pucu \**^ EM siilliii Serinin bu üçüncü bölümünde HKEYJ.OCALJVTACHINE'nin sırrı çözülüyor. PCye ait özel ayarlar ve yazılımlar kaldırıldıktan sonra arta kalanların kaldırılması diğer konularımız. Bir cerrahın by-pas* veiya kalp kapaklığı ameliyatı sırasındaki en büyük yardımcısı parmaklarının uçlarında hissettikleri dir Wmdow;ı'un Rcgisuy'sİne erişim de hlr cerrahın kalbe yaklaşımı kadar hassas ve yavaşça olmalıdır. Rcgisıry serimiz sizi bir cenah yapmasa da. Re-gislry anatomisi de ilgili en önemli ayrıntıları öğreneceksiniz. Serimizin bu övüncü bölümünde HKFy\.LOCAL_MACH1NE analıları açıklığa kavuşuyor. Bu anahtar \Viııdows 95'te W:n-dows Vl'dekinden cok faıklı olduğundan NTYi (ınnmıızdckı sayıda inceleyeceğiz. HK£Y LOCAI_MACHINE Büyüteç Altında HKEY_.LOCAl_.MACHINE PC cindeki tüm verileri İaklıyor. Donanımların ayarları \c yazılımların kayırtan ile ilgili bilgiler bu anahtar al unda tuiuluynr. Kayıtlar da SYS-TEM.DAT adı ile C:\WINDOWS dizini alanda [utuluyor. lIKriY_LOCAL_MACHlNE uç alı anahtara ayrılıyor; HKEY_CI-AS-SES_ROOT,HKEY_CUR-RENT_CONFIG ve HKEOHHJ3&-lA. GÖrÛTtÛm kolaylığı acısından ayn haslıklar allında da toplanmış olsalar aslında HKEY_löcAl machi- NE'ııiu altında yer alıyorlar?. Değişik- likler İçin ana anahlan kullanmanızda fayda var. Config Anahtarı: Farklı PC HKEYLOCAl^MACHINEnln ilk alt anahtarı conlıg. Alımda l'Cnirı farklı donanım prolılleri bulunuyor. Tıpkı farklı kullanıcı profilleri olabildiği gibi. farklı donanım konfıgüras-yımları da olabilıynr. HKHY_USKRS lakinden farklı olarak her pıoül larklı bir isimle kaydedilmiyor. Tüm konfi-gürasyonlar SYSTEM.DA 1 dosyası içinde saklanıyor. Donanım profillerini PCmn yükünü hafişetmek için kullanabilirsiniz. Bazı az kullanılan aygıtlar (örneğin ta rayici) içuı sürücüleri yûkieıncyip sistem kaynaklarının boşa kulİanılması-nı engclle.yc.bilirsiniz. Donanım profili ile belirleyebileceğiniz bîr koıüıgu-rasyon üe gerekli sürücüleri yükleyip gereksizleri bırakabilirsiniz. Böylece Wirıdows size başlarken hangi sürü cûleri yüklemek islediğinizi sorar. Donanım profillerini Windows içinden "Ayarlar" menüsüne girerek > 64 ¦ CHip ŞUBAT 1998 Ch ipucu ...--" --J ayarlıyorsunuz. ''Denelim Masasına girip "Sistem" i seçtiriniz zaman çıkan pencere içinde "Donanım Profilleri" sekmesini seçerek kopyalama yöntemi ile yeni bir profil yaratabilirsiniz, .Sun olarak da "Aygıt Yöneticisi" aracılımı i İr ikiciliğiniz değişikliği yapabilirsiniz. Ancak aktif olan konrigıırasyo-mm hangisi olduğuna da ıl.kkai eı meyi unutmamanız gerekiyor. HKKY_l.()CAL_MACIIIMi\Conrıgal-uııcla tüm konhgürasyonlar için alı anahtarlar hnhnıuyor İsini olarak da don rakamdan oluşan ve sıra numara sı İı ilen sayılar kullanılıyor. İlk kon-fîgûıasyon için 0001, ikinci için 0002 gibi... Bu saplardan hangi konfigunısyüiı olduğu anlaşılamıyor. HKHY_l_0-> Al _MA( ni\l:\Sysıem\Curcnt-ConirolSe.ı\Comıol\H>GonrigDB allında asıl isimleri bulmak mümkün. İsimler "I riendlyName" ve çayının birleştirilmesi ile oluşturulmuş Örneğin: HriendiynarııeşOOl. İsmin karşılığı olan defterden profile verdiğiniz adı görebilirsiniz, Örneğin FrİendlyNa-meOOOrin karşılımı "Oıjinaİ konligû-rasyon"' Uninstall İle Yaşanan Sorunlar "Denelim Masası' içinden "PtOE- ranı l:.kle/Kaldır" ile yeni yazılımlar yükleyebilir veya eski yazılımları kaldırabilirsiniz. Ancak kaldırma işlemi pek o kadar da sorunsuz olmuyor. Çoğunlukla isimler listede kalıyor ve silinemiyor veya Winduw.s programın kaldırılması sırasında hanı mesajı ve-perck İşlemi kesiyor. Bu durumda ıs basa düşüyor, HKEY_LOCAL_MACHİNE\SOFT-YVARE tüm yazılımların kayıtlarından ve kurulum bilgilerinden sorumlu. Burada ûreüCİlün adı altında yazılımların adlarını analılar olarak bulabilirsiniz. Yani eğer bir programı elle silmek istiyorsanız buradan baslığım tamamen silmeksiniz. Bu Regislry'den programı tamamen uzaklaştırmak için yeterli değil tabii. HKEY_LOCAL_MACIUNE\SOFT-\YAIU:\Mierosoıi\Wi:ıdo\vs\Current-VcrsıonVAppPaıhs allında Windo\vs yazılımların yollarım saklıyor. Anahtarların adları da programların adlan. Örneğin \VI\WORn.i:X!:, NETSCA-PE.EXE gibi... "Varsayılan" tam yol adını ve programın adını saklarken "PatrT ise yazı-Unıııı kullandığı DLL uzantılı dosyaların hulımdugıı dizini gösteriyor. F.ger programın adını silerseniz Cki bu ilgili anahtarı tamamen silmek demek) programı tamamen kaldırmış olursu- nuz. DLI.'lerin kaldırılması daha da 2or. Bir tane fazla silmeniz başka bir yazılımın çalışmasını engelleyebileceği gibi Windows'u da tamamen çalışmaz hale getirebilir, Bu yüzden her zaman kullanılan alim kural burada da geçerli oluyor. Tüm Dİ L'leıin ve Regislry'nin yedeklennıesİ... Eğer birkaç gün sistemim? sorunsuz çalışırsa gönül rahatlığıyla yedeklerinizi silebilirsiniz. Windows*a sürekli ayni küıûphane-nitı (l.ibrary! kurulmasını engellemek için farklı yazılımların kullandığı DLL'lcr için orıak bir anahtar var. "SharedDLLs" adı verilen bu analılar > *•. ons v.ıt..ı..ıı,tİııİ r.Kİn>4i>ıtiH 50c * 2İıt*trq Bası £HS - ,-. - *tH9 H$İOSİİİM$ılt>D***ıİ>Paft*ıl -fc—¦—-*¦ Y40Jb-:n3'&frıw>tl r.ı¦-v-ov il 90ı Rp* -...'¦"f | İv. ..... —........ İşaretleme Prensibi: İstediğiniz sürücü ve komutları işaretleyerek yazı yazmadan Dos sistem dosyalarını oluşturabiliyorsunuz. . mfr ¦';İ• luta -Jj >-- ?n*rı'tti*rı Aynı sistem İçin farklı donanım profilleri belirlemek mümkün. Registry içinde HKEY_LOCAL_ MACHlNE\System, Curren tControlSet', Conlrot\IDConfigDB altında donanım profillerinin kayıtlarını bulmak mümkün. İsmin yanındaki sayı o profilin numarasını veriyor. t*r* tftvvş >\rîı>) İfitn 1 '.. "t • _| ihm> - '..I larıMı - _| ı!¦¦• ¦ _l ıı..¦¦, - _j mı-c* : atomum/mm ii Ktlıu - _l •ıS—d" İ -I ¦¦¦iltı n .JPrM S Zj Umun ¦ r PBHj *•"•*ı ııW- ,: . . VBJi'ntmuna* ¦j$*.j**>v-t- :>•-¦;¦. -*-.. ™cİ,*- -. tf e-- "Program Ekle/Haldır" ile daha önceden yüklediğiniz programları kaldırmak mümkün. Eğer burada bir bata olursû tek çare Regisiry'nin derinliklerine dalmak. b ¦kutun ı SJ bİMıb Ma*"'**™*:-1 Vdntf• W**. İ•¦- hfemrii trİ î.* İı^İ.-f ^ [S3Rowh '•¦* U 66* CHIP ŞUBAT 1998 Ch ipucu REGİSTRY YAZI DİZİSİ, BÛ j allında DLK'lenn lam yolu ve adı -saklanıyor. İlgine w önemli olan nokta İSmİtl sonundaki rakam. Bu rakam ıı DLLvc kat İane uygulamanın enşli-gini gösteriyor. Basil bir mantıkla, eger rakam sıfırsa o anahıann ve o dosyanın siliaebiieceğini söyleyebiliriz. Ama buradan hangi programların DLL'yi kullandığını anlayamazsınız. "fijm" ve "RunOnce" alı anahıarla-rına da bakarak eğer buralarda kaldırmış olduğunuz programların isimlcıi-ni görürseniz onlun da silebilirsiniz. Aynı işlemleri HKEY_USER\.defa-ulıVSofuvare'de de yaparak kaldırmış olduğunuz programın kalınırlarım kaldırabilirdiniz. En son olarak da IIKEY..LO-CAL_MÂCHINE\SÖİ lAVARlAMicro-soşWindo\vs\>^nrren:Versıon\Unıns-lall allına bakmanı? gerekiyor Burada program kaldırma işlemi sırasında kullanılacak veriler saklanıyor. "Dİsp-LtyName" alımda kumlu uygulamanın adı ve "LninsıaliSinng*1 alanda uygulamanın kaldırılması sırasında kullanılacak verilerin bulunduğu yer .saklanıyor. Dunları da silebilirsiniz. Son olarak da uygulamaya alî parçalan lamamıyîa sabit diskinizden uzakları rabiÜrsuıiz. Diğer Anahtarlar H KKY_L0C-U._MAC.H1NE alımda başka anahtarlar da bulunuyor. V ENUM: Tak ve Çalıştır" lipi aygıl- m*î'Hç^îi)ts>kuffNr|w>i>~ınî Wer Do* programının V/İndons altında kendine ait bir Autoexec.bat ve Contig.sys dosyası olabilir. larîa ilgili veriler burada saklanıyor. *- Hardware: burada seri bağların noktalarının ve işlemci ile ilgili bilgile--ir kaycı MHııİuyor * Sccurily: Ağ İçerisindeki güvenlik ile ilgili kayırlar mruluyor. fc- Networİc Eğer bilgisayar bir ağa bağlı ise burada aga girts ile ilgili bilgiler nıluluyor. V System: Başlangıç ile ilgili kayıtlar lutuluyor Klavye tanımlan, donanım profillerinin adlan veya akiıl" zaman dilimi gibi bilgilerin yanışını sanal cihaz sumenleri de burada kayıtlı bulunuyor Sayı Kolonlarından Korkmayın bazı kullanıcılar Registry'nin derinliklerine mirice gördükleri sayı kolonları katkısında paniğe kapılarak hemen kaçıyorlar. Bu kolonlar HKEY_LOCAL_MACHINrT\$OKT-WARE\Classe_\CL5ID altında bulunuyor. yani tüm programların Class-ID'lerİ burada tutuluyor. Sayılar sade ee basil lamnüama kodları. 32 bitlik her program böyle bir rakama sahip oluyor. Amaç OLE uyumlu objelerin tanınmağı. İki farklı programın aynı kodu almasını engellemek İçin Microsoft !28 bitlik hir anahtar kullanmış. böylece İter programın 52 basamaklı bir sert numarası bulunuyor. Bu durumda aynı rakamın ikinci kez onaya çıkma ihtimali sıfır, HKEYJLOCAl MACHIME ile İlgili Chipuçlan En iyi ayarlar \Vİndows 93 içinden diyalog kumlan ile yapılıyor. Bazı ineç ayarlat ise sadece Regisiry'nln derinliklerinde gizli. Sizin için HKHY_lXX.\L_MA(.HINE"nin en iyi chfpuçlşnni biraıaya topladık. Çevirmeli Ağ ile Otomatik Bağlantı Hy pcrltıık denen özel ıcksüerc anık her yerde rasılıyoruz. Eger mouse ile seçilirlcrse YVindmvs hemen brovv-ser'ınızı çalıştırıyor; ancak hemen arkasından da hata veriyor. W\VW aıl- Onemli ClassJD'ler Evrak Çantası İ y 3BBD920-42 AO-1069- A2E4-08OO2B303O90Î Yazıcı I2227A280-3AEA-1069- A2DI.'-080l)2inO'î09D) intana İHBF21B42-EÎHM0IB- 8488-00AAIHBE56F8} Çöp Kutusu [6451 I 040 İ08MÖ1B- 9R)8-00AA002E9MEJ Geien Kutusu {OOO20D7ıVOÜOO-ü000- C000-00CK>00000Ü46l Denetim Masası {21EC2020-3AEA-1069- A2DD-08002B3Ü39DI Ağ Komşuları {208D2C6U 3AEA-10r>9- A21Î7-08002B30İ09D) resine* bağlanılırken oluşan haîamn sebebi Internet'e bağlı olmamanız. HKEY_.LQCAl,_MACHl-\EVSyslem\CurrciuCoalrolScl\Scrvi-ccs\\Viıısock\Autüdialaltından 'Aıuo-dialnllN,ınıei2' anahranm ^Url dil" yapıp ve daha sonra da HKEY_LO-CAL.KUCIIINE^OFTVVAREVMicro-solı\Windo\vs\Cun'entVersion\lnter-netSettıngs alımdan da "EnablcAuto-dial" seçeneğini "01 00 00 0Ö1" yapar sanız, olomalik bağlantı penceresi ar-nk siz bir yere haglanmak istediğinizde hemen açılacakıır. Otomatik Oluşturulan Başlangıç Dosyaları MS_DOS programları de çalışanlar için çok faydalı bir özellik: Her program için özel bir Autoexec.bat: ve Cnrıfig.sys belirlenebilir. Bunu programın üzerinde sağ uıouse tununa basarak sağlayabilirsiniz "Özelliklerdi seçerek çıkan pencereden Trognun"a girin ve 'Gelişmiş*! seçin. "MS-DOS" moduıuı aktif hale getirirseniz Dos sisıcm dosyalarına doğrudan erişebilirsiniz. Kolaylık açısından Wiııdows en^ _ 68- CHIF JUBİt 1998 MGISTR.Y YAZI DİZİSİ, BOLUM 3 Sözlük OLE- CObjeet Liııking anıl Oribed-ding) Bu özellik sayesinde uygulamalar başka uygulamalara ail koin-poncnllcri doğrudan kullanabilirler. Ana uygulama ile. diğer uygula manın menû opsiyonlanna erişmek mümkün. DLL' (Dynamic Liıık Library) Programcıların çok kullandıkları Muinlerin kaydedildiği dosyalar. Onalühk düzen: Toplanı onalu rakamdan oluşan sayı sistemi. lOVJan 13'c kadar olan rakamlar için --Vdiuı F*e kadar semboller kullanılıyor. MS-DOS opsiyonları MKI-V_l.OCAI._MAC IT1NE\S0E I WARE\Microsoft\Windows\Cttr- rentVers-ior.VISPOSOpnonh alımda yapılabilecek olası ayarlar: *¦ Varsayılan: Burada yazılı olanlar listede gördüğünüz isimlerin karşılıkları. Otomatik yapılandırma kutusu Registry içinden yapacağına değişikliklerle daha da genişleyebilir. mm Kınadaki ikilik düzende yazılı rakamlar farklı sonuçlar dogu-ılıyorlar. * 00: Tamamen listeden kaldtııyoı '*¦ 02: ı istede gnrıınür hale gefiyoı. V 07: Gonilıııııyor ancak akrif hale geliyor. V IB: GOrülûyor ve işaretfcnefefe aktif hale geliyor. V Corüîg.sys: Conlıg.sys itinde olması gereken satır yazılıyor, > Amoexec.bat: Auiocxec.bat içinde olması gereken sat it buruya değer olarak yazılıyor. ı Order: Umredeki sıralamayı belir -liyor. Değer ne kadar düşükse o katlar yukarıda oluyor. > StdOption: Windo\vsun kendi kullandığı kayıtlar tutuluyor. > TipTact: Fonksiyon ile ilgili bilgiler burada yer alıyor. önemli DOS elemanlarının bulunduğu bir diyalog sunuyor. ''Yapılarıdır' tuşttna basaıak islediğiniz elemanları işaretleyebilirsiniz. Ancak bazı dosyalar burada yok. Örneğin CD sürücü veya mouse'un sürücüleri gözükmüyor. Registry içinden bu mcnûyû "•— *¦ >^H"-I.-Ç"|I!^!..; '-.. "Başlat" menusu içerisinden "Denetim Masası" içindeki tüm komponentlere ulaşmak için ilgili Class-ID ile oluşturulmuş klasörü WINDOWS\STARTMENU altına kopyalamak gerekiyor. zenginleştirebilirsiniz. HKEY_LOCAl._MACIHN_\SOFT-\VA RFAMicrosolı \Windows\C.urrcnt Versıon\MS-D0SOplk>ns altında ek-levebileecklerinizi görebilirsin!s. Lisrede görünmelini istediklerinizin ikilik düzendeki değerlerinin İlk iki rakamını 02 yapabilirsiniz. 02 yerine kırklı değerlet vererek farklı sonuçlar elde etmeniz de mümkün. Hu değerler ve açıklamalarını lablnda bulabilirsiniz. "Varsayılaıı**ııı karşılımı olarak listedeki isim yer alıyor Tonfig.sys" ve "Auıoexec.bal" anahtarlarının değerleri olarak normal DOS'ta yazdığınız satırları yazabilirsiniz Confg.sys ıcin "DEVICEI IlGH=C:\CDROM\sU-rucu_adı\D:(~.DÛ]" ve Auloe.\cc.bat için de "C';\WINDO\VS\COMMAND\ M$CDEX.EXE/D:CDOI" satırlarını girebilirsiniz. Tabii yollan ve adlan kendinize göre ayarlamalısınız. Aynı işlemleri -inou.se" adı alımda rnouse için de yapabilirsiniz. "Mo use.com" veya "M o um-, e m*" dosyasını çalıştırabilirsiniz. "MS-DOSOptions* ile ilgili ayrıniı-lan kutuda bulabilirsiniz. "Bilgisayarım""! Esplorer ile Açmak Eğer sag tnousc tuşu ile "BilgKaya-nııf simgesi üzerine tıklarsanız açılan menûde explorer't görebilirsiniz Çok sik kullandığınız bir opsiyon ise bunu standardaşrırabilrrsiniz HKEYJ.OCAL. MACMNENSOFT-WARE\Claşşeş\CLSlD\UODl}4EE0-:SAEA-1069-A2D8-08002B30309D) shell'e gelerek varsayılan değeri "explorer" yapmak gerekiyor Daha sonra şhell alıma yeni bir analılar açarak "explorer" adını vermek gerekiyor. Onun allına "conınıaııd" başlı gı açarak değerini "C:\WI\-DO\VS\EXPlORI"R.EXi:' olarak girin. Bundan sonra "Bilgisayarım" üzerine çift ıtkladsguuzda cxplorer çalışacaktır. Mas aü s tünden Sistem Yönetimi ilginç sonuçlar ekle eimek için her zaman Registry'ye erişmek gerekmiyor. Örneğin "Denetim Masası"nı masaıiMtınc yerleştirmek İçin bir klasör yaratıp şu şekilde isimlendirnıeli siniz: Denetim Masası. [2IEC2020-.İAEA-1069 A2DD-08002B30309B}" Emer a basngımz anda klasör "Dcrıe-liın Masası" klasörüne dönüşecektir. Ayın işlemi diğer elemanlarla da yapabilirsiniz. Tek bilmeniz gereken elemanın Class ID'si; yani kodu. Aym chıpucunun değişik şekli: Klasörü C:\WINDOWS\5TARTMn-NU alnna yerleştirin ve böylece "Baş-laı" menusune direk yerleşmiş olsun. Gass-lD'leıden en önemlilerini ilginize sunuyoruz, ö Stephan ÇoSdırıann'dsa çeviren Güçlü Aydüğiiıı 70- CHIP ŞUBAT 1993