değil. Microsoft yeni ufuklar da açı- yor. Windows CE 2.0 gelecekçe 640*480 çözünürlük ve 24 bit renk derinliğindeki renkli ekranları da destekleyecek. Böylece bu sistemler küçük bir Notehook'a benzeyecek. Dedikodulara bakılırsa Windows CE, US-Robolies'in başarılı Pahnpi-lot'una da rakip olacak. "Gryphon" kod adı allında Microsoft. benzer bir küçük aygıt üzerinde çalışmalarını burduruyor, bu aygıt da aynı şekilde Windows CE 2.0*ın modiliye edilmiş bir sürümü ile çalışacak m ıs. Ve çok değişik bir kullanım alanım da Mİcrosolt. mühendisleri gozommde bulunduruyor: Mobil ağ bilgisayarları (Neı-PC) için Windows CE işlclim sistemi. Daha açık bir ifadeyle: Bir firmanın temsilcileri işe çıkıp Net PCle- Office 97 Yenilikleri Bug'Iarın sonu yok: Tek tek patehlerden sonra Microsoft Office 97'dekt hataları tümden düzeltmek için bir Office 97 Service Release çıkarma hazırlığında. Ru ilk servis paketinde neler olduğunu bu bölümde bulabilirsiniz. O İlke 9~'ııin çıkmasının üzerinden yaklaşık yarım yıl geçmedi ki, Microsoft düzeltme işlerine girişmek zorunda kaldı. özellikle yeni bir ofis bileşeni olan Ouılook'daki hatalar Microsofı.'un bit SfiîVİS paketi çıkarmak zorunda bırakıl. Bu servis paketinin en Önemli iki bileşeni Outlook için hata düzeltmeler (bııgfbO ve Word 6.0/95 Converter. Her ikisi de ayrı bileşenler olarak Mic-rosoft'un Web sitesinden indirilebiliyor :h[tpy/w\vw.nticrosoş.com/oilicel-reesıtı ffAvord/d lpagesAvrd6ex3 2 .htm h ıtp:/Av ww. microsolı .eom/oşkefrees-iuliyoııilook/dlpageş/outlimep.hlm Ayrıca bu servis paketi Outlook için başka düzeltmeler ve geliştirmeler de içeriyor. Böylece bunun Mail programı gelecekte SMPT ve POP3 ü de des-i ekleyecek. Office de "MMX'lendi" Parasına kıyıp da MMX işlemci rine önemli veriler (randevular, görüşmeler, tarihler gibi) yüklüyorlar sonra firmaya donuyorlar. Şimdi fiı-manııı diğer çalışanları Nel PCyİ doğrudan firma ağına bağlıyorlar ve yüklenen verileri senkronize ediyorlar. Bu bağlantıyı ise bir Ethernet bağlantısı vejava desteği mümkün kılıyor. Microsoft elbette kendi dili Acıive-JCi de unutmayacaktır. Mİcrosolt "Wmdo\vs her yerde" sloganını gerçekleştirmek hayalinde. Arabalarda kullanılacak Navigation bilgisayarları da fabrikadaki robotlar gibi aynı şekilde Wind0WS CE ile çalışacak. Ve belki de yakında bankomat-lar önündeki banka müşterilerini de yine bir VVindmvs logosu selamlayacak. alanlar için sevindirici bir haber: Office 97 servis paketi VVord Art gibi gra-lik programlarıyla yeni işlemciyi daha iyi kullanabilecek Microsoft özellikle JPEG resimlerin render edilmesinde ilaha yüksek performans vaadediyor. Yeni bir dosya izleücisı de oldukça ilginç: Access Snapshot Utility bir Access venlabamndau bir raporun ekran görüntüsünü alıyor. Burada yaratılan SNP formalındakt dosyaların boyutu orjinal rapordan çok daha küçük. Başak hır avantaj da şu: .SNP formatmda-ki dosyavı açabilmek için ¦bk>shİ Access'in kurulu olması ge- 1 \ .J- -reknıİyor. Raporu okumak ı-çm sadece bir Snapshot Vi-ewer yeterli. Office 97 Servis paketindeki en önemli bileşenler Word 6.0/95 Converter ve hatalarla dolu Outlook içîn bir Bugfİx. Her ikisini de şimdiden Microsoft'un Internet sitesinden download edebilirsiniz* Dikkat: Bugfi* de Hatalı Woıd b'.O Converter için Bugfıx'ıe de bit hata var. Office bileşenlerinin tümünü C: sürücüsüne yüklemeyen-ler, Converter'ın filtreleri için gerekli dizinleri bulamaması problemiyle kar şı karşıyalar. Bu problemin çözümü de en erken yakında çıkacak olan servis paketiyle mümkün olacak Outlook 98 Microsoft halen Outlook'un 9H sûrumu üzerinde çalışıyor. Ancak bu kouucla fazla bilgi vermiyorlar. Sadece programın gelecekte Visual Basic, Java Script ve Dynamie H'l'ML de destekleyeceğini söylemekle yetiniyorlar. Yeni Outlook'un ne zaman çıkacağı ise belli değil. W Derleyen Ufuk Yamanfalıçoğlu f -İklooky InlMuct Mııil ünhunrunmt Pulch Final Rtltosf • •T* -—."-ı> ---.....'" ' 58 • CHkP İKİM 1997 |
Cep telefonları |
Ekran kartları |
Masaüstü |
Notebook |
Ses kartları |
Webcam |
Klavye & Fare |
Yazıcılar |
Tablet
Ev Sineması
Mp3 Player | Usb Bellekler | Video kameralar | Fotoğraf Makinesi | Taşınabilir diskler | LED & LCD Tv | Monitörler | OEM | PDA
Navigasyon | Oyun Konsolu

