132 CHIP | OCAK 2002 DiskDump Bedavaya Sabitdisk Kopyalama Penguen Goliath’a karşı: Küçük Linux programı Disk Dump sabitdiskleri güvenli bir şekilde ve hepsinden önemlisi bedavaya kopyalıyor. sabitdiskinizi kopyalayabilirsiniz. Bu küçük kopyalama programının tüm araçları tek bir diskete sığıyor. Konfigürasyon için komut satırının kullanılması biraz zorluk getirse de programın güvenilir olmasını sağlıyor. Disk Dump, pahalı rakiplerinde olduğu gibi tek partisyonları bile kopyalayabiliyor. Ancak bu, tüm diski kopyalamaktan daha karmaşık bir işlem olduğu için tavsiye edilmiyor. DİKKAT ! Sabitdiskin kopyalanması telafisi mümkün olmayan hasarlara neden olabi- _ Yeni bir sabitdiske geçiş hazırlığı genellikle aynı soru ile başlar: Eski sabitdiskteki verilerimi yeni disk üzerine nasıl aktaracağım? Bunun için Drive Copy gibi özel programlar mevcut. Ancak bunlar oldukça pahalı yazılımlar.DiskDump bu noktada iyi bir alternatif oluşturuyor. Bu program Tom Oehser’in küçük Linux dağıtımı “tomsrtbt”nin bir parçası. Bu isim “Tom’s şoppy which has a root filesystem and is also bootable/Tom’un kök dosya sistemi ve açılabilir olan disketi” açıklamasının kısaltması. Bu sayede birkaç adımda tüm lecek bir işlemdir. DiskDump ile çalışırken dikkatli olun ve kesin karar vermeden çalışmaya başlamayın. Hata oluşursa tüm veriler kaybolacaktır. DiskDump, istediğiniz her şeyi, hatalı sektörler de dahil olmak üzere, kopyalayabilir. Bu nedenle yedek almak için uygun değildir. Download: Gerekli Olan Araç 1 Bir sabitdiski kopyalarken aynı zamanda ona erişmeniz mümkün değildir. Bu nedenle bilgisayar başka bir ortam aracılığıyla açılmalıdır. Bunun için en kolay yol ise “tomsrtb” ile oluşturabilece ğiniz bir açılış disketidir. Kullandığınız işletim sisteminden (Windows veya Linux) bağımsız olarak gerekli dosyaları www.toms.net/rtb adresinden veya CHIP CD’sinden (HCD Code: DISKDUMP) kodu altından yükleyebilirsiniz. Bunu takiben bir açılış disketi oluşturmalısınız. Açılış Disketi Hazırlamak 2 WINDOWS: TOMSRTBT-1.7.361.DOS.ZIP dosyasını yükleyin ve örneğin Winzip gibi bir sıkıştırma aracını kullanarak açın. Daha sonra çalışmak için DOS moduna geçin ve Zip dosyasının içeriğini kaydettiğiniz klasörü görüntüleyin. Sürücüye bir disket yerleştirin ve “install” komutunu çalış- tırın. LINUX: TOMSRTBT-1.7.361.TAR.GZ dosyasını yükleyin ve “tar xvzf tomsrtbt-1.7.361.tar.gz” komutunu kullanarak açın. Daha sonra “cd tomsrtbt-1.7.361” ifadesini yazın ve daha sonra “su” harşerini girin. Takip eden parola sorgusunda Root şifrenizi girin. Son olarak “./install.s” komutunu çalıştırın ve bir disket yerleştirin. Atölye: Disk Dump GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » PRATİK » INTERNET 133 CHIP | OCAK 2002 Maalesef tornavida ile yapmanız gerekenleri kısaltmak mümkün değil. Yeni sabitdisk uygun bir şekilde eski diskin yanına monte edilmek zorunda. Açılış disketi olarak yeni mini Linux “tomsrtbt”yi kullanmalısınız. Disketi sürücüye yerleştirin ve bilgisayarı çalıştırın. Sistemin disket üzerinden açılabilmesi için BIOS’da gerekli düzenlemenin yapılmı ş olması gereklidir. Tomsrtbt açılış esnasında hafıza üzerinde sanal bir sürücü oluşturacaktır. Açılış işlemi sonrası nda disketleri güvenli bir şekilde çıkartabilirsiniz. Korkmayın! Sabitdiskinize henüz dokunulmadı. Kopyalamak: Root Olarak Açmak 5 Kopyalama işlemini başlatacak komut sadece bir satırdan oluşuyor: dd if=/dev/hdx of=/dev/hdx Buradaki “if” ifadesi kaynak sürücüyü ve “of” ifadesi de hedef sürücüyü belirtiyor. Burada kullanılan “x” harşeri yerine de sabitdiskin nereye ve nasıl bağlandığına bağlı olarak “a”, “b”, “c” veya “d” karakterlerini kullanabilirsiniz. Kaynak ve hedef sürücüler için kullanılacak doğru harşeri aşağıdaki kurallara göre belirleyebilirsiniz: hda = İlk kontrolörde Master hdb = ilk kontrolörde Slave hdc = İkinci kontrolörde Master hdd = İkinci kontrolörde Slave SCSI sabitdiskler için komut satırında “hdx” yerine “sdx” kısaltmasını kullanın ve “x” yerine gelecek harfi de yine yukarıdaki kurallara göre belirleyin. Komutu çalıştırmak için “Enter” tuşuna basın. Şimdi sadece birkaç saatlik bir süreye ihtiyacınız var. Yaptığımız testlerde 15 GB’lik bir sabitdiskin 30 GB’lik bir disk üzerine kopyalanması yakla- şık dört saat sürdü. DİKKAT! DiskDump herhangi bir güvenlik sorgusu ekrana getirmiyor. Eğer yanlış bir ifade girerek kaynak ile hedef dizinleri karıştıracak olursanız tüm verileriniz hasar göreceklerdir. Disketten açılış sonrasında siyah arka plan üzerinde beyaz yazılar ekrana gelecek ve bir açılış satırı görünecektir. Bu satıra “zimage” yazın. Bir sabitdiski başarılı bir şekilde kopyalayabilmek için ekrana gelen Kernel uyarılarını anlamak zorunda değilsiniz. Video modül seçim menüsünü boşluk tuşuna (space) basarak geçebilirsiniz. Bir sonraki adımda, Keyboard Select, buradan kullanmak istediğiniz klavye dilinin kodunu girebilirsiniz. Bunun sonucunda kayı t satırı ekrana gelecektir. Burada “tty1 tomsrtbt login:” komutu arkasından “root” kelimesini yazın. “Root”, bir Linux sisteminin yöneticisidir. Parola olarak “xxxx” yazın. Eski Sabitdiski Kaldırmak 6 DiskDump, kopyalama işlemi sonrasında okunan ve yazı- lan blokların sayısını ekrana getirir. Eğer işlem sorunsuz gerçekleştiyse her iki sayı da aynı olmalıdır. Linux dağıtımı sadece hafıza üzerinde yer aldığı için bilgisayarı kapatabilirsiniz. Eski sabitdiski çıkartın ve yenisini yerleştirin. İkinci sabitdisk Slave olarak ayarlandığı için jumper’ın yerini de- ğiştirmelisiniz (bkz. resim). Aksi takdirde sistem açılamayacaktı r. Eski sisteminiz artık tamamen yeni disk üzerinde. Eğer bu büyüklük eskisi ile aynı ise diskin bir kısmı bölümlenmeden kalmış olmalı. Bu alanı kullanmak için üçüncü parti araçlar kullanarak (örneğin Partition Magic) yeni bir partisyon oluşturmalısınız. Linux Basics: Root Olarak Açmak 4 Hazırlıklar: Temiz Disk ve Açılış 3