10 | OCAK 2 0 0 1 Bilgisayar sektöründe son zamanlarda iyice klifle haline gelmifl bir düflünce var. İnsanlar kendi aralarında konuflurken "Satın aldığın flu bilgisayar sen eve götürene kadar demode olacak" diyorlar. Merkezi New York’ta bulunan IBM, bilgisayar kullanıcılarının atık sorunuyla ilgili olarak kendi içinde bir çözüm gelifltirmifl. Birçok kifli kullanamadığı donanımları ne yapacağı konusunda kararsı zlık çekiyor. IBM de bu soruna çözüm bulabilmek için iki farklı grup gelifltirmifl. Bunlardan Geri Dönüflüm IBM PC’leri Geri Dönüfltürüyor bir tanesi bireysel tüketici grubuyken, diğeri de küçük ölçekli ifl sahipleri. Çevre örgütlerinin bir türlü çözüm bulamadığı bu problem, belki de IBM sayesinde çözüme kavuflacak. 29.99 dolarlık bir ücret karflılığında, IBM her türlü PC parçasını alacak ve bunları IBM PC Geridönüflüm Birimi’ne yollayacak. Bu ücretin içine nakliye bedeli de dahil. Atık donanımı olan kiflilerin yapması gereken tek fley cihazları paketlemek ve UPS kanalıyla Envirocyle’a yollamak. Envirocycle bir geri dönüflüm flirketi. 2004’de 315 milyon bilgisayar atık olacak Yakın dönemde yapılan bir arafltı rmaya göre, 1998 yılında Amerika’da 20.6 milyon PC atık hale geldi ya da kullanıcıların tabiriyle "demode" oldu. Fakat bu bilgisayarları n sadece yüzde 11’i, yani 2.3 milyon adedi geri dönüflüm kapsamında değerlendirildi. 2004 yılında 315 milyon bilgisayarı n daha atık PC sınıfına gireceğ i tahmin ediliyor. IBM’in rakiplerinin atık bilgisayar konusunda yaptığı çalıflmalar ise daha farklı. Örneğin Dell sadece büyük müflterilerinin kullanı lmayan bilgisayarlarını almayı kabul ediyor. fiirket 20 adedin altında cihazı da kabul etmiyor. IBM’in de büyük müflterileri için buna benzer bir programı var. Hewlett Packard yetkilileri ise bireysel kullanıcılar için bir geri dönüflüm programı hazırlanaca- ğını ve bunun çalıflmalarının flu anda yürütüldüğünü ifade ediyorlar. Çevreciler IBM’in bu programı na övgüler yağdırırken, bazıları da hükümetin ve bilgisayar üreticilerinin atık değerlendirme konusunda daha hassas olması gerektiğini belirtiyor. Yeni "Side Bar" kiflisel bilgilere imkan tanıyor ve böylece menüler istendiği gibi değifltirilebiliyor. Örneğin borsa kurları veya haberler gibi. Philips SpeechMike Pro USB Bağlantılı PC Mikrofonu USB Portundan bağlanabilen ilk mikrofon Philips’den geliyor. SpeechMike Pro USB Windows 98 SE ve Windows 2000’de sesli komut yönetimi için özel üretildi. Kelime tanıma, sesli yönetim, internet üzerinden telefonlaflmak, Sesli elektronik posta, prezentasyon ve videoların editlenmesi gibi birçok fley mümkün. Cihaz bir mikrofon, hoparlör, trackball ve fare tufllarından oluflmakta. Üzerinde tuflları programlamak mümkün, böylece çeflitli programların açılması için kısayol oluflturulabiliniyor ve makrolar çalıfltırılabiliniyor. USB bağlantsı sayesinde artık ses kalitesi ses kartına bağlı olmayacak. Sinyallerin doğrudan anakarta ulaflması ses kaybına son veriyor. Mikrofon bağlandı- ğında bilgisayarın yeniden bafllaması na ihtiyaç duymuyor. 12 | OCAK 2 0 0 1 Haberler Varsayalım pek de tanımadığınız bir flehrin sokaklarında geziniyorsunuz ve farkına bile varmadan Starbucks’ın yanından geçtiniz. Cep telefonunuz çalıyor ve ekranda bir kahve kuponu beliriyor. Bu kuponun özelliği sadece o flehirde ya da flehrin o bölgesinde kullanılabiliyor olması. Peki ama telefonunuz Starbucks civarı nda olduğunuzu nereden bildi? Hatta kupon geçen Starbucks’da olduğunuzu nasıl anladı? Sizin hakkınızda baflka ne gibi detayları biliyor? Teknoloji İzlenmek için Kabloya Gerek Yok Kısa bir zaman sonra en yakı- nınızdaki mobil cihaz nerede olduğ unuzu bilecek, yerinizi tespit edecek. Bu teknoloji birçok fırsat yaratacağı gibi, aynı zamanda insanları n özel hayatlarına da tecavüz olarak nitelendirilebilir. Aradaki ince çizgi korunabilirse sorun çıkmayacağı kesin ama önemli olan bu çizginin korunabilmesi. Biyolojik parametreler tıbbi merkezlere bildiriliyor Bu tür teknolojiler son zamanlarda iyice gelifliyor. Digital Angel isimli yeni bir teknoloji sayesinde, vücuda yakın bir yerde tutulan mikrochip kiflinin biyolojik parametrelerinin bir kaydını tutuyor ve vücutta herhangi bir ağrı ya da araz olduğunda bunun bilgisini tıbbi merkezlere bildiriyor. Bu tür teknolojilerin doğru amaçlar için kullanılmamasının çok ciddi sorunlara yol açacağı ifade ediliyor. Cep telefonları, avuçiçi cihazlar, araç navigasyon sistemleri kısa bir zaman sonra çok daha detaylı izleme yapabilecekler. Bunların çoğu da zaten bu tür özelliklerle birlikte geliyor. Bir yıl kadar bir süre içinde de bu tür izleme hizmetlerinin verilmeye bafllanacağı açıklanıyor. Bu tür bir teknolojinin getirilmesinin bafllıca nedeni ise, federal kanunlar uyarınca 911’i arayan kiflilerin yerlerinin bir an önce tespit edilmesinin flart koflulması. Bu tür izleme sayesinde, kifliler istedikleri web sitesine girebiliyor, otomatik olarak hava durumu konusunda bilgi alıyor, bulunduğ u yerin yakınındaki sinemalarda gösterilen filmleri öğrenebiliyor ya da "sushie" yiyebileceğ i en yakın lokantanın adresini alabiliyor. Eğer aradıkları yeri bulmaya çalıflırken kaybolurlarsa o zaman da adım adım yönlendirilerek doğru yere gitmeleri sağlanıyor. Sıkıflıklık içinde kalınmayacak: Tegaron Telematics’in sunduğu yeni bir navigasyon yazılımı sayesinde kuvvetli Compaq iPaq aynı zamanda bir GPS yol gösterici olarak da kullanılabilecek. Compaq navigasyon yazılımı ve buna bağ- lı olarak GPS antenini önümüzdeki sene piyasaya sürecek. Yazılım ilk olarak konumuna bağlı olarak uydu bilgilerini tanımlıyor. Bu veriler ve istenen hedeiPaq için GPS PDA’lar için Yol Gösterici Yazılım fi gösteren yol planı ise kızıl ötesi bağlantı noktası kullanılarak GSM telefon üzerinden Tegaron sunucusuna gönderiliyor. En az SMS kadar güvenli. Trafik yo- ğunlukları göz önünde bulundurularak hazırlanan plan kullanıcıya SMS ile gönderiliyor. Bunun sonucunda kullanı cı hedefine rahatlıkla ulaflabiliyor. Compaq, GPS anten ve gerekli yazılımın fiyatını henüz belirlemedi. Kısa Kısa ?Bluetooth-Teknolojili MP3 Player Üretiliyor. Parthaus firması Bluetooth teknolojisiyle çalıflan bir MP3 Player’ının prototipini tanıttı. MP3 Dataları 24 Bit’lik dijital bir ağdan ya da iki Laptop arasındaki kablolu bir bağlantı- dan hoparlör bağlı MP3 Playerini temsil eden bir alete bağlanıyor. Teknolojinin amacı cep telefonu kullanıcısının internet üzerinden MP3 dosyalarını indirerek MP3 çalı cısına yüklemesi ve bu sırada di- ğer mobil telefon kullanıcılarının Bluetooth üzerinden diğer parçalara ulaflabimesini sağlamak. ?Shockwave Film-Portalı AtomFilms’i Satın Alıyor Macromedia Aralık baflında yapı- lan açıklamaya göre yan kuruluflları olan Shockwave’in film-portalı AtomFilms’i devraldığını bildirdi. Bu birleflme dünya çapında yeni jenerasyonun eğlence anlayıflını yansıtacak. AtomFilm 1.500 filim ve programa sahip. Firmanın yeni hedefleri oyun, müzik, film ve diğer faaliyetleri gelifltirmek. Bu Shockwave’in tam olarak satın aldığı ilk flirket.Shockwave kendi çapında 30 milyon kayıtlı kullanıcı- ya sahip. AtomFilms ise 150 milyon on ve offline müflteriye ulaflıyor.Henüz bu ortaklığa ne isim verileceği belli değil. ?Güncel Virüs Uyarıları Aflk mektubu kopyası LOVELETT-AS virüsü konusu "US PRESIDENT AND FBI SECRETS" olan bir e-posta eklentisi ile yayılı- yor. Bu dosyanın çalıfltırılması ve bilgisayarın yeniden bafllatılması sonrasında mektup kendini Outlook Express adres defterindeki herkese otomatik olarak gönderiyor. ?Fun Love Virüs, NT ağlarındaki sürücü paylaflı mlarında yaygınlaflıyor ve EXE, SCR ve OCX uzantılı dosyalarda görünüyor. Eğer bu tür bir dosyayı SP3 veya 4 yüklü olan bir Windows NT 4.0 bilgisayar üzerinde çalıfltıracak olursanız açılıfl dosyası NTDLR ve NTOSKRNL.EXE virüs tarafından güncellenecektir. Bu sistem dosyaları na eriflim korumasını ortadan kaldırıyor. Çözüm: Yeni bir servis paketi yüklemek... Tomb Raider’ın tanıtım filmi internette yayınlanmaya baflladı. Bu tanıtım filmine tombraider. real.com veya Quicktime Trailers adreslerinden ulaflabilirsiniz. Paramount’un sunduğu bu sinema filminde Angelina Jo- Tomb Raider Tanıtım Filmi İnternet’te lie Lara Croft’u canlandırıyor. Bu tanıtım filmi sadece RealPlayer 8 ve Quicktime formatlarında yayı nlanacak. Yazılımları Aralık CHIP CD'de bulabilirsiniz. Yada Real Player veya Quicktime adreslerinden indirebilirsiniz. Digital Angel gibi teknolojilerin doğru amaçlar için kullanılması gerekiyor. OCAK 2 0 0 1 | 13 Haberler Kullanıcının ekli dosyayı açması na bile gerek kalmadan yayı- lan virüslerin sayısı hızla artıyor. Kasım 1999’da Bubbleboy ile bafllayan bu akım, Kakworm’la devam etti. Bu tür virüslerin flu an moda olan türü ise VBS/Forgotten. A@mm. Bu üç virüs türü aslında bilgisayar virüslerinin son zamanlarda ne kadar karmaflı klafltığının bir göstergesi olarak nitelendirilebilir. Bu tür saldırıların amacı ise çok daha fazla bilgisayara virüs bulafltırmak. VBS/Forgotten.A@mm’nin yaptığı bir baflka fley ise mail’in konu bölümüne önemli bir mesajmı fl izlenimi vermek için "Finansman" gibi sözcükler yazması. Panda anti-virüs programı VBS/Forgotten.A@mm’yi yakalayı p temizleyen anti-virüs programları ndan bir tanesi. VBS/Forgotten.A@mm, nam-ı diğer VBS/Pica.worm.gen yeni bir worm türü ve en önemli Virüsler HTML Formatlı Virüsler Yayılıyor özelliği aktif hale gelmesi için virüslü ekli dosyanın açılmasına gerek olmaması. Kodu HTML formatında olduğu için, içinde bulunduğu e-mail’in açılması yeterli oluyor. VBS/Forgotten.A@mm Microsoft Outlook kanalıyla yayılıyor. Virüslü bilgisayarın adres defterindeki tüm kiflilere konusu Financing olan bir mail yolluyor. Bu e-mail’i açmak istiyorsanız ActiveX’i aktif hale getirmelisiniz diye de bir not var. Bunu yaptığınız zaman virüs aktif hale geliyor. Konuyla ilgili daha detaylı bilgi almak isterseniz, http://www.pandasoftware.com/ encyclopedia.asp?page=gusano/ VBSForgottenA@mm_E linkini ziyaret edin. Kaydedilebilir ve yeniden yazılabilir CD’ler; müziklerini CD’ye kopyalamak isteyenler, kameraları yla çektikleri görüntüleri video CD’lere aktarmak isteyenler ya da PC’deki verilerini yedeklemek gibi daha sıkıcı ifllerle uğraflması gerekenler için son derece uygun ve ifllevseldir aslında. Philips ve Sony gibi CD lisansörleri de double density (çift katlı) CD teknolojisini kullanmaya bafllayacak. Bu teknoloji sayesinde, bofl disk kapasitesi 650MB’dan 13GB’a yükselecek. Yeni CD’lere verilen diğer bir isim ise DDCD olacak, yani double density CD’nin bafl harfleri yan yana konarak elde edilmifl bir kısaltma. Bu kadarlık bir bofl disk kapasitesi 2.5 saatlik audio CD müziği ya da sıkıfltırılmıfl, Mp3 formatındaki 500 adet flarkıyı içinde barındı- rabilir. Double Density CD CD Boyutu İkiye Katlanınca... DDCD bugünün lazer teknolojisini kullanıyor DDCD donanımın günümüzde kullanılan CD kayıt cihazlarından çok da pahalı olmayacağını ifade ediyor, konuyla ilgili flirketler. Bunun sebebi de flöyle özetleniyor; DDCD günümüz CD tertibatı ile aynı lazer teknolojisini kullanı yor. Arada bir fark var tabii, disk spiral oluklar daraltılarak ve veriyi saklayan çukurların araları kısaltılarak modifiye edilmifl durumda. Fakat DDCD flu anda kullanılan CD ya da DVD donanımı ile birlikte kullanılamayacak. Philips ve Sony ürünlerin ne zaman satıfla çıkacağı konusunda flimdilik sessiz kalıyorlar. Fakat bazı kaynaklar ilk bofl disk ve kayıt cihazlarının 6 ay içinde piyasada olacağını belirtiyorlar. 14 | OCAK 2 0 0 1 Haberler Dijital kameralarımızı, PDA’ları- mızı ve taflınabilr CD çalıcılarımı- zı kullanmayı hepimiz çok severiz. Yaflayabileceğimiz tek sorun yanlıfl bir anda pillerinin bitmesi olabilir. Çokça pil harcayan bu cihazları n daha uzun süreli çalıflmaları nı sağlamak için Energizer ve Duracell yeni alkalin piller gelifltirdiler. Her iki flirket de yeni pillerin sıradan alkalin pillerden yüzde 50-80 arasında bir oranda daha uzun dayandığını iddia edi- Alkalin Pil Alkalin Piller Arası Performans Savaflı yorlar. Energizer’ın ürettiği E2 gelifltirlimifl hücre yapısı sayesinde gücü daha tasarruflu harcıyor. Pilin içinde bulunan titanyum bilefliğ i ile de elektron akıflı kolaylafltı rılıyor. E2 ve Ultra M3’leri alırken sıradan alkalin pillere ödediğiniz paranı n yaklaflık yüzde 30 fazlasını ödeyeceksiniz. Peki acaba sağlanan avantaj bu kadar fazlasını ödemeye değer mi? Bu konuda bir deneme yapılmıfl ve bu piller bir dijital kamerada kullanılmıfl. E2 ile tam 301 kere görüntü alı- nırken, Ultra M3’de bu sayı 293’e düflmüfl. Sıradan bir alkalin pil olarak nitelendirilebilecek Rayovac Max ile 184 görüntü alınmıfl. Kabaca bir hesap yapılırsa yeni pillerin diğerlerinden yaklaflık yüzde 60’lık bir performans fazlası olduğu söylenebilir. Bundan sonra herkes farklı okuma yöntemleri kullanacak. Konu okumak olunca herkes kitaplar üzerinde hemfikir olmayacak, bunun yerine farklı yollara baflvurmayı tercih edecek. Ses efektlerini duymak için bir illüstrasyonun üzerine tıkladığınızı düflünsenize. Tabii satır ve sayfa boyunca sıralanmıfl kelimeleri okumak yerine gözünüzün önünde yanıp sönen kelimeleri de izleyebilirsiniz. Yeni bir tür noktalama iflaretinin üzerine tıklayarak veya dokunarak dipnotların ya da herhangi bir konu bafllığının ekranı- nızda bir anda görünmesini de sağlayabilirsiniz. Bu durum karflısında insanlar okumaktan vazgeçiyor denemez herhalde, sadece okuma flekli değifliyor. Video iflleme programı Adobe Premiere’in 1998’den beri ilk büyük Update’i yeni yılın ilk ayları nda piyasaya çıkacak. Bu yeni sürümde After effect’i ve GoLive gelifltirildi. Ayrıca DV aletlerinin bağlanması için kolaylık sağlanmı fl. Adobe internetteki video ihtiyacı nı göz önünde bulundurarak export formatları olan Apple QuickTime, Windows Media ve Real Video’yu da destekliyor. Ufak değifliklikler ise kullanıcı arayüzünde yapılmıfl, yapılan çalıflmaları daha iyi takip edebilmek için bir StoryBoard eklenmifl. Programı n Tam sürümü Amerikada 550$ civarında olacak. Adove Premiere’i 5.1 sürümünden güncellemek içinse 150$’a update paketini almanız gerekiyor. Teknoloji Okumanın Fütüristik Halleri Adobe Premiere 6 Adobe Premiere’in Yeni Sürümü BMW gelecek sene BMW 7 serisi kullanıcıları için bir Web-Portalı açmak istiyor. Amaç araba sürücülerini araçlarında bilgilendirmek. BMW müflterileri mobil internet sayesinde e-mail’lerine, haberlere, seyahat planlarına, hotellerden tiyatro ve sinemalar hakkında bilgilere kadar birçok bilgiye ulaflabilecek. Hatta konser biletlerini ve hotel rezervasyonları nı da buradan yapabilecekler Sunucuda kayıtlı bulunan bilgilere ulaflmak için ise bir WAP Browserı kullanılıyor.Bağlantı sı- rasında kullanıcı bilgileri kontrol ediliyor ve daha sonra iletilmeye devam ediliyor.İsterse kullanıcı BMW-internet sitesinde kendi ayarlarını ve kiflisel bilgilerini de- ğifltirebiliyor. Araba’da İnternet BMW-Portal’ı İnterneti Arabaya Taflıyor Yeni okuma yöntemlerinden birinin adı Reading Eye Dog. Bu kameralarla donanmıfl bir köpek. Gözlerindeki kameralar sayesinde önünde duran kitabı okuyabiliyor. Elektronik köpek, kullandı- ğı yazılım sayesinde kitap okuyabiliyor, hatta gazetenizi ya da tebrik kartınızı da Reading Eye Dog’a okutabiliyorsunuz, hem de yüksek sesle. Diğer bir okuma yöntemi ise içinde gezinti yapabileceğiniz kitaplar. Bu kitabın içinde gezinti yapabilir, renkli detayları çok daha net bir biçimde görebilirsiniz. Yatık flekilde duran ve üst kısmında parlak ekranlar bulunan masalar ise geleceğin okuma yöntemlerinden bir diğeri. Bu masaların üztünde kelimeler ve resimler bulunacak. Masayı hareket ettirdiğ iniz zaman resimler kayarak ve yuvarlanarak hareket edecek ve böylelikle bir doküman üzerinde satırlar üzerinde gezebileceksiniz. Neredeyse 30 yıl sonra optik projeksiyon litografisi, akım tasarı mlarını silikon chip’lere dönüfltürmek için kullanılan teknoloji, hassas teknolojiye geçiflte eflik olarak nitelendirebilir. Bilim adamları gelecek kuflak ifllemcileri çok daha küçük yapabilecek teknolojilerin bulunduğunu ifade ediyorlar. Akım büyüklüğü bilgisayar endüstrisi için son derece önemli çünkü bilgisayarın hızını doğrudan etkiliyor. Daha küçük akımlar birbirine yakın olacak flekilde yerlefltirilebilir, böylelikle de veriler çok daha kısa yollar katederek gerekli yerlere varırlar. Bu da daha az ifllem süresi harcanması na sebep olur. İfllem zamanının kısalması sayesinde hesaplamalar çokdaha hızlı yapılır. Optik litografi sayesinde en küçük akımlar 180 nanometre Yeni Chip Teknolojisi Litografi Chip’leri Küçültüyor genifliliğinde oluyor. Arafltırmacı lar 2005 yılından önce bu teknolojinin ticari anlamda kullanı- lamayacağını iddia ediyor. Bu teknoloji kullanıldığında da günümüz bellek chip’lerinin bin katı fazla kapasiteye sahip chip’lerin ve yine günümüz chip’lerinden 100 kat daha güçlü mikroifllemcilerin üretileceği tahmin ediliyor. Geliflmifl litografi kullanıldığında bir akım insan saçının 1/200’ü boyutuna indirilebilir Hi-Tech Scenium VaviVox-TV Laftan Anlıyor Thomson’un yeni 16:9 televizyonunun uzaktan kumandası sahibinin sesini tanıyor. Bunun için bir öğrenme aflaması gerekli değil. Konuflulan dilin düzgün ya da fliveli konuflulması fark etmiyor. Uzaktan kumanda erkek ve kadın sesini ayırt edemiyor. Bilgi için: 16