| AKTÜEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » PRATİK » INTERNET 151 1 IDosya silme işlemini geri almak Windows 98/SE/ME Süre: Etki: Yok Windows Gezgini’nde çalışıyorsunuz ve yanlışlıkla bir dosyayı sildiniz. Bu kaza hızlı bir şekilde geri alınabilir. Biraz önce silinen dosyayı kurtarmak için Düzen menüsündeki Geri Al Sil komutunu çalıştırın. Söz konusu geri alma fonksiyonunun sadece en son yapılan işlem için geçerli olması nedeniyle bu komutu dosya silindikten hemen sonra, başka hiçbir işlem yapmadan çalıştırmalısınız. 2 IGeri Dönüşüm Kutusu’ ndan dosya çıkarmak Windows 98/SE/ME Süre: Etki: 1 dk. Silinen tüm dosyalar, sabitdiskten tamamen temizlenmeden önce geçici olarak Geri Dönüşüm Kutusu’nda saklanırlar. Bu sayede buradaki nesneleri istediğiniz zaman kurtarabilirsiniz. Bunun için, Windows masaüstündeki Geri Dönüşüm Kutusu’nu üzerine iki kere tıklayarak açın, kurtarmak istediğiniz dosyaları fare yardımıyla seçin ve mavi renkle görüntülenen Geri Al bağlantısına tıklayın. Bu yöntem silinen tüm kısayollar için de geçerlidir. 3 IYanlışlıkla taşınan dosyayı yeniden bulmak Windows 98/SE/ME Süre: Etki: 2 dk. Belirli bir dosyayı olumlu bir sonuç alamadan umutsuzca arıyorsanız, dosya kesinlikle silinmiş anlamına gelmeyebilir. Çünkü Word belgeleri, Excel tabloları veya resimler genellikle bir klasörden başka birine yanlışlıkla kopyalanabilirler. Bu durumda Windows’un Ara fonksiyonundan faydalanabilir ve dosyayı Windows’un aramasını sağlayabilirsiniz. Bunun için Başlat/Bul/Dosyalar ve Klasörler komutunu çalıştırın. Bunun sonucunda ekrana gelen pencereye dosyanın ismini, doküman içerisinde bulunan bir metni ve aranmasını istediğiniz klasörü belirttikten sonra, Şimdi Bul düğmesine tıklayabilirsiniz. Belirlediğiniz kriterlere uyan dosyaların tümü büyüklük, konum gibi ek bilgileri ile görüntülenirler. 4 INorton Protection ile mükemmel kurtarma Windows 98/SE/ME Süre: Etki: 5 dk. Silinen dosyaların genellikle biraz çalışma ile kurtarılmasına rağmen, Windows’un Geri Dönüşüm Kutusu’nu bir çok yeni fonksiyon ile geliştiren özel bir yazılım kullanmanızı tavsiye ediyoruz. Norton Utilities 2002’nin bir parçası olan Norton Protection, testimizde özellikle iyi bir sonuç elde etti. Bu veri kurtar- Silinen Dosyaları Kurtarma Geri Al Komutu: Yanlışlıkla silinen dosyalar, Windows Gezgini’nde tek bir tıklama ile kurtarılabilirler. Saklambaç: Bir dosyanın kaybolması, her zaman, silinmiş olduğu anlamına gelmez. Silinmiş veya taşınmış olması, hatta bulunamaması hiç fark etmez. Araması gereken yeri bilenler, dosyalarını rahatlıkla bulabilirler. 152 CHIP | ŞUBAT 2002 ma aracı, kurulum sonrasında Geri Dönüşüm Kutusu’na erişiyor ve silinen tüm dosyaları kurtarabilmesini sağlayan ek yeniden oluşturma fonksiyonlarını kullanıma sunuyor. Bunun için herhangi bir öğe seçin ve Geri Al düğmesine tıklayın. Yeniden oluşturulmak istenen bu nesnenin aradığınız dosya olduğundan emin olmak için, hızlı bakış fonksiyonu dokümanı önizleme penceresinde ekrana getirecektir. 5 IOffice belgelerini manuel olarak yeniden oluşturmak Office 97/2000 Süre: Etki: 10 dk. Office XP’nin yeni, çok kullanışlı bir yeniden oluşturma fonksiyonu ile donatılmış olmasına rağmen, eski ofis yazılımlarına sahip kullanıcılar, bir program çökmesi sonrasında üzerinde çalışılan dokümanı kurtarabilmek için kendi imkanlarını kullanmak zorundalar. Bu durumda Office programlarının “.tmp” uzantılarına sahip güvenlik kopyaları oluşturmasını sağlayan özelliğinden faydalanabilirsiniz. Bu geçici dosyalar ya program dizini içerisinde ya da C:\Windows\ Temp” klasörü içerisinde saklanırlar. Buradaki sorun, doğru dosyanın nasıl bulunacağı.Windows Gezgini’ni kullanarak söz konusu klasörü açın ve Görünüm/ Simgeleri Düzenle/Tarihe Göre komutunu çalıştırın. Bunun sonucunda klasörün içeriği kronolojik olarak sıralanacağı için, aradığınız dosyayı listenin başında bulabilirsiniz. İstediğiniz dosyayı Word altında çalıştırmak için program penceresinde Dosya/Aç komutunu çalıştırın, dosya türü olarak Tüm Dosyalar’ı seçin, dosyanın bulunduğu klasörü açın ve dosyayı seçtikten sonra Aç düğmesine tıklayın. Ancak Windows sadece Office dokümanlarını geçici olarak saklamadığı için bu işlemleri aradığınız dosyayı bulana ve güvenli bir şekilde kaydedene kadar tekrar etmelisiniz. 6 IGüvenlik kopyaları ile zahmetsiz çalışma Office 97/2000 Süre: Etki: Yok Biraz önce anlatılan manuel yeniden oluşturma yöntemini kullanmak istemeyenler, Word’ün özel bir güvenlik kopyası oluşturmasını sağlayabilirler. Bunun için Araçlar menüsündeki Seçenekler komutunu çalıştırın ve ekrana gelen pencere üzerindeki Kaydetme kartını aktif hale getirin. Kaydetme Seçenekleri altında bulunan “Her zaman yedekle” seçeneğini işaretleyin ve yaptığınız değişikliği Tamam düğmesine tıklayarak onaylayın. Bu fonksiyon sayesinde Word, oluşturulan her yeni dokümanın bir kopyasını oluşturur ve bunu orijinali ile aynı klasör içerisinde saklar. Söz konusu kopyalarda daha rahat fark edilebilmeleri için “.wbk” dosya uzantısı kullanılır. Örneğin, “Mektup.doc” dosyasının kopyası “Yedek Mektup.wbk” olarak isimlendirilir. 7 IOutlook’ta (Express) silinen iletiyi kurtarmak Office 97/2000 Süre: Etki: Yok Outlook ve Outlook Express programları, Windows işletim sistemine benzer şekilde, silinen iletilerin geçici olarak saklandıkları özel geri dönüşüm kutularına sahiptirler. Bu güvenlik mekanizması da, yanlışlıkla silinen ileti ve kişisel nesnelerin sorunsuz bir şekilde kurtarılmasını sağlar. Silinen iletilerin konularının program ana penceresinde görüntülenebilmesi için, sol taraftaki klasör listesinde bulunan Silinmiş Öğeler üzerine tıklayın. Artık bir veya daha fazla iletiyi kurtarmak için, iki farklı yöntemden faydalanabilirsiniz. Farenin sağ düğmesini kullanarak, istediğiniz iletinin konu satırına tıklayın ve ekrana gelen nesne menüsündeki Klasöre Taşı komutunu çalıştırın. Daha sonra iletinin taşınmasını istediğiniz klasörü, örneğin Gelen Kutusu, seçin ve Tamam düğmesine tıklayın. Ancak Sürükle& Bırak yöntemini kullanarak bu işlemi daha hızlı bir şekilde yerine getirebilirsi- Bir şeye engel olmak, tamir etmekten iyidir. Kısacası, veri kaybını önlemenin en iyi yolu, veri güvenliğinden geçer. Ve bu güvenlik, Windows donatıları arasında yer alan MS Backup aracı sayesinde ekstra bir harcama gerektirmez. Donatılar ile yedekleme Basit yapılı, ancak kullanışlı veri yedekleme yazılımı, kullanıcılara belirli aralıklarla istenen dosya ve klasörleri kopyalama imkanı tanıyor. Bunun için en iyi yöntem, korunan dosyaların ikinci bir sabitdiske atılması ve bu yedeğin gerekti ği takdirde geri yüklenmesidir. Şayet bu ekstra bileşeni Windows’ta bulamı- yorsanız, yüklemeniz gerekiyor demektir. Bunun için Denetim Masası’ndaki Program Ekle/Kaldır simgesine iki kere tıklayın ve Windows Kur kartını aktif hale getirin. Buradaki bileşen listesinde bulunan Sistem Araçları’nı seçin ve Ayrı ntılar düğmesine tıklayın. Yedekleme öğesinin önündeki kutuyu fare yardı- mıyla işaretleyin ve sırasıyla Tamam ve Uygula düğmelerine tıklayın. ÖNCE GÜVENLİK »Yedekleme MS Backup: Windows donatıları arasında yer alan yedekleme aracı, ücretsiz olarak sunuluyor. Şifre Kırıcı: Office dokümanına atadığı açılış şifresini unutanlar, Advanced Office 2000 Password Recovery aracı yardımıyla bulabilirler. Tabii ki sadece kendi dosyalarında... Veri Kurtarma AKTÜEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » PRATİK » INTERNET 153 9 IHasarlı ZIP arşivini tamir etmek Windows 98/SE/Me Süre: Etki: 1 dk. İnternet üzerinden gönderilen dosyaların büyük bir kısmı, büyüklüğü düşürmek ve dolayısıyla aktarım hızını arttırmak için daha önceden sıkıştırılırlar. Bunun için akla gelen ilk yöntem, bazen sorunlara neden olmasına rağmen, daha önce de bahsedilen ve dünya çapında pratik bir standart geliştirmiş olan ZIP biçimidir. Şu anda en çok kullanılan sıkıştırma aracı Winzip. hasar görmüş arşivleri düzeltmek için özel bir fonksiyona maalesef sahip değil. Hasar görmüş Zip dosyalarının tamiri için, Power Archiver 2001 (www.powerarchiver. com, bu ayki CD’de Veri Kurtarma bölümü) programını kullanabilirsiniz. Bozuk bir Zip arşivini tamir etmek için, program ana penceresinde Tools/ Repair Archive komutunu çalıştırın, hasarlı dosyanın konumunu belirtin ve Start düğmesine tıklayarak işlemi başlatın. Program, kısa bir bekleme süresi sonrasında bir sonuç mesajı ekrana getirecek ve düzeltilen dosyayı farklı bir isim altında, eski klasörü içerisine kaydedecektir. Power Archiver 2001’in bir diğer önemli avantajı ise, görünüm ve kullanımının Winzip ile neredeyse aynı olmasından dolayı oluşan kullanım kolayladığı. 10 IVirüslü dosyaların temizlenmesi Windows 98/SE/Me Süre: Etki: 1 dk. Bilgisayara virüs bulaştığında genellikle dokümanlar da bundan nasiplerini alırlar. Bu, mektupların, tabloların ve resimlerin bir daha açılamaması ve düzenlenememesi anlamına da gelebilir. Bu tür bir durumda, hemen tüm güncel anti-virüs programlarında bulunan ve virüs bulaşmış bir Hasarlı Dosyaların Kurtarılması Silinen dosyalar basit bir şekilde kurtarılabilirken, bozulmuş dosyaların yeniden oluşturulabilmeleri için yardımcı programlara ihtiyaç duyulur. niz: Bunun için kurtarmak istediğiniz iletiyi, farenin sol düğmesini basılı tutarak, Silinmiş Öğeler penceresinden hedef klasöre taşıyın. 8 IŞifre korumalı Office dosyalarını açmak Office 2000 Süre: Etki: 90 dk. Her bir Office uygulaması, dosyalarını çeşitli güvenlik nedenleriyle diğer bilgisayar kullanıcılarından korumak için yazma ve okuma işlemlerini şifre korumalı hale getirmek isteyen kullanıcılar için gerekli fonksiyonları sunuyorlar. Bu sayede söz konusu dokümanların uygun program ile açılabilmesi için, doğru şifrenin girilmesi gerekiyor. Eğer bu parolayı unutacak olursanız, dosya üzerinde daha fazla çalışmanız maalesef mümkün olmayacaktır. Ancak bu, gerçeğin sadece yarısı, çünkü Amerikalı firma Elcomsoft (www.elcomsoft.com, bu ayki CD’de Veri Kurtarma bölümünde), şifre korumalı Office dosyalarını açabilecek her türlü aracı sunuyor. Bunlar arasında yardımıyla hemen hemen tüm Office dosyalarını sorunsuz bir şekilde kırabileceğiniz, komple çözüm sunan Office 2000 Password Recovery özellikle tavsiye edilebilir. Ancak doğru parolanın bulunması, kullanılan karakter sayısına bağlı olarak, çeşitli durumlarda birkaç saat kadar sürebilir. (Muhtemel parolaların geliştirilmesi ve denenmesi için harcanan zaman.) Programın kullanımı, İngilizce olmasına rağmen, kullanıcıyı gereksiz mesajlar ile boğmadığı için, oldukça kolay. Çöp İncelemesi: Silinen dosyalar, disk üzerinden direkt olarak silinmek yerine Geri Dönüşüm Kutusu’nda saklanırlar. 170 154 CHIP | ŞUBAT 2002 13 IBilgisayar artık tepki vermiyor Windows 98/SE/Me Süre: Etki: 3 dk. Her Windows kullanıcısı benzeri bir durumla mutlaka karşılaşmıştır: Bir doküman üzerinde çalışırken, görüntü donar ve böylece kullanıcının yeni bilgiler girmesi ve kaydetmesi engellenir. Bunun nedeni genellikle arka planda çalışan bir programdır. Henüz kaydedilmemiş bilgileri kurtarabilmek için bilgisayarın kesinlikle kapatılmaması gereklidir. Aksi takdirde verilere bir daha kesinlikle ulaşılamayacaktır. En iyi yöntem [Alt]+[Ctrl]+ [Del] tuş kombinasyonu yardımıyla Windows görev yöneticisini çalıştırmak ve o an çalışan programları gözden geçirmektir. Bu kilitlemeye neden olan programı, isminin arkasında ekrana gelen “Yanıt Vermiyor” açıklamasından fark edebilirsiniz. Bu programı seçin ve Görevi Sonlandır düğmesine tıklayarak uygulamayı bitirin. 14 ISabitdisklerin düzenli olarak incelenmesi Windows 98/SE/Me Süre: Etki: 90 dk. Önemli bilgileri kaybetmemek için gerekli ölçütlere uymalı ve sabitdiskinizi düzenli aralıklarla denetlemelisiniz. Bu işlemi, Windows’un temel donanımları arasında yer alan Scandisk aracı yardımıyla hızlı ve ucuz bir şekilde yerine getirebilirsiniz. Başlat/Programlar/Donatılar/ Sistem Araçları altında bulunan bu araç, sabitdisk yüzeyini fiziksel hatalara karşı inceler ve sorunlu bölümleri işaretler. Bu sayede, programların hatalı yüzey- Donanım Sorunu Ortaya Çıkarsa Dosya problemleri haricinde donanım sorunları da veri erişimini engelleyebilir. Tabii ki bunların da çözülmesi mümkündür. dosyanın temizlenmesini sağlayan fonksiyon yardımcı olabilir. Anti-virüs programı, dosyanın ileride tekrar kullanılabilmesi için virüs kodunu dosya içerisinden silmeye çalışır. Çok sayıda virüs bulunduğu için temizleme işleminin başarı yüzdesi oldukça düşüktür.Virüs bulaşmış bir dosyayı kurtarmanın tek yolu temizlemek olduğu için, yine de denemekte fayda var. 11 IHasarlı Windows Registry’sini düzeltmek Windows 98/SE Süre: Etki: 5 dk. Bir bilgisayarın sahip olduğu donanım ve yazılımlar hakkındaki tüm bilgiler, Windows Kayıt Düzenleyicisi’nde tutulurlar. Bilgisayar yönetim merkezinin zarar görmesi veya bozulması durumunda işletim sisteminin bir daha çalıştırılması mümkün olmayabilir. Bu tür önemli bir durum karşısında, Windows size, Registry’nin yedek kopyasını geri yükleme seçeneği sunuyor. Bunun için bilgisayarı çalıştırın ve bu esnada Windows 98’in açılış menüsünü ekrana getirmek için [Ctrl] düğmesine basılı tutun.Menü ekrana geldiğinde 5’e basın (Sadece Komut Satırı) ve bu seçiminizi [Enter] tuşunu kullanarak onaylayın. DOS komut satırında “cd\windows\command” komutunu girin ve [Enter] tuşuna basarak çalıştırın. Kayıt Düzenleyicisi’ni geri yüklemek için bu klasör altında “scanreg /restore” komutunu çalıştırmalısınız. Bunun sonucunda ekrana gelen Microsoft Kayıt Denetleyicisi penceresinde son beş registry kopyası görüntülenir. Geri Yükle düğmesine tıklayarak orijinalinin yerine yedek dosya yüklenebilir. 12 ICD-ROM’da okunamayan dosyaların kurtarılması Windows 98/SE/Me Süre: Etki: 10 dk. Bir çok kullanıcı, örneğin önemli dokümanlarını uzun süre güvenli bir şekilde saklayabilmek için, yedekleme ortamları olarak kendi oluşturduğu CD-ROM’ları kullanırlar. Söz konusu yedeklenen dosyalara erişilememesi ise, oldukça sinir bozucu bir durumdur. Bu tür dosyaların kurtarılması, CD-ROM üzerindeki verilerin salt okunur olmaları nedeniyle özellikle karmaşık ve uzun süren bir işlemdir. Bu nedenle bir çok kurtarma programı, bunları değiştiremez. Bu nedenle, örneğin CD-R Diagnostic 1.7.0 (www.cdromprod. com/cd-r_diagnostic.html, bu ayki CD’de Veri Kurtarma bölümü) gibi araçlar okuma sırasında işlem görürler. Bu, programın CD-ROM üzerindeki hasarlı kısmı, sürücünün kendi hata düzeltme metotlarını kullanarak birden fazla kez okumaya çalışması anlamına geliyor. Bu şekilde elde edilen veriler ise daha sonra sabitdisk üzerine kaydedilirler. Ancak, söz konusu yeniden oluşturma yönteminin, her zaman istenen sonucu vermediğini belirtmemiz gerekiyor. Tabii ki ne olursa olsun denemekte fayda var! Virüslere Şans Tanımayın: Tüm güncel virüs tarayıcılar, virüslü bir dosyayı temizleme fonksiyonuna sahiptirler. ZIP Tamircisi: Power Archiver 2001 programı ile hasarlı ZIP dosyalarını tamir etmek mümkün. Registry yedeklemesi: Listenin başındaki yedek (Başlamadı) yerine altındakileri kullanmak çok daha güvenli olacaktır. Veri Kurtarma AKTÜEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » PRATİK » INTERNET 155 lere bilgi yazması engellenir. Alternatif olarak kullanımı oldukça yaygın olan Norton Disk Doctor (Norton Utilities) ve Disk Fixer (Ontrack Fixit Utilities) gibi yardımcı araçlar da kullanabilirsiniz. Diskin düzenli olarak birleştirilmesi de (Defrag) sabitdiskin hızlanması konusunda yardımcı olabilir. Bu Windows bileşenini de (Defrag) Scandisk ile aynı klasör içerisinde bulabilirsiniz. 15 ISabitdiskin partisyon tablosu silindi Windows 98/SE/Me Süre: Etki: 5 dk. Kayıt Düzenleyicisi Windows için ne anlam taşıyorsa, partisyon tablosu da tüm PC için aynıdır. Diskin dosya yapısı hakkındaki tüm bilgileri burada saklanır. Bu alanın hasar görmesi yıkıcı bir etki bırakacaktır. Bu tür bir durumla karşılaşıldığında, sadece uzmanlar yardımcı olabilirler. Bu durumda ilk olarak Ontrack (www.ontrack. com) ve Convar (www. convar.com) firmalarına başvurabilirsiniz. Ontrack sunduğu “Remote Data Recovery” hizmeti ile hızlı ve aynı zamanda rahat bir çözüm sunuyor. Bu hizmette, partisyon tablosu internet üzerinden yeniden oluşturulmaya çalışılıyor. Yani ilk olarak sabitdiski sökmek zorunda değilsiniz. Şu ana kadar 80 binden fazla bilgisayar kullanıcısına yardımcı olan firma, söz konusu hizmeti yaklaşık 100 dolar karşılığında veriyor. 16 ITüm sabitdisk hasar gördü Windows 98/SE/Me Süre: Etki: Günlerce Modern sabitdiskler oldukça sağlam olmalarına rağmen zarar görebiliyorlar. Eğer yazma veya okuma işlemi sırasında elektrik kesilecek olursa, yazma/okuma kafası doğru zamanda devre dışı bırakılamaz ve sabitdisk üzerine düşer (Headcrash). Bu tür bir durumda sabitdiskinizdeki verileri kurtarmaya değip değmeyeceğini iyi hesaplamalısınız. Çünkü profesyoneller tarafından gerçekleştirilen bu tür kurtarma işlemlerinde, fatura yüzlerce dolardan başlayıp binlere kadar çıkabiliyor. Bu nedenle söz konusu kurtarma yöntemleri firmalar ve çok önemli veriler için uygun. AH / Kadir Tuztaş, ktuztas@chip.com.tr Windows Me’nin en önemli ve anlamlı yeniliği, hiç şüphesiz, işletim sistemine entegre olarak sunulan Sistem Geri Yükleme aracı. Söz konusu araç, yeni bileşenler kurulmadan önceki sistem konumunu, gerektirdiği takdirde çalışan en son konfigürasyonu yüklemek için kaydediyor. En önemli özelliği ise kayıt noktalarının sadece program tarafından değil, kullanıcılar tarafından da belirlenebiliyor olması. Fonksiyonun yardı mcı olarak sunduğu sihirbazlar sayesinde, sistem geri yükleme aracının kullanı mı oldukça basit. İlk olarak Baş- lat/Programlar/Donatılar/Sistem Araçları/ Sistem Geri Yükleme komutunu kullanarak aracı çalıştırın. Ekrana gelen penceredeki “Bilgisayarımı önceki bir zamandan geri yükle” seçeneğini işaretleyin ve İleri düğmesine tıklayın. Takvim üzerindeki ok tuşlarını kullanarak varolan saklama konumlarını görüntüleyin ve istediğiniz Geri Yükleme Noktası’nı seçtikten sonra İleri düğmesine tıklayarak yükleme işlemini başlatın. WINDOWS ME »Sistem geri yükleme Özel İşlem: Ontrack veri kurtarma uzmanları, partisyon tablosu silinen bir sabitdiski, internet üzerinden tamir edebiliyorlar. »ALTI ADIMDA KOLAY ÇÖZÜM KaZaA Media Desktop’ı eCHIP CD’sinde bulabilirsiniz. (HCD-Code KaZaA) H |
Cep telefonları |
Ekran kartları |
Masaüstü |
Notebook |
Ses kartları |
Webcam |
Klavye & Fare |
Yazıcılar |
Tablet
Ev Sineması
Mp3 Player | Usb Bellekler | Video kameralar | Fotoğraf Makinesi | Taşınabilir diskler | LED & LCD Tv | Monitörler | OEM | PDA
Navigasyon | Oyun Konsolu

