20 CHIP | OCAK 2004 Oturma odalarındaki rekabet giderek kızışıyor. Bir yandan DVD yazıcı/oynatıcı cihazlar giderek düşen fiyatlarıyla ve gelişen özellikleriyle pazarı zorluyorlar. Diğer yandan da Microsoft, çeşitli ortaklarının da desteğiyle, önemli tüm ses ve video fonksiyonlarına sahip eksiksiz bir PC olan Windows XP Media Center Edition’ı evlere yerleştirmeye çalışıyor. Ancak her iki çözüm de şu anda tatminkar olmaktan uzak. DVD kaydediciler destekledikleri formatlar açısından sıkıntı yaşıyorlar. DivX veya XviD dosyalarını okuyamıyorlar ve DVD’leri sadece eksi (-) veya artı (+) formatında yazabiliyorlar. Buna karşın diğer alternatif olan XP Media Center çoğunlukla çirkin kasalar içinde geliyor, çok gürültülü çalışıyor ve kullanıcının özgürlüğünü dijital haklar yönetimiyle (Digital Rights Management) kısıtlıyor. Kopyalama engeli çoğu kullanıcının hevesini kaçırıyor. Biz de CHIP editörleri olarak tüm taleplerinize cevap verebilen eksiksiz bir Media PC oluştur mak için kolları sıvadık ve ortaya CHIP Media PC çıktı: Çok daha sessiz ve oturma odasının estetiğini bozmayan bir medya üssü. Media PC’mizin tüm formatları desteklediğini ve bir DVD kayıt cihazından daha fazla konfor sunduğunu söylemeliyiz. Mükemmel bir karışım: İşte CHIP Media PC karşınızda! Bu düşüncenin pratiğe dönüştürülmesi için küçük bir adım yeterli oldu. Test merkezi, yazılım ve pratik bölümü editörlerimiz bir araya gelerek tüm bilgi ve tecrübelerini ortaya döktüler. Ellerde tornavida, Media PC yavaş yavaş monte PC’niz üzerinden istediğiniz zaman, doğrudan oturma odanızdan filmlerinize ve müzik parçalarınıza ulaşmak ister misiniz? CHIP’in Media PC’si ile eksiksiz bir medya üssüne sahip olabilirsiniz. Kendi yapacağınız Media PC her formatı yazıp oynatabiliyor. Bir CHIP yazı işleri eseri: CHIP Media PC Her eve CHIP Media PC edildi, ince ayarlardan geçirildi ve sonunda uyumlu ve problemsiz donanım ve yazılım bileşenlerinden oluşan, mükemmel bir sentez ortaya çıktı. CHIP Media PC artık hazırdı. Yüksek kaliteli bileşenler, mükemmel uyumlandırılmış, maliyeti fazla yüksek olmayan yazılımlarla birleşti. CHIP editörleri olarak eserimizden gurur duyduk. Media PC, yazının devamında okuyacağınız üzere sorunsuz bir şekilde çalışıyor, test merkezimiz bunu garanti ediyor. Kapak konumuzda Media PC’de kullanılan donanımlar hakkında ayrıntılı bilgiye sahip olacaksınız. CHIP ayrıca bunun üzerine yazılımları nasıl kuracağınızı ve doğru ayarları nasıl yapacağınızı ayrıntılı olarak açıklayacak. Yaklaşık üç-dört saatlik bir çalışmadan sonra siz de kendi oluşturduğunuz Media PC’nizle gurur duyabilirsiniz. Barebone PC, LG DVD yazıcı, sabit disk, Hauppauge TV kartı, TV-Out’a sahip ekran kartı. Video oynatıcı, çeşitli ücretsiz video filtreleri, müzik çalar, TMPGEnc DVD Author, internet erişimi. Toplam maliyet yaklaşık 80 dolar HTML arayüzü eCHIP’te. (HeCHIP-Code MEDIAPC) Bunlara ihtiyacınız var: Donanımlar s22 Yazılımlar s26 Kullanım arayüzü s34 GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET CHIP | OCAK 2004 21 22 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET _ Bileşenlerin seçiminde verilmesi gereken ilk karar şüphesiz Media PC’yi içinde barındıracak uygun bir kasa. Oturma odanızla ve yaşam tarzınızla maksimum uyumluluğu sağlamak için küçük ve bilgisayar kasalarından alışık olduğumuz gri-bej renkten farklı renkte bir kasa tavsiye ediyoruz. Ancak burada dikkat edilmesi gereken bir nokta, küçük kasaların çoğunlukla standartlara uygun bir ATX anakartın montajına izin vermemesi. Bu yüzden donanım üreticileri giderek artan bir şekilde, uygun ölçülerde kesilmiş anakartlara sahip hazır Mini-Barebone sistemler sunuyorlar. Athlon 64 için bile bu tip sistemler mevcut. Ancak elbette maksimum CPU performansı bizim PC’miz için en önemli kriter değil. Bu yüzden seçimimiz MSI’ın Mini Barebone Mega 651’i. Bu sistem Firewire ve şash card okuyucu gibi sınıfının standart özelliklerinin yanında, gerçek oturma odası özelliklerine de sahip: Barebone uzaktan kumandayla HiFi müzik seti olarak da kullanılabiliyor. Windows’u boot etmeden müzik ve MP3 CD’lerini çalıyor ve hatta basit bir çıkma antenle bile tatminkar bir kalite sunan bir radyo alıcısına bile sahip. CPU: Mega 651’in PC yönü gerçi en yeni durumda değil, ancak 2.8 gigahertz’e kadar çıkan Intel işlemci desteği, kullanım amacından daha fazla performans alınabilmesini sağlıyor. Sistemin ısı ve buna bağlı olarak gürültü oluşumunu mümkün olan en düşük seviyede tutabilmek için Pentium 4/2.4 GHz’in FSB533 modelini öneriyoruz. Bu işlemci, gürültüyü azaltmak için güzel bir seçenek sunuyor: BIOS Setup ile CPU’nun FSB hızı FSB400’e düşürülebiliyor. Böylece işlemci 1.8 gigahertz ile çalışıyor ve maksimum kayıp performans yaklaşık 20 Watt kadar azaltılabiliyor. Sadece yorucu video dönüştürme işlemleri için saat hızını tekrar 2,4 GHz’e yükseltmek mantıklı. Grafik: Mega PC’de SiS651 yonga seti kullanıyoruz. Yonga setinin entegre grafik motoru video oynatımı için çok uygun. AGP yuvasına takılacak bir genişleme kartıyla S-Video ve hatta DVI bağlantısına sahip olmanız da mümkün. Maalesef TV çıkışı biraz hayal kırıklığı yaşatıyor; ekran boyutunun ve kalitesinin ayarlanabilirliği tatminkar değil, özellikle 16:9 formatında DVD oynatımında, belirgin ölçekleme bozuklukları (artifact) dikkati çekiyor ve gözü rahatsız ediyor. Gerçek bir ekran kartının kullanımı şüphesiz en tatminkar alternatif olarak karşımıza çıkıyor. En düşük ısı ve gürültü oluşumunu dikkate alarak verdiğimiz karar sonucunda seçimimiz GeForce FX 5200 tabanlı Asus V9520 Magic’ten yana oldu. Kullanıcı bu kart sayesinde TV ekranını çok ince ve kesin bir şekilde ölçekleyebiliyor. Yani ne siyah kenarlarla uğraşmanız gerekiyor, ne de ekranın bazı bölümlerinde kayıp söz konusu oluyor. Kart ayrıca oyunlar için de doyurucu bir 3D performansı sunuyor. TV Kartı: PC’mizin en önemli ve belirleyici bileşenlerinden biri tek PCI yuvasına takılı. Hauppauge WinTV PVR 350 TV yayınlarının alınmasını sağlıyor ve donanımdan kodlayıcı (encoder) yongasıyla, videoları DVD ile uyumlu MPEG2 formatında kaydediyor, bu sırada elbette bilgisayarın işlemcisine fazla yük bindirmiyor. Ancak bu şekilde ısıdan bağımsız yönetim, CPU fanını video kaydı sırasında durdurabiliyor. CPU yerine bu sırada TV kartı ısınıyor. MPEG encoder’ının soğutucu gövdesi kasa duvarına çok yakın durduğu için, Media PC’mizin yumuşak karnı sol tarafında. Bilgisayarda fazla bir hareketlilik yokken alüminyum kasa üzerinde ısı dağıtımı çok iyi gerçekleşiyor. Media PC uzun süre çalıştırıldığında ise kasanın ısısı maksimum CHIP, donanım bileşenlerinin geniş yelpazesi arasında, çok işlevli Media PC için en uygun olanlarını seçti ve bir araya getirdi. Media PC için en iyi donanımlar k Bağımsız: Bu fiş DVD yazıcıyı ekstra güçle besliyor. Böylece PC kapalı olduğunda bile çalışabiliyor. MSI Mini-Barebone Mega 651: Windows’u açmadan da sistem halihazırda radyo ve CD Player olarak çalışabiliyor. P4/ 2.4 GHz ve 512 MB RAM ile birlikte fiyatı yaklaşık 650 dolar. Samsung SV1604N sabit disk: Samsung’un 160 GB kapasiteli bu diski aynı zamanda oldukça sessiz çalışıyor. Fiyatı: 150 dolar Asus V9520 Magic ekran kartı: Aktif ve gürültülü fan içermeyen, iyi ayarlanabilir video çıkışlarına sahip V9520, TV ekranı için en iyi seçimlerden biri. Fiyatı: 80 dolar »Media PC’nin parçaları DONANIM BİLEfiENLERİ 45 dereceye kadar çıkıyor. 45 derecede kasanın güç kaynağı yine yeterince yavaş bir şekilde çalışıyor ve yaklaşık 1,9 sone değerinde bir gürültü çıkıyor. Ancak kasanın sol tarafı kapatıldığında ısı da artıyor, CPU fanı devreye iyice giriyor ve en uç durumda, normaldekinin iki katından daha yüksek bir gürültü değerine ulaşıyor: 4,6 sone. WinTV PVR 350’nin farkı, sadece AV girişlerine değil aynı zamanda AV çıkışlarına da sahip olması. Bir kablo demeti veya Scart kablosu üzerinden görüntü ve ses sinyalleri dışarıya verilebiliyor. Böylece sadece o anki canlı TV görüntüsü televizyona aktarılmıyor, aynı zamanda zaman aktarmalı (timeshifted) izleme, yayın kaydetme ve hatta mesela SVCD’ler gibi MPEG formatında yabancı kayıtlar da mümkün. Ekran kartının TV çıkışının aksine, TV kartının çıkışında ölçekleme işlemine hiç gerek yok, zira görüntü kalitesi mükemmele yakın. Yazılım ve kart da DVD ve AVI oynatımını destekliyor olsaydı, ekran kartının TV Sabır ve zahmet: Genişleme kartlarını Mini PC’ye monte etmek için bir hayli ter dökmek gerekiyor. 24 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET DONANIM BİLEŞENLERİ » Media PC’nin parçaları çıkışına aslında gerek olmayacaktı. Yine de biraz kablolama zahmetin katlanarak birden fazla AV girişine sahip TV cihazlarına TV ve ekran kartını paralel olarak bağlamak ve ihtiyaç halinde her ikisi arasında geçiş yapmak mümkün. Hauppauge TV kartının üzerindeki radyo alıcısı ilk bakışta gereksiz gibi görünüyor. Sonuçta MSI Barebone’da da bir radyo tuner mevcut. Ancak buna Windows altında erişebilmek mümkün olmadığı ve ayrıca kartın ses kalitesi ve kullanım kolaylığı etkileyici olduğu için, her iki alıcı da birbirini çok iyi tamamlıyorlar.Anten bağlantısı için sadece bir Y adaptörüne veya ek bir antene ihtiyaç var. DVD yazıcı: Optik sürücü olarak LG GSA-4040B’yi seçtik. Bu çoklu format destekli DVD yazıcısı rakiplerinin sahip olmadığı bir özelliğe sahip. DVDRAM’leri 3x standart bir hızla yazabiliyor. DVD-RAM’lar gerçi DVD+RW veya –RW medyalara göre iki kat daha pahalılar ve çok az sürücüyle uyumlular, ancak buna karşın 100.000 kereye kadar yeniden yazılabiliyorlar, FAT32 olarak formatlanabiliyorlar ve çok daha kısa yazma erişim sürelerine sahipler. Bu yüzden bu sürücü TV kayıtlarını doğrudan DVD’ye kaydetmek için ideal. Sabitdisk: Samsung’un çok sessiz 160 Gigabyte’lık bir modeli ve bir adet 512 MB DDR400 Twinmos bellek PC’mizi tamamlayan diğer bileşenler. Klavye: Mega PC ile beraber bir uzaktan kumanda geliyor, aynı şekilde TV kartının da bir uzaktan kumandası var. Ancak bunlarla maalesef uygulamaların sadece bir kısmı çalıştırılabiliyor. Bu yüzden kablosuz bir klavye kullanmamız gerekiyor. Farenin yerini alacak bir Trackball’ın da klavye üzerinde bulunması iyi olabilir. Bizim tavsiyemiz Microsoft’un kablosuz optik klavye ve fare seti Microsoft Wireless Optical Desktop. Gerçi kızılötesi teknolojisi klavyenin bilgisayara doğru bakmasını gerektiriyor ve uzaktan fare kullanımına da biraz alışmak gerekiyor, ancak yine de bu set sayesinde Media PC’nizi rahatça koltuğunuzdan kumanda edebilirsiniz. Güncel ekran kartlarında TV-Out ekranı standart ayarlarında rahatsız edici siyah bantlara (kenarlara) sahiptir. WHQL Microsoft sertifikası bu kenarları “güvenlik mesafesi” olarak belirlemiştir, bunun nedeni tüm masaüstünün her zaman görünebilmesini garantiye almaktır. Bunun yerine yine de tüm ekranı kaplayan bir görüntü elde etmek için şunları yapın: Nvidia Kartlar: Görev çubuğundaki nVidia simgesine ve menüden TV ayarları’na tıklayın. Ekran boyutu için ayarlama çubuğu televizyon görüntüsü çıkışını istediğiniz gibi ayarlamanı zı sağlayacaktır. ATI Kartlar: Gelişmiş / Görüntü / TV / Ayarlar’ında Overscan onay kutusu etkinleştirilmiş olmalı. Burada böyle bir seçenek yoksa, Registry’de »HKEY_LOCAL_MACHINE\System\ CurrentControlSet\Control\Video\ xxxxxxxx\0000« anahtarına girin, “TV- EnableOverscan” kaydını DWORD olarak oluşturun ve değerini “1” olarak girin. “xxxxxxxx” ifadesi rasgele bir enumerator anahtarını ifade ediyor. Bilgisayarı yeniden baş- lattıktan sonra Overscan seçeneği görünecektir. MÜKEMMEL TV ÇIKIŞI »Siyah bantlara son Hauppauge WinTV PVR 350: Media PC’nin kalbi TV/radyo yayınlarının alınmasından ve MPEG2 sıkıştırmadan sorumlu. Fiyatı: 200 dolar LG GSA-4040B: Yazıcı her türlü DVD formatında yazabiliyor, DVD-RAM ile doğrudan diske kayıt yapabiliyor. Fiyatı: 240 dolar MS Wıreless Optıcal Desktop: Kızılötesi klavye uzaktan kumandaları n yerini alıyor ve tüm Windows fonksiyonlarını tuşlarla destekliyor. Fiyatı: 50 dolar 26 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET TV ve Video için yazılımlar _Şimdi Media PC’nin yazılım tarafına bakacağız. Özellikle video alanında kurulması gereken yazılımlar var. Tüm filmlerin kumanda merkezi olarak Zoom Player Professional (www.inmatrix. com, yaklaşık 20 dolar) kullanabilirsiniz. Yazılım merkezi olarak tüm codec’leri kullanabiliyor. Diğer oynatıcı yazılımlarından tamamen kurtulmanız maalesef mümkün değil. En azından DVD yazıcı ile birlikte gelen Power DVD’yi kurmanız gerekiyor. Çünkü, ancak bu sayede DVD oynatabilmek için gerekli codec’lere sahip oluyorsunuz. Film dosyaları için codec ve oynatıcı kurulumu Öncelikle en önemli üç video codec’i kurmanız gerekiyor: 3 DivX 5.1 Standard (www.divx.com) 3 XviD (http://nic.dnsalias.com) 3 ffdshow-alpha (http://cutka.szm.sk) XviD ve fddshow’un ticari sürümlerini değilse bile,mutlaka en güncel sürümlerini kurmaya dikkat edin. Bu yüzden internet sitelerine bakmanızda fayda var. Bunun nedeni XviD codec’ine kalıcı olarak, eski sürümlerin kullanmadığı ve oynatamadığı yeni özelliklerin entegre edilmesi. Adı geçen her üç codec’in de kurulum aşamaları gayet anlaşılır ve bir sorun yaşayacağınızı sanmıyoruz. Video codec’lerinden sonra sıra geldi ses codec’lerinin kurulumuna.WinAmp otomatik olarak bir MP3 çözücü ile birlikte geliyor, bu çözücü kendini Windows’a ekliyor ve böylece başka uygulamaların da kullanımına sunuluyor. İkinci önemli ses formatı ise film DVD’lerinde kullanılan AC3. Burada da http://ac3filter.sourceforge.net adresinde, üstelik de çok kanallı ses destekleyen ücretsiz bir çözüm mevcut. PC’de ses konusuyla ilgili daha fazla bilgiyi s28’deki kutuda öğrenebilirsiniz. CHIP Media PC için video oynatıcı kurulumu Zoom Player Professional’ı kurduktan sonra Options / Association menüsünde AVI, MPG, MPEG, VOB, WMV ve IFO formatlarını Zoom Player ile ilişkilendirin. Format adının önündeki onay kutusunu işaretleyerek ilgili formatı etkinleştirebilirsiniz. Daha sonra Apply düğmesine tıklayın. Ek olarak, içindeki Video Mixing Renderer 9’u Zoom Player’da etkinleştirebilmek için DirectX 9’un kurulması gerekiyor. DirectX’i eCHIP’lerin Basic Kit bölümünde bulabilirsiniz. Advanced Mode’da iken Options’tan Filter Control’a girin ve Customized Media Playback’te Default Video Rendering Filter altından Video Mixing Renderer 9’u etkinleştirin. Ayrıca Settings sekmesinde Fix VMR9 Scaling Bug seçeneğinin önüne bir onay işareti koyun. Görüntünün kalitesini değiştirmek, yani filmleri görsel ve akustik olarak zenginleştirmek istiyorsanız, ffdshow filtresini kullanabilirsiniz. Bunun için öncelikle bir videoyu oynatmalı ve [D] tuşuyla ffdshow filtresinin özelliklerini açmalısınız. Parlaklığı veya mesela renk doygunluğunu ayarlamak için Picture properties seçeneğinin önüne bir onay işareti koyun. Şimdi, hatta gerçek zamanlı olarak, film çıkışını optimize edebilirsiniz, her değişikliği anında oynatma penceresinde görebilirsiniz. Reset’e tıklayarak filmin orijinal ayarlarına geri dönebilirsiniz. Bir diğer ilginç fonksiyon ise Grab; bununla, oynatılan bir filmden ekran görüntüleri almak elinizde. Bunun için söz konusu fonksiyonun önüne bir onay işareti koyun ve Path altında ekran görüntülerinin kaydedileceği bir dizin adı belirleyin. Grab now ile hemen bir film görüntüsü alabilirsiniz. Zoom Player’ın en başarılı özellikle- Optimizasyon: ffdshow sayesinde gösterilen görüntüyü her zaman gerçek zamanlı olarak optimize etme şansınız var. EK ARAÇLAR »Video dosyalarını hızlı bir şekilde analiz etmek GSPOT 2.2 Araç, film oynatımı problemlere yol açtı ğında vazgeçilmez yardımcınız oluyor. GSpot AVI dosyalarını ve diğer container formatlarını analiz ediyor ve sonuç olarak oynatmak için ihtiyaç duyacağı- nız tüm codec’lerin bir listesini veriyor. Codec’lerin PC’nizde kurulu olup olmadı ğını ve eğer birden fazla codec kullanı labiliyorsa, hangi DirectShow’u kullandı klarını gösteriyor. Entegre edilmiş render fonksiyonu üzerinden ayrıntılı olarak DirectShow’un her bir filtreyi nası l bir araya getirdiğini bile öğrenebiliyorsunuz. Fiyatı: Freeware Bilgi: www.headbands.com/gspot VOBSUB 2.23 Bu evrensel DirectShow filtresi kendisini doğrudan Windows’a entegre ediyor ve böylece Zoom Player’ın altyazıları da gösterebilmesini sağlıyor. VobSub hemen hemen bütün formatları destekliyor, hatta altyazıları düzenleyebiliyor ve bir AVI Container içine kaydedebiliyor. Ancak normalde buna gerek yok. Altyazı dosyalarını filmle aynı dizine kaydedin ve bunlara film dosyalarıyla aynı ismi verin. VobSub böylece bir DirectShow player filmi oynattığında otomatik olarak devreye girecek ve altyazı- ları gösterecektir. Fiyatı: Freeware Bilgi: www.gabest.org Burada, basit bir PC’yi tam teşekküllü bir multimedya makinesine dönüştürmek için hangi codec ve programların kurulması gerektiğini öğreneceksiniz. k 28 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET rinden biri kısayol tuş kombinasyonları ile çok rahat bir şekilde kullanılabilmesi. En önemli kısayolları s30’daki kutuda bulabilirsiniz. Programa ayrıca bir dosya yöneticisi entegre edilmiş, bu yönetici tam ekran modunda yarı transparan olarak televizyon ekranında görüntüleniyor ve [e] tuşuna tıklanarak açılıyor. Bu yönetici sayesinde bir filmi izlerken aynı anda bilgisayarınızdaki diğer filmlere de göz atabilirsiniz. Zoom Player’ı Software DVD Player olarak kurmak CHIP tarafından tavsiye edilen LG DVD yazıcıyla birlikte PowerDVD’nin bir OEM sürümü geliyor. Bu sürümün dezavantajı sadece stereo sese sahip olması; 5.1 Surround ses desteği yok. Zoom Player bu açıdan daha başarılı. Doğru filtreyle 5.1 de çalabiliyor, üstelik terfi için ekstra bir ücret ödemeye gerek yok. Yine de PC’nize Power DVD’yi kurmalısınız, zira Zoom Player bunun video filtrelerine, DVD çalarken ihtiyaç duyuyor. Kurulumdan sonra Power DVD’yi gönül rahatlığıyla unutabilirsiniz. Zoom Player’ı ayrıca DVD’ler için standart oynatıcı olarak ayarlamalısınız. Programı çalıştırın, Player Options / DVD’ye girin ve DVD Tools’a tıklayın. Select seçeneği altından DVD’yi etkinleştirin. Bunun yanında Power DVD’nin standard player olarak kurulduğunu göreceksiniz. Bunu değiştirmek için Set to this Player’a ve sonra da Apply’a tıklamanız yeterli. Şimdi DVD Setup sekmesine geçin ve Customized (Recommended) düğmesine tıklayın. Burada Zoom Player’ın DVD’yi oynatırken kullanacağı filtreleri belirleyebilirsiniz. Video Decoder alanında Cyberlink Power DVD’yi seçin. Audio Decoder’da AC3 Filter’ı ayarlayın. Zoom Player böylece çok kanallı çıkışa sahip freeware AC3 filter’i kullanacaktır. Power DVD’nin OEM sürümünde bulunmayan bu özellik, bu şekilde Zoom Player üzerinden artık kullanılabilir. Son olarak Verify Selected Setup’a tıklayıp seçtiğiniz ayarların gerçekten de çalışıp çalışmadığını kontrol edin. Bunun sonucunda “properly registered” ya da “Nothing to Report” tarzı bir mesajla durum size bildirilecek. Çok kanallı AC3 sesin çıkışı AVI dosyalarında genellikle oldukça düşüktür. CHIP Media PC’nin freeware AC3 filtresi bu sorunu çok güzel bir şekilde aşıyor. Zoom Player’da sağ fare tuşuyla kısayol menüsünü açın ve Filter properties / AC3 Filter’a girin.Main sekmesinde Preset altında loud seçeneğini seçin. Şimdi ses hoparlörlerden daha yüksek ve etkileyici bir şekilde çıkacaktır. Hauppauge yazılımıyla (yazının devamına bakınız) oluşturduğunuz bir DVD oynatıyorsanız, ses filtrelerini değiştirmeniz gerekiyor. Bunun nedeni Hauppauge’nin ses izi olarak AC3 değil, MP2 kullanması. Bu yüzden Zoom Player’ın ayar seçeneklerinde (Options) Audio Decoder’da Cyberlink PowerDVD seçimini yapmanız gerekiyor. Zoom Player böylece Power DVD’nin MP2 filtresini kullanacaktır. PC’yi TV kayıtları için en iyi şekilde ayarlayın CHIP’in tavsiye ettiği Hauppauge PVR 350 TV kartıyla beraber bilgisayarınızda TV yayınlarını izlemek ve zaman yönetimli olarak kaydetmek için gerekli hemen hemen bütün programlara sahip oluyorsunuz. Kartın montajından sonra sürücülerini kuruyorsunuz; kartla birlikte bunun için çok başarılı bir kurulum rehberi geliyor. Hauppauge’nin rakiplerinden AVerMedia da entegre MPEG2 encoder’a sahip, uygun fiyatlı (yaklaşık 80 dolar, www.aver.com), radyo alıcısı olmayan bir model sunuyor: AVerMedia M179. Yine Leadtek’in benzer bir profesyonel çözümü mevcut: WinFast PVR2000. Bu kartlar profesyonel çözüm sınıfına girdiği ve fiyatları biraz yüksek olduğu için Türkiye’de bulabilmeniz biraz zor. Bu yüzden atölye- Daha yüksek ses: Freeware AC3 Filter, DVD’lerin aşırı sessiz ses izlerini güçlendirmek için bir seçenek sunuyor. Codec yönetimi: Zoom Player, kullanıcının DVD oynatımı için ses ve video filtrelerini elle seçebilmesine izin veriyor. AUDIO PLAYER »Media PC’de mükemmel ses kalitesi Media PC’nizden müzik seti kalitesinde ses alabilmek için sadece iki programa ihtiyacınız var. Bunlarla komple ses repertuarı nızı destekleyebilirsiniz. Müzik parçalarını Digital Audio Extraction (DAE) ile CD’den sabit diske kopyalamak için, freeware bir yazılım olan Cdex Version 1.51’i kullanabilirsiniz (www. cdex.n3.net). Zira asıl kopyalamanın yanı nda bu araç WAV dosyalarının en önemli sıkıştırılmış formatlara dönüş- türülmesini de üstlenebiliyor. Programı n pratik bir özelliği de ek kodlayıcı kurulumuna gerek olmaması, CDex en önemli tüm formatları kendiliğinden destekliyor. Müzik veya ses dosyalarını (ister MP3, ister Ogg Vorbis veya bir müzik CD’si olsun) oynatmak için klasikleşmiş bir freeware olan WinAmp (www.winamp. com) çok uygun. İlgili çözücülerin hepsi programın içinde mevcut. Ayrıca WinAmp’la ilgili en önemli kısayolları s32’de bulabilirsiniz. k 30 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET mizde son TV kartı testimizin birincisi olan ve bulmakta zorluk çekmeyeceğiniz bir TV kartını örnek olarak kullanacağız: Leadtek Winfast TV2000 XP Deluxe (fiyatı yaklaşık 60 dolar). Burada anlatılan adımları kendi TV kartınızda da kolayca uygulayabilirsiniz. Sürücü kurulumundan sonra bilgisayarı yeniden başlatın,Winfast PVR yazılımını CD’den kurun ve çalıştırın. Daha sonra Configuration / Channel List & Frequency Table üzerinden varolan TV kanallarını taratın. Sol alttaki Scan Channels seçeneği birkaç saniye sonra tüm kanalları listeliyor. Diğer tüm ön ayarları olduğu gibi bırakabilirsiniz. TV yayınlarını sadece kablo üzerinden almıyorsanız, doğru TV kaynağının TV Source altında ayarlanması da gerekli, mesela Antenna. Biraz can sıkıcı, ama gerekli prosedürlerden biri de kanalların manuel olarak yeniden adlandırılması. Bunu en iyisi hemen şimdi yapın, böylece ilerideki kayıtlarda, mesela 40. kanaldan hangi kanalın yayın yaptığını bilebilirsiniz. Kanal adını değiştirmek için ilgili kanala sağ tuşla tıklayın, Edit This Channel Name’i seçin. Şimdi Channel Name altında uygun bir kanal adı girebilirsiniz. Bilgisayarınız şimdi TV yayınlarını izlemeye hazır bir hale gelecektir. TV görüntüsünü tam ekranda izleyebilmek için klavyeden [Alt+Enter] tuş kombinasyonunu girebilirsiniz. Kanallar arasında geçiş yapmak için de aşağı ve yukarı ok (yön) tuşlarını kullanabilirsiniz (bazı TV programlarında nümerik bloktaki + ve – tuşlarını kullanmanız gerekebilir). Ses seviyesini Record düğmesiyle Mute arasındaki ayar çubuğundan ayarlayabilirsiniz. Tam ekran moduna geçtiğinizdeyse ses ayarı için sol ve sağ ok tuşlarını kullanmanız gerekiyor. WinFast PVR ile mükemmel kayıt Bir TV yayının kaydını sağ alttaki Record düğmesi ile manuel olarak başlatabilir veya zaman yönetimli bir kayıt programlayabilirsiniz. Her iki durumda da dikkat etmeniz gereken bazı ayarlar var. Öncelikle kayıtların tutulacağı bir dizin belirlemeniz gerekiyor. Kaydedilen dosyaları daha sonra bu dizinde bulacaksınız. Bu dizinin bulunduğu sürücüde en azından 10 GByte boş yer olmalı. Dizini oluşturmak için şunları yapın: Configuration / Capture Setting düğmelerine tıklayın. En alttaki Media WorkArea Folder alanında kayıt yerini belirleyebilirsiniz. Bunun için Browse düğmesine tıklamanız ve bir dizin seçmeniz veya gerekirse oluşturmanız yeterli. Kayıtların türünü de yine bu pencerede (Capture Setting) yapıyorsunuz. Capture Format Profile altında birçok profil mevcut. Şimdi bunlardan tipik üç tanesine bakalım: 3 Yaklaşık 90 dakikalık bir filmde profil olarak DVD PAL’i seçin. Böylece tam DVD çözünürlüğünde, Hollywood DVD’sine yakın kalitede bir filme sahip olabilirsiniz. 3 Daha uzun süreli bir filmde MPEG1 veya MPEG2 profilini seçebilirsiniz. Görüntü kalitesi tatmin edici bir düzeyde olacaktır. 3 3 saate yakın bir film sözkonusu ise, bitrate değerlerini manuel olarak ayarlamanız gerekiyor. Bir DVD profili seçin ve Capture Profile Setting’e tıklayın. Şimdi ince ayarlar yapabilirsiniz. Bitrate için Target data rate (Kbps) altında üst sınır olarak 5000, alt sınır olarak 3000 seçin, ortalama 4000 de iyi bir değer olacaktır. Çözünürlüğü 352 x 576 (veya 384 x 576) piksele düşürün, audio bitrate ise (Audio Codec / Configuration altında) 224 KBit/s Joint Stereo olmalı. Bu ayarlarla yapılacak bir kayıt iyi bir VHS film kalitesinde olacaktır. Ayarlar tamamlandığında Record düğmesine tıklayın, böylece kayıt hemen başlayacaktır. Stop düğmesiyle kaydı istediğiniz zaman durdurabilirsiniz. Elbette WinFast PVR yazılımının görev zamanlayıcısı (Scheduler) üzerinden de otomatik, programlı kayıt yaptırabilirsiniz. Scheduler’a Configuration menüsünün en sağdaki düğmesinden ulaşabilirsiniz. Burada başlangıç zamanı, süre, kanal adı, kayot formatı profili gibi parametreleri girebiliyorsunuz. Sol alttaki “Add” düğmesine tıklayarak zamanlanmış bir görev oluşturun ve şu adımları izleyin: 1. Action altından TV Record’u ve Channel altından kaydetmek istediğiniz programın yayınlandığı kanalı seçin. 2. Capture Format Profile altında ihti- Scheduler: Winfast PVR yazılımının zamanlayıcı fonksiyonu ile otomatik kayıtlar için zaman ve kanal seçimi yapılabiliyor. Oynatma/Duraklatma + , Fonksiyon çubuğunu açıp kapatma + Ses izini değiştirmek DVD ve medya modu arasında geçiş + Ses çözücü ayarları işlemleri bitirir, Player’ı da + seçenekleri açar Video çözücü ayarlarını açar + sürücüleri açar Tam ekran dosya yöneticisini açıp kapatır + Oynatıcı işlevlerini onscreen modunda gösterir + Tam ekran modunu açma ve kapatma + / Ses seviyesini artırma / azaltma tüm kısayolların listesini açar yarı şeffaf dosya yöneticisini gizler E F1 End Home ? ?????Alt X ? E D ? D O Ctrl Esc A ? F10 A Ctrl Space Space Alt P KISAYOLLAR »Kısayol tuşlarıyla Zoom Player k 32 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET yaçlarınıza uygun bir kayıt türü seçin. DVD PAL çoğu durumda en uygun profil olacaktır. 3. Kayıt tarihi ve süresiyle ilgili bilgileri ilgili alanlara girin.Haftanın belli günleri tekrarlanan kayıtlar da mümkün. 4. Captured Filename altında kayıt dosyasına özgün bir isim verin. Böylece ileride dosyayı arama zahmetinden kurtulabilirsiniz. 5. Kayıttan sonra bilgisayarınızın kapatılmasını istiyorsanız After the task is finished… seçeneğinin önündeki kutuya bir işaret koyun ve alttaki listeden Log off veya Standby gibi bir kayıt seçin. Programladığınız görevler üzerinde ilerde değişiklik yapmak isterseniz Scheduler penceresinde ilgili kayda sağ tuşla tıklayın ve Edit this task’ı seçin. Kayıtların kesilmesi ve DVD’ye yazılması Kayıttan sonra tanımlanan dizinde bir MPEG dosyası bulunacaktır. Bunu ya sabit diskinizde bırakabilir ve ihtiyaç halinde izleyebilirsiniz, ya da menüleri ve bölümleri olan bir DVD haline dönüştürebilirsiniz. DVD oluşturmak için TMPGEnc DVD Author’u (www.pegasys- inc.com, 68 dolar) tavsiye ediyoruz. Araç oldukça basit bir şekilde çalışıyor ve uzun süreli yeniden hesaplamalara gerek kalmıyor. DVD Author’u şu şekilde kullanabilirsiniz: Yazılımı çalıştırın ve Source Setup’a tıklayın. Açılan pencerede Add file’a tıklayın ve MPEG dosyasını seçin, Open ile dosya yüklenecektir. Bir sonraki pencerede dosya ile ilgili bilgiler göreceksiniz. Kaydettiğiniz filmin içinde mesela reklamlar varsa, bu pencerede Chapter cut edit düğmesine tıklayın. Şimdi burada spotları kesebilir ve kendi bölümlerini tanımlayabilirsiniz. Bir reklam bloğunu silmek için, kaydırma çubuğuyla reklamın başlangıcını bulun. Bu sırada Show Thumbnail’in etkin olmasına dikkat edin. İlk reklam ekranını gördüğünüz anda, üstüne bir defa ve sonra da Set as start frame’e tıklayın. Böylece komple reklam bloğunu tanımlamış oldunuz. Cut ile bu bloğu filmden kesip atabilirsiniz. yes’e tıklayarak da işlemi bitirebilirsiniz. Bu işlemi diğer tüm reklam blokları için tekrarlamayı unutmayın. DVD Author, bölüm oluşturmak için Chapter cut edit altında da bulabileceğiniz bir fonksiyon sunuyor. Kaydırma çubuğu üzerinden bölüm eklemek istediğiniz yerlere geçiş yapabilirsiniz. Thumbnail önizlemesinde (Timeline) bir resme tıklayın ve Add current frame to chapter’a tıklayın. Şimdi sağ tarafta eklediğiniz bölümleri görebilirsiniz. Burada isterseniz bölüm işaretlerini tekrar tek tek silebilirsiniz. Tamam düğmesine tıkladığınızda işlem sonlandırılacaktır. Şimdi authoring kısmına geçiyoruz. Önce bir menü oluşturmalıyız: Ana pencerede Create Menu’ye tıklayın, böylece araç hemen bir menü oluşturacaktır. DVD Author otomatik olarak, içinde daha önce tanımladığınız bölüm işaretlerini bir altmenü içerisinde barındıran bir menü hiyerarşisi oluşturacaktır. Menünün görünümünü, başka bir şablon seçerek değiştirebilirsiniz. Ayrıca programın her düğme için otomatik olarak koyduğu hazır metinleri değiştirmek mümkün. Son olarak Output’a tıklayın. Output Settings’te Create DVD Folder etkinleştirilmiş olmalı. Bunun altındaki alanda aracın DVD dosyalarını yazacağı dizini girin. Begin Output’a tıklayarak authoring işlemini başlatın. DVD Author, iki saat uzunluğundaki bir test kaydında 23 dakikaya ihtiyaç duydu. DVD’nin oluşturulmasından sonra yazma penceresi açılacaktır. Open DVD Writing Tool’a tıklayın. Araç şimdi önemli verileri aktaracaktır, Write DVD ile de yazma işlemini başlatabilirsiniz. + dizin yükleme / sonraki/önceki parça + Equalizer aç/kapat + her zaman ön planda açık/kapalı / Sesi artır/azalt / ileri ve geri sarma + Çalma dosyası düzenleyiciyi aç/kapat Rasgele çalma modunu aç/kapat Parçayı oynat + Ayarları aç Parçayı durdur Parçayı yükle + Parçayı sessizleştir sonra durdur V ? L V P Ctrl X S E Alt ›????‹ v????^ A Ctrl G Alt Z B L ? KISAYOLLAR »Hızlı ve kolay WinAmp kullanımı TV ekranında görüntüleme için Windows işletim sistemi pek uygun değil. Simgeler ve yazıları okuyup anlayabilmek pek mümkün değil. Bunları nasıl düzeltebileceğinizi burada öğreneceksiniz. Televizyonda Windows Öncelikle baştan uyaralım. TV ekranında uzun süreli sörf veya çalışmak mantıklı değil. TV görüntüsünü ne kadar optimize ederseniz edin, bir süre sonra baş ağrısı tehlikesi kaçınılmaz olacaktır. Yani bilgisayarı ek olarak başka işler için de kullanmak istiyorsanız, mutlaka normal bir PC monitörü kullanmalısınız. Aşağıda vereceğimiz konfigürasyonları televizyondan önce monitör üzerinde de uygulamanızda fayda var. Televizyon ekranındaki görüntünün çözünürlüğü mutlaka 800 x 600 piksel ol- Doğru çözünürlüğün seçilmesi malı. Zira Windows XP daha düşük bir çözünürlüğe izin vermiyor ve 800 x 600, PAL çözünürlüğüne en yakın olanı. Daha yüksek çözünürlüklerde görüntünün daha yüksek bir şekilde yeniden ölçeklenmesi gerekir ve bu da görüntü kalitesini ve okunabilirliği daha da düşürür. TV ekranını ilk olarak görüntülediğinizde, metinlerin ve simgelerin yer alması gereken yerlerde, karşınıza sadece bulanık ve ne olduğu anlaşılamayan şeyler çıkacak. Endişelenmenize gerek yok, yazıları büyütmeniz elbette mümkün. Ma- Yazıların ve simgelerin büyütülmesi k 34 CHIP | OCAK 2004 CHIP Media PC GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM » HI-TECH » PRATİK » INTERNET saüstünde boş bir alana sağ fare tuşuyla tıklayın ve Özellikler’i seçin. Şimdi Görünüm menüsüne girin ve Yazı tipi boyutu: seçim alanında Çok Büyük Yazı Tipleri’ni seçin. Şimdi sırada simgelerin büyütülmesi var. Aynı penceredeki Efektler… düğmesine tıklayın ve açılan pencerede Büyük simge kullan’ı işaretleyin. Bunun hemen üzerindeki seçenekle de yazı tiplerinin kenarlarını düzeltme yöntemini değiştirebilirsiniz. Yaptığımız testlerde en iyi sonucun Cleartype seçeneğiyle alınabildiğini gördük. Son olarak değişikliklerin etkili olabilmesi için iki defa Tamam düğmesine tıklayın. Yazıtipi boyutu sizin için yeterli değilse, bir hileyle yazıtipi boyutunu ve simge grafiklerini istediğiniz gibi ayarlayabilmeniz ve bir başlatma merkezi oluşturmanız mümkün. Bunun için çeşitli araçlarla ilişkilendirilmiş bir HTML dosyasına ihtiyacınız var. Böyle bir dosyanın neye benzemesi gerektiğini yukarıdaki Alternatif: Kendi arayüzünüzü oluşturun yutunun en azından 20 punto olması gerekiyor, aksi halde çok bulanık görünüyor. Arayüz entegrasyonu çok basit: c:\Windows\Web\Wallpaper dizinini açın ve buraya tüm HTML dosyalarını kaydedin. Daha sonra sağ fare tuşuyla masaüstünden bir kısayol menüsü açıp Özellikler’i seçin. Masaüstü sekmesini açın ve Arka Plan: bölümünden dosyanızı seçerek Tamam düğmesine tıklayın. Hepsi bu kadar! Çoğu web sayfası kesin belirlenmiş bir yazı tipi biçimlendirmesi ile birlikte açılıyorlar. Bunun dezavantajı şöyle: Internet Explorer’da Görünüm / Metin Boyutu ile En Büyük’ü seçseniz bile web sayfası bunu dikkate almıyor ve kendi yazı tipi formatını kullanmaya devam ediyor. Yazılar küçük kalıyor ve çok zor okunuyor. Elbette buna karşı da bir ipucu hilesi var: Araçlar / Internet Seçenekleri / Genel menüsünde Erişilebilirlik… düğmesi altında Web sayfalarında belirtilen yazı tipi boyutunu yoksay seçeneğini işaretleyebileceğiniz bir pencere gizli. Internet Explorer bu ayar sayesinde web sayfalarındaki format kısıtlaması sorununu aşabiliyor. Bunun bir dezavantajı var: Web arayüzünü kullandığınızda bu formatlar da artık geçerliliğini kaybedecektir. Gerçi her şey düzgün bir şekilde çalışacaktır, ancak yazıların hizalanması da doğru olmayacaktır. _ JR-TB-MM-SG / Ufuk Yamankılıçoğlu, uyaman@chip.com.tr Web için yazı tipi boyutunu büyütmek Belirgin: TV ekranındaki simgeleri tanıyabilmeniz için Görünüm / Efektler… altında Büyük simge kullan’ı işaretleyin. STREAMING MEDIA »Kablolu veya kablosuz, ağda Media PC kullanımı PC’yi bir ağa bağlamak istiyorsanız, mesela internet erişimi için veya ses ve video dosyalarını başka bir PC’den almak için, en iyi çözüm Media PC’ye bir ağ kablosu döşemek. Zira Mega 651’de hazır bir 100 MBit LAN bağlantısı var. Oturma odanızdan kablo geçmesini istemiyorsanı z veya bu sizi rahatsız ediyorsa bir karar vermeniz gerekiyor: 3 PC sadece ADSL yönlendirici (router) ile mi internete bağlanacak? Cevabınız evetse o zaman güncel tüm kablosuz ağ (W-LAN) çözümleri sizin için uygun. Saniyede 11 megabit nominal hıza sahip 802.11b standardındaki USB adaptörlerin fiyatları yaklaşık 50 euro’dan başlıyor, baz istasyonları (erişim noktaları) ise yaklaşık 100 euro. Bu donanı m, MPEG4 formatında sıkıştırılmış filmleri 1.5 MBit/saniyeye kadar varan hızlarda stream etmek için yeterli, ses konusunda zaten bir sorun yok. 3 MPEG2 videoları DVD kalitesinde mi almak istiyorsunuz? O zaman W-LAN 802.11a veya 802.11g standardı gerekli. Her ikisi de saniyede 54 megabit nominal bir hıza sahipler ve saniyede 15 ila 25 MBit arasında bir veri transfer hızı sunuyorlar; DVD’leri transfer etmek için yeterli bir hız bu. Media PC’mizde ikinci bir boş PCI yuvası olmadığı için, ya bir USB çözümü, ya da bilgisayarın LAN bağlantı- sına bağlanan ve kablosuz ağa bağlantı kuran bir W-LAN bridge kullanmak zorundası nız. Daha sonra paylaşımları oluşturmanı z yeterli, böylece ağ üzerinden medya dosyalarınıza erişebilir ve internette sörf yapabilirsiniz. Köprü bağlantısı: W-LAN-Bridge cihazı Media PC’yi kablosuz ağlara bağlıyor. resimde görebilirsiniz. Burada gördüğünüz dosyayı aynı zamanda eCHIP’te de CHIP Media PC bölümünde bulabilirsiniz. Media PC’nizi tam olarak anlattığımız şekilde kurduysanız, dosyayı olduğu gibi kullanabilirsiniz, program yollarının (path) doğru olması gerekir. Bir farklılık varsa veya yollardan biri doğru değilse, ilgili bölüm altında bunu kolayca değiştirebilirsiniz. En iyisi dosyayı Windows’un metin editörü olan Notepad ile açın. Yolların her biri “>a href=”...”>” komutunda bulunuyor. HTML tecrübesi olanlar burada daha şanslılar ve kendi arayüzlerini tasarlayabilirler. Biz yine de bir ipucu vermeyi ihmal etmeyelim: Yazı tipi bo- Kumanda merkezi: PC’niz için arka plan olarak bir web sayfası oluşturursanız, buradan programları doğrudan çalıştırabilirsiniz. İÇİNDEKİLER 46 GÜNCEL » KAPAK » DONANIM » YAZILIM» HI-TECH » PRATİK » INTERNET CHIP | OCAK 2004
 
Cep telefonları | Ekran kartları | Masaüstü | Notebook | Ses kartları | Webcam | Klavye & Fare | Yazıcılar | Tablet Ev Sineması
Mp3 Player | Usb Bellekler | Video kameralar | Fotoğraf Makinesi | Taşınabilir diskler | LED & LCD Tv | Monitörler | OEM | PDA
Navigasyon | Oyun Konsolu