CHIP Online - Arşiv: Mayıs 2002 DOWNLOAD Alternatif Veri Giriş Yöntemleri

82 GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » PRATİK » INTERNET İnsanların kendilerini ifade edebilmeleri, tarih boyunca en önemli sorunlardan biri olmuştur. Doğru anlatım yöntemi ile buluşamayan fikirler ya yok olup gitmiş ya da zorla anlatılmaya çalışıldığı için kavgalar, çatışmalar, savaşlar, ölümler, acılar getirmiştir. İnsanların kendilerini başarı ile ifade edebildiği durumlarda ise edebiyat, sanat, bilim gibi artı değerlerin ortaya çıktığı açıktır. 1940 1950 İnsanların fareye benzettiği bir kontrol cihazı endüstriyel çizimlerle uğraşanların işini kolaylaştırmak amacıyla ortaya çıksa da bir süre sonra vazgeçilmezler arasına girdi. Savaşta Alman mesajlarını çözmek için icat edilen bilgisayarlar matematiksel işlemleri delikli kartlarla yapabiliyorlardı. 1960 1970 Önce astronatların elinde görülebiliyorlardı ama bugün bildi- ğimiz anlamda oyun cihazları halini henüz almamışlardı. Mouse Joystick Delikli Kartlar Söz Dinleyen Bilgisayarlar Bilgisayarlar icat edildikten sonra, onların “söz”den pek anlamadıkları anlaşıldı. Gelişen yapay zeka ile birlikte, veri giriş yöntemlerinin bilgisayarlarla sohbet etmeye kadar uzayacağı görünüyor. İlk klavyeler görünmeye başlandı. Çok ilkel makinelerde kayıt tutmak için daktilodan esinlenerek yaratılan klavyeler hala vazgeçilmez yöntemler arasındalar. Klavye Veri Giriş Yöntemleri CHIP | MAYIS 2002 1990 1990 1990 2000 2010 Yapay zekayla sohbet önce yazışma sonra ses ile mümkün. Bilgisayarla sabah yaptığınız sohbete göre gün içinde sizi uyarabilecek. “Çocuğu okuldan almayı düşünmüyorsun galiba!” Halkın bankamatiklerle tanıdığı okunmatik ekranların üzerine bir armakla dokunmak veri girişi için eterli oluyordu. Çok sınırlı da olsa sesle komut vermek mümkün. Kimi oyunlar ses kontrolünü desteklediler. Dokunmatik Ekranlar Yapay Zeka Ses Kontrolü 2002 Mart ayında CeBIT fuarında tanıtılan lazer hologram klavye, İsrail’li bir firma tarafından, PDA kullanımına yönelik geliştirildi ve hala herkesin merakını üzerine çekiyor. Teknoloji yaygınlaşırsa, masaüstü sistemlerde de kullanılabilecek. Virtual Keyboard aday olan bilgisayarlara “laf ” anlatmak, kısaca veri girişi yapmak, tahmin edildiği gibi bir sorun haline gelmiş durumda. Karar vermek zor: Artılar ve eksiler birarada Veri girişi konusunda ulaşılan her teknolojinin zayıf bir noktası olduğundan, daha iyisine ulaşmak amacıyla yeni veri giriş yöntemleri geliştiriliyor. Alternatif yöntemlerin sayısı artarken, her kullanıcının kendisine uygun seçenekleri veya kombinasyonları belirlemesi de uzun bir süreç oluşturabiliyor. Önemli sorunlardan biri, eksik yönlerine rağmen bir yönteme alışıldığında, yeni bir yönteme başlamanın veya alışmanın zor olması. Veri giriş alışkanlıkları ise bilgisayar başındaki üretkenliği, zamanı ve dolayısı ile tüm hayatı doğrudan etkileyen bir faktör. Bir roman veya kitap yazdığınızı veya yazılı bir metni yeniden bilgisayara geçirdiğinizi düşünün. 500 sayfalık bir kitabı daktilo kullanır gibi harf harf yazmak ile bir mikrofona okumanız, okunan her kelimenin bilgisayar tarafından tanınıp yazıya dönüştürülmesi arasındaki fark insanların yaşam şekillerini etkileyecek kadar büyüktür. Klavye kullanan kişi ofiste masa başında mesai saatleri içinde çalışmak zorundayken, diğer yöntemi kullanan kişi kırda piknik yaparken minik bir cep bilgisayarı ile bile işini gerçekleştirebilir. Günümüzde kullanılan alternatif veri giriş yöntemleri nedir? Bu günün teknolojisinde değişik amaçlar için bilgisayara “laf” anlatmanın değişik yolları mevcut. Oyun oynayacaksanız, joystickler, direksiyonlar, padlar, pedallar, sanal eldivenler, giyilebilen kıyafetler; yazı yazacaksanız her çeşit klavye: ergonomik, klasik, katlanabilir, bez, yazılımsal hatta hologram... Bilgisayara komut vermeyi kolaylaştırmak isteyenler için ses tanıyan özel sistemler, mikrofonlar; çok hareket etmek istemeyenler için göz bebeğini takip eden gözlük şeklinde fareler... Arka sayfadaki tabloda ihtiyaçlarınıza uygun veri giriş cihazlarını inceleyip, bilgi sahibi olabilirsiniz. Cem Şancı, cemsanci@chip.com.tr Dokunmatik Ekranlar: İnsanların kiosk’larla tanıdığı dokunmatik ekranlar bugün ceplerimize kadar girdiler. Sanal Klavye: Lazer ışınlarıyla oluşturulan bir hologram aynı bir klavye gibi çalışıyor. Eldivenler Sanal eldivenler gelişen 3D teknolojisi, oyunlar ve internet sayesinde ilgi odağı oldu. Aerosmith’in bir klibinde de rol alan eldivenler gençlerin gönlüne oturdu. 84 Alternatif Veri Giriş Yöntemleri GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » PRATİK » INTERNET CHIP | MAYIS 2002 A KLAVYELER Ergonomik Klavyeler (www.microsoft.com/keyboard): Uzun saatler masa başında bilgisayar kullanan çalışanların bileklerinde ortaya çıkan ağrılar nedeniyle çalıştıkları şirketlere açtıkları tazminat davalarının sonucunda ergonomik klavyeler artık iyice yaygınlaştı. Ancak yine de çok uzun süreli çalışmalarda eklemlerdeki ağrıların önüne geçmek mümkün değil. P Eklem ağrılarını azaltan tasarımı. M Alışılmamış şekilleri nedeniyle parmakların tuşların yerlerini bulmakta zorlanması. Harici PDA Klavyeleri (www.palmgear.com) Avuçiçi bilgisayarlar, veri girişi konusunda tartışmaların en fazla odağına yerleşen cihazlar oldular. Dokunmatik ekranları, yazılımsal klavyeleri, el yazısı tanıyan graffiti yazılımları ve harici donanımsal klavye takılabilmesi seçeneklerine sahipler. Harici PDA klavyeleri ise masa üstü klavyelerle aynı işi görmelerine rağmen PDA’lara monte edilebilecek şekilde dizay edilmişlerdir. P PDA’lara veri girişinde geleneksel klavye hissini yaratmaları. M Taşınma sorunları ve her ortamda rahatça kullanılmamaları. Virtual Keyboard (www.vkb.co.il) İsrailli bir firma tarafından geliştirilen hologram, Hannover Ce- BIT2002’de tanıtıldı. Düzgün yatay bir yüzey üzerinde lazerle hologram klavye yaratan cihaz, bilim kurgu filmleri için üretilmiş bir dekor gibi görünse de gerçekten çalışıyor ve şimdilik PDA’lara bağlanıyor. Yeni tasarımlarının masaüstü sistemlerde kullanılması da zaman meselesi. P Klavyenin boyutlarının ayarlanabilmesi ve taşıma sorununun azalması M Harşerin üzerine dik basmayı gerektirmesi ve düzgün yüzeyler üzerinde çalışması. B MOUSE VE JOYSTICKLER Kalem Mouse Mouse kullanımı özellikle dijital ortamda çizim yapanlar için kullanım zorlukları çıkardı- ğından kalem şeklinde dizayn edilen mouselar ortaya çıktı ancak sadece belirli meslek gruplarına hitap eden bu cihazlar yaygın kullanım alanı bulamadılar. Ucunda algılayı- cılar bulunan modelleri veya dokunmatik bir pad üzerinde çalışan çeşitleri bulunuyor. P Çizim yapmayı kolaylaştı- ran uygun yapısı. M Eli çabuk yorması veya özel bir mouse pad’e ihtiyaç duyması. Gaming Mouse (www.microsoft.com/mouse) Oyun oynamayı sevenler için geliştirilen özel mouselar, normal mouseların iki katı kadar çözünürlü ğe sahip olduklarından oyunculara hassas nişan alma, hareket etme imkanı sağlıyorlar. P Normal mouselardan daha hassas yapısının oyunlarda rahatlık sağ- laması M Standart uygulamalarda, hassasiyet sebebiyle elin çok fazla hareket etmesi. Pedal Mouse (www.hunterdigital.com) En ilginç mouse modeli olan pedal mouse, el eklemlerinde ortaya çıkan ağrıları (Carpal Tunnel Sendromu) tamamen ortadan kaldırıyor çünkü sadece ayaklarla çalışıyor. İki pedallı sitem normal bir mouse’un bütün iş- levlerini gerçekleştiriyor. P Geleneksel mouse’ların neden oldu ğu ağrıları ve masadaki kalabalığı önlemesi. M Ayak bileklerinde ağrı oluş- mayacağının garantisinin bulunmaması ve zor alışılması. Dokunmatik Mouse (www.fellowes.com) Üzerinde küçük dokunmatik bir pad bulunan bu cihazın üzerinde bir parma ğı gezdirerek mouse kullanır gibi, imleci kontrol etmek mümkün olabiliyor. Son yıllarda diz üstü bilgisayarlarda yaygın kullanım alanı bulan teknolojinin mouse şeklinde dizayn edilmiş ve masaüstü sistemlere kullanı lan versiyonları da var. P Sadece işaret parmağını küçük hareketlerle oynatmanın yeterli olması M Hızlı hareket edildiğinde kontrolün kaybedilmesi. C DOKUNMATİK EKRANLAR Dokunmatik Ekranlar (www.palmgear.com) Mouse gerektirmeyen dokunmatik ekranlı bilgisayarlar, özel LCD ekranları sayesinde yazı- lımsal bir klavye ile de çalışabiliyorlar. El yazısı da tanıyan bu sistemler özellikle geleceğin standart PC sistemleri olarak kabul edilen Tablet PC’lerde ve avuçiçi bilgisayarlarda kullanım alanı buluyorlar. P Donanımsal klavye ve mouse gerektirmeyen kompakt yapıları M Yüksek enerji ihtiyacı ve güneş ışığında kullanı m zorluğu. D SES Mikrofon (www.microsoft.com/hardware) Ses kullanarak veri girişi yapmak, üzerinde uzun zamandır çalışılan bir fikir. Ancak kaydedilen ilerleme henüz istenilen seviyede değil. Bir mikrofon ve uygun bir yazılım sayesinde bilgisayara çok temel komutları (dosya aç, kaydet.. ) vermek olası ama henüz bir metni okuyarak yazıya geçirmek mümkün değil. P Ellerin serbest kalması. Sadece konuşarak hızlı komut verilmesi M Henüz yeterli olmayan teknoloji, telaffuzun yanlış anlaşılması, sınırlı kullanım alanı. E ELDİVENLER Sense Board (www.senseboard.com) Avuçiçi bilgisayarlarda metin girişini kolaylaştırmak için dizayn edilen cihaz iki ele birden takılıyor. Cihazı n içindeki algılayıcılar el kaslarındaki hareketleri hissederek parmakların hangi harfe dokunmak istediklerini tahmin ediyor. Çalışma prensibi insan mantığını zorlasa da cihaz işe yarıyor ve her pozisyonda el bilgisayarına metin girişi yapmak mümkün oluyor. P Esnek kullanım açıları, hızlı metin girişi sağlaması. M Alışmanın zaman alması ve eldivenleri taşı- manın zor olması. Sanal Eldiven P5 (www.essentialreality.com) Robot kollarını anımsatan iri elektronik eldivenler kullanmak, bilim-kurgu filmlerindeki fantezilerden biridir. Essential Reality isimli bir firma tarafından piyasaya sürülmeye hazırlanan sanal eldiven P5 ile el ve parmakları boşlukta hareket ettirerek bilgisayar ekranında kontrolü sağlamak mümkün. Eldivenin parmak uçları ndaki yüzüklerde ve üzerindeki şeritlerde alı- cılar bulunuyor. Şimdilik sadece oyunlar için tasarlanan ürünün metin girişi yapmak, tehlikeli görevlerde robotları yönlendirmek gibi iş uygulamaları için de kullanılması için çalışmalar sürüyor. P Klavye ve mousa gerek bırakmayan özgür yapı sı M Ağır, hantal görünümü ve sadece oyunlarda kullanılıyor olması. Yazılımsal Klavyeler (www.palmgear.com) PDA’ların, kiosk’ların veya dokunmatik ekranlı herhangi bir bilgisayarın ekranında beliren minik bir klavye simülasyonudur. P Yer kaplamaması M Küçük ve düşük çözünürlüklü ekranlarda yanlış harfe basma sorunu.

Arşiv Listesi