CHIP Online - Arşiv: Ocak 2001 DOWNLOAD İnternet Sinemaları

Internet Sinemaları _ Film yapımcısı April Sugerman bir avuç dolara, Hollywood’a haddini bildiren bir film üretmiş bulunuyor. Los Angeles kökenli bu kadın rejisör, Cannes’daki "Universe Elle -Women Filmfestival" etkinliğine dijital olarak üretilmiş ucuz bir yapımla katılmıştı. Çekimi 10.000 dolara malolan "Cumulus Nimbus" adlı komedi, bütçeleri çeyrek milyon dolar civarında olan 35 mm’lik filmler karşısında kendini kabul ettirmişti. 12 dakikalık film bir Canon XL1 ile çekilmişti. Çekimlerden sonra Sugerman, Adobe ürünü "After Effects" ile çekimlerine karakteristik bir film görünüşü yakıştırmıştı. Amerikalı rejisörün örneği bir ekol oluşturacak gibi görünüyor. Dijital kameralar film sahnesini dönüştürüyor ve Hollywood’da yeni rüzgarların esmesini beraberinde getiriyor. Kameralar uygun fiyatlara satılıyor ve yüksek bir görüntü kalitesi sunuyor. Böylelikle bağımsız filmlerin üretim maliyetleri büyük ölçüde aşağıya çekiliyor. Günümüzde neredeyse herkes birazcık yaratıcılıkla sinemada gösterilmeye hazır filmler çevirebiliyor! Düflflük üretim maliyeti bir film seli oluflflturuyor Sinemaya kapağı atmak isteyenler genç sinemacılar, şimdiye kadar bağımsız yoldan büyük stüdyoların dikkatini çekmeye çalışıyorlardı. Ancak çok az şansa sahiptiler, çünkü profesyonel 16 ya 32 mm’lik filmlerin üretim maliyeti çok yüksekti. Profesyonel bir kamera için ödenmesi gereken aşırı yüksek kira bir yana bırakılacak olursa, çoğu düşük bütçeli üretimin mali çerçevesini öncelikle film malzemesini satın alma, geliştirme ve işleme için ödenecek fiyatlar sarsıyordu. Buna karşılık iyi bir dijital kamera 3.000 marktan da ucuza edinilebiliyor ve en azından tam TV çözünürlüğü sunuyor. Uygun maliyetli tekniğin ilk akla gelecek sonucu ise, yayınlanmayı bekleyen sayısız filmin oluşması. Bu yoldan ne gibi sonuçlara ulaşılabileceğini, April Sugerman örneği gösteriyor: "Dijital kameraların sunduğu olanaklar harika. Üretimin aşırı derecede uygun maliyetli olmasının nedeni, öncelikle günümüzde dijital filmler üzerinde normal PC’lerde de çalışabilmemiz," diye coşkuyla açıklıyor Sugerman. Büyük stüdyalar da web’den yararlanıyor ve örneğin Steven Spielberg, Jeffrey Katzenberg ve David Geffen’in sahibi oldukları film şirketi Dreamworks gibi kendi internet firmalarını kuruyorlar. Dreamworks, Imagine Entertainment ile birlikte, on-line film göstermek için, Pop.com ortak kuruluşunu başlatmıştı. Dijital Filmlerle Sinemada Devrim Hollywood İnterneti Keflfediyor Film endüstrisine yenilik getirecek bir eğilim belirmiflfl bulunuyor: İnternet ve dijital teknik ile, az paraya çok deney yapılabilecek bir imkan oluflfluyor. Sinemaların da dijital olması söz konusu. OCAK 2 0 0 1 | 241 Internet Sinemaları Ancak bütünüyle internet firması olan kuruluşlar ile karşılaştırıldığında, rejisör ve yapımcı Gabriel Bologna’nın da bildiği gibi (röportaja bkz.), stüdyoların ilgi duyduğu şey farklı. Bologna’nın deneyimlerine göre, büyük şirketler internete yeni yetenekler keşfetmek ve kısa filmlerin başarısını ölçmek için uygun maliyetli ve efektif bir olanak gözüyle bakıyor. Başarı vaad eden bir projeyi ise, sonrasında büyük çerçevede 35 mm’lik filme dönüştürüyor. Bundan etkilenen yalnızca henüz tanınmayan, hırslı yapımcılar değil, bilakis uygun fiyatlı ev yapımları da mevcut. Becerikli ev yapımcılarından bazı filmlerin de, para getirmiş olduğu bir gerçek. ABD’deki yüksek okullar yeni eğilimin farkına vardılar ve donanımlarını yeni koşullara uyumlandırdılar bile. "Quantum Project": Yalnızca internet için bir film Universal, Warner Brothers ve Paramount gibi dev stüdyolar, sinema dünyasındaki baskınlıklarını sürdürürken, internette kendine özgü bir film kültürü gelişiyor. Yeni eğilim için en tanıdık örnek, başrollerini John Cleese (Monty Python, "A Fish Called Wanda"), Fay Masterson ("Eyes Wide Shut") ve Stephen Dorff ’un ("Blade") paylaştıkları "Quantum Project". Bu yazıdaki resimlerin de kaynağı olan 35 dakikalık filmi video dükkanlarında bulmaya çalışmak boşuna, ? CHIP: Dijital filmin günümüzdeki yeri nedir? Bologna: Öncelikle dijital kameraların sunduğu yeni, harika olanaklarla oluflmufl olan internet-film, tanınmayan film yapımcıları ve sanatçıların ürünlerini dünya çapında yayınlamaları için büyük bir flans sunuyor. Buna DV-filmlerin (Dijital Video) üretiminin kat be kat basitleflmesi ve aflırı derecede ucuzlaması da ekleniyor. DV-film yapımcıları daha aynı gün içinde çalıflmalarının sonucunu görebiliyor. CHIP: DV üretimleri gelecekte sinema endüstrisinin zahmetli 35 mm’lik filmlerinin yerini mi alacak? Bologna: fiu sıralar film endüstrisindeki tüm üretimlerin yaklaflık üçte biri dijital. George Lucas bile flimdiden DV üretimlerine göz kırpıyor. Ama dijital film pazarı hala geliflim aflamasında bulunuyor. fiimdilerde kendi projelerini gelifltirmek ve filme çekmek için birçok insan küçük üretim firmaları kuruyor. İnternet ve DV-film, sanat alanında etkin olmak ve bununla para kazanmak iste- Gabriel Bologna rejisör ("The Elevator"), yapımcı ve Kaliforniya Üniversitesi’nde internet-film alanında doçent. efektler ile kamufle edilmiflti. CHIP: Yerleflik film endüstrisi internet pazarında ne gibi bir rol oynuyor? Bologna: Büyük stüdyolar daha fazla internet firması kurmaya yöneliyor, çünkü burada yeni bir para kaynağı oldu- ğunun bilincindeler. Ama bunun reklam açısından yaratacağı etki de küçümsenmemeli. Film firmaları kısa filmlerle internette uluslararası planda az çaba ve az paraya genifl bir izleyici kitlesine ulaflıyor. yen milyonlarca insan için bir gelecek seçeneğ i. CHIP: ABD’de üniversiteler ve okullar donanı mlarını dijital filme yönelik olarak değifltiriyor. Böylelikle eğitim kurumları acaba yeni eğilime mi uyuyor, ya da bu durum yapımcı ve rejisör eğitiminin yalnı zca maliyetini düflürmeye mi yönelik? Bologna: Internet-film kesinlikle bağımsı z film (Independent-Film) için yeni bir bafllangıca olanak tanıyabilecek geleceğe gebe bir olanak olarak görülüyor. Ancak öncelikle teknik açıdan bakıldığında üretimin gerçekten yeni bir türü söz konusu olduğu içindir ki, bu alanda da yeni eğitim olanaklarının sağlanması gerekiyor. CHIP: Kötü görüntü kalitesi yeni ortamın baflarısını etkiliyor mu? Bologna: Film yapımcıları tabii ki yeni ortamı n avantaj ve dezavantajlarıyla uyum sağlıyor. Örneğin bilgisayar kullanıcısı- nın fareyle tıklamak suretiyle özel bir seçeneğ e eriflmesini sağlayacak biçimde internet-filmler çekmek olanaklı. Filmlerin teknik kalitesi alanında yapımcılar yeni bulufllar yapmaya yönleniyor. "Quantum Project"te kötü görüntü kalitesi özel GABRİEL BOLOGNA İLE RÖPORTAJ "Tanınmayan Film Yapımcıları İçin Harika Olanaklar" Yalnızca internet için: "Quantum Project" filmi (www.quantumproject.com). ? 242 | OCAK 2 0 0 1 Internet Sinemaları çünkü rejisör Eugenio Zanette filmi yalnızca internet için üretmiş. Film hemen hemen dört dolarlık bir ücret karşılığında SightSound.com adresinden indirilebiliyor. "İnternet üzerinden filmlerin kiralanması ya da satın alınması, video dükkanında olduğundan büyük ölçüde farklı. Burada geç iade edilmiş filmler için ücret ödemek ve dükkan kapanış saatleri gibi şeyler yok," diye açıklamada bulunuyor SightSound pazarlama müdürü Jennifer Pesci. SightSound.com bu alanda gelecek vaat eden yeni bir kuruluş ve daha şimdiden müşteri portföyünde hiç de azımsanamayacak sayıda üretici firma bulunuyor. Yüksek derecede gelişkin sıkıştırma teknolojileri, geniş bant erişim olanak- Eğer zaten bir Camcorder ve aflağı yukarı güncel bir bilgisayar sahibi iseniz, ek olarak gereken donanım için maliyet belirli bir sınırı aflmayacaktır. Bilgisayarı nızın ne kadar performans sunması gerektiği, dijital mi yoksa analog mu film çekeceğinize bağlıdır. Her halükarda filminizi PC’ye aktarmanı zı sağlayacak bir Capture kartına ihtiyacınız olacak. Örneğin Pinnacle StudioDV’yi 150 marktan bafllayan fiyatlarla edinebilirsiniz. Analog film çekimi için bir kartın S-VHS girifl ve çıkıflları na sahip olması gerekir. Dijital kartlar dijital kameralar gibi IEEE 1394 arabirimine sahiptir. Analog çekimde görüntünün sistem tarafından dijitallefltirilmesi gerektiği AVI dosya formatında dijitallefltirildiğini gözönünde bulundurmak gerekiyor. 320x240 pikselde on saniyede yaklaflık 3,5 MByte’a ihtiyacınız olacaktır. Bir Ultra- DMA diskin hızı yeterli, ancak bir SCSI sistem daha iyi. Bitmifl filmi, Windows Media Player, Apple QuickTime ya da Real Player gibi Media-Player’lar tarafından oynatılabilen MPEG1 gibi sıkıfltırılmamıfl bir formatta depolayın. Gerçi internet şu sıralar film yapımcılarını teknik bakımdan kısıtlıyor, ama onlara yeni perspektifler de açıyor. Be Here firması AtomFilms ve Intel ile birlikte, sahnelerin 360 derece çepeçevre çekimine olanak tanıyan, özel olarak internet için yeni bir teknoloji geliştirmiş bulunuyor. Buna bağlı olarak izleyici fareyle kendi bakış açısını seçebiliyor ve hatta bir sahne içinde "gezinebiliyor". iVideo denen bu teknoloji ile gerçekleştirilen "The New Arrival" adlı ilk film Cannes Film Festivali’nde galasını yaşadı. "The New Arrival" Amy Talkington tarafından ları ve hızlı bilgisayarlar yüksek bir veri transferi ve bunun hızla işlenmesine olanak tanırken, kalite henüz emektar selüloyt ile karşılaştırılabilecek düzeyde değil. Öncelikle kemikleşmiş sinemakoliklerin daha kötü olan görüntü kalitesiyle yetinmeyecekleri açık. Duman ve karflflı ıflflık kötü kaliteyi örtüyor Quantum Project’in yapımcıları internetin sınırlarının tümüyle farkında ve başından itibaren filmin duman ve karşı ışıkla dışavurumcu bir ışıklandırılmada karar kılmışlar. Bu örnek bir ekol yaratacak olursa, internet belki de yeni bir film stili meydana getirecek. Rejisör ve yapımcı Gabriel Bologna da bu kanıda: "Teknik sanatı etkiliyor." Neredeyse profesyonel kalite: Canon GL1 gibi dijital kameralar her filmciye fikirlerini gerçeklefltirme olanağı sunuyor. içindir ki, resimleri gerçek zamanlı olarak hesaplayabilen bir bilgisayara ihtiyacınız olacaktır. Çözünürlüğün ne kadar yüksek olması gerekiyorsa, hesaplama gücünün de o kadar fazla olması gerekiyor. 500 MHz’lik ve 128 MByte anabellekli (RAM) bir Pentium III bile resimleri tam TV boyutunda dijitallefltirmek için yeterli. İndirme sürelerini aflırı derecede uzatmamak için 320x240 piksel yeterli. Dijital bir Camcorder’da frame’lerin hesaplanması gerekmeyecek; bu yüzden örneğin Pinnacle StudioDV gibi fiyatı uygun capture kartlar tümüyle yeterli olacaktır. Hızlı bir sabitdisk de ihtiyaçlarınız arası nda. Sabitdiskin boyutu konusunda video’ları n normal olarak sıkıfltırılmamıfl KENDİ BAfiINA İNTERNET-FİLM YAPMAK Bafllangıç İçin Gerekli Ekipman İnternette bir film çevirmek için, ne profesyonel donanıma, ne de pahalı aletlere ihtiyacınız var. OCAK 2 0 0 1 | 243 Internet Sinemaları yazılmış ve yönetilmiş. "İzleyicinin de içine dalabileceği ilk filmi yapmak harika bir meydan okumaydı" diyor Talkington, "360 derece konsepti şimdiye kadar film yapımı hakkında öğrendiklerinizin tümünü aşıyor. Bu konsept yeni kurallar, yeni yaklaşımlar ve, en heyecan verici olanı, yeni bir öykü anlatma türü gerektiriyor." Neredeyse herkes kendi kendinin yapımcısı olabiliyor SightSound gibi firmalar kendi başlarına üretirken ya da üretim şirketleriyle birlikte çalışırken, örneğin San Fransisco kökenli Eveo gibi işletmeler farklı bir yaklaşım izliyorlar. Buna göre ev video üreticileri de kısa filmlerini internette sunabiliyor. Bunun için hatta para dahi alınabiliyor, çünkü Eveo Pay-per-view temeline dayanarak ödemede bulunuyor. Eveo ek olarak en yaratıcı yapıtları haftalık ya da aylık yarışmalarda parasal ve nesnel ödüllerle primlendiriyor, ve nihayet olası dağıtım sözleşmeleri de cezbedici. Şimdilerde Hollywood’u değiştiren dijital eğilimin öncülerinden biri George Lucas. Senarist "The Phantom Menace" adlı Yıldız Savaşları’nın ilk bölümünün galasını internet üzerinden seçili dört sinema salonunda gösterime soktuğunda, adeta bir sinema devrimine yol açmıştı. Bu olay büyük stüdyoların modern teknikten henüz farklı bir tarzda yararlanmak istediklerini gözler önüne seriyor: Büyükler için internet gelecekte verimli bir dağıtım ortamı olabilir. Bu durumda sinemalar selüloyt makaralar almak yerine, artık şirketler tarafından merkezi olarak gönderilen dijital filmler alabilir. Böylelikle sinemalarda kötü kopyanın da, ancak tabii ki makinistlik mesleğinin de, sonu gelmiş olabilir. Almanya’da henüz üç dijital sinema var Dijital sinemalar henüz pek ender: Tüm dünyada şu sıralar dijital projektöre sahip yaklaşık 35 sinema var. Almanya’da bu donanıma Düsseldorf ’taki UCI, Köln’deki Cinedom ve Berlin’deki Zoopalast sahip. Yalnızca film dağıtıcıları maliyetten tasarruf ettikleri ve sinemalar için gerekli donanım çok pahalı olduğu içindir ki, bu durum kısa vadede değişecek gibi görünmüyor. Geleneksel film projektörlerinin fiyatları 30.000 ila 40.000 mark arasında değişirken, dijital projeksiyona geçiş en az yarım milyon mark gerektiriyor. Bu yüzden uzmanlar, büyük çapta dijital projeksiyona geçişin en az on yıl daha süreceğinden yola çıkıyor. Hollywood Avrupa’da daha da baskın hale gelebilir Almanya’da dijital teknik için mücadele verenler içinde başı çeken Wim Wenders, Hollywood ürünlerinin Avrupa sinemalarında daha da büyük bir baskınlık kazanacağı endişesini taşıyor. Ünlü yönetmen ve yapımcı Wim Wenders, bu yüzden şimdiden Avrupa sinemaları için kamusal teşvik önlemleri talebinde bulundu. Filmlerin internet üzerinden dağıtımıyla birlikte, stüdyoların sinemalar üzerindeki nüfuzu daha da artıyor. Bu yoldan yeni bir filmin teorik olarak tüm sinemalarda aynı anda galası yapılabilir. Sinema ziyaretçileri için bu durum, daha fazla "programlanmış" matineler, daha az çeşitlilik anlamına geliyor. Stüdyolar da, örneğin daha kolay üretilebilecek korsan kopyalar gibi yeni sorunlarla karşı karşıya kalabilir. İnternette "Yıldız Savaşları" download arzları ortalıkta dolaşırken, duyduklarımıza göre bu duruma eski usta George Lucas’tan daha fazla sinirlenen olmamış. MF-NP-MH / Garo Antikacıoğlu (agaro@chip.com.tr) Aflflağıdaki İnternet Firmaları Filmler Arıyor Firma Adı AtomFilms Eveo New Day Films Ifilm AlwaysI.com The Bit Screen NOTfilms Internet Adresleri www.atomfilms.com www.eveo.com www.newday.com www.ifilm.com www.alwaysif.com www.thebitscreen.com www.notfilm.com Koflullar Tüm türler: Film azami 40 dakika uzunluğunda olabilir Çeflitli türler: 3 dakika uzunluğuna kadar kısa filmler, telif hakkı sahibine stream baflına 5 cent Sosyal konular üzerine uzmanlaflmıfl, servis ücrete tabi ve pahalı 60 dakika uzunluğuna kadar filmler kabul ediliyor, satıfl yok, film hakkında bilgilendirici Filminizi web’de sunuyor ve bunun için fiyatın yüzde 35’ini kendine ayırıyor CD üzerinde ya da URL üzerinden 1’den 10 dakika uzunluğuna kadar filmler, satıfl yok Filmleri ücretsiz yayınlıyor Diğer film sunucuları ve filmelirn prodüksiyonu ile ilgili daha ayrıntılı bilgileri www.indiefilmsonline.com adresinde bulabilirsiniz. 244 | OCAK 2 0 0 1

Arşiv Listesi