150 156 _ Mozilla, açık kaynak kodu ile oluşturulmuş, tıpkı Microsoft’un Internet Explorer yazılımı gibi bir internet tarayıcısı. Mozilla Ocak ayı içinde 1.6 sürümünü piyasaya sürdüğünde, Microsoft da Amerika’da adalet bakanlığının tekelcilik suçlamalarını düşürmek için Internet Explorer yazılımının kodunu değiştirmekle meşguldü. Windows işletim sistemine sahip internet kullanıcıları, internet üzerinden bir CD, kitap veya benzeri bir şey satın almak için alış veriş sitelerini arattıklarında, kullanıcı Mozilla veya Netscape tarayıcılarını bile kullanı yor olsa, Windows yeni bir Internet Explorer penceresi açıp kullanıcıyı alışverişini Internet Explorer üzerinden gerçekleştirmeye zorluyordu. Bu zorunluluğu tekelcilik davalarıyla birleştiren rakipleriyse, Microsoft’u yazılımında değişiklik yapmak zorunda bıraktılar. İnternet üzerinden bedava indirilen küçük yazılımlar olan tarayıcılar üzerinde kopan bu tartışmaların nedeniyse, internet tarayıcıları- nın geleceğin en önemli reklam ve pazarlama mecrası olacağına dair beklenti ki, bu beklentinin boş olmadığı artık anlaşılmış durumda. Microsoft, Internet Explorer’a yerleştirdiği kı- sa bağlantılar sayesinde, internet üzerinde hızlı bir şekilde aradığına ulaşmaya çalışan kullanıcıları, kendi tercih ettiği adreslere yönlendirebiliyor. Dolayısıyla tarayıcılar ne kadar çok insana ulaşırlarla, pazarlama ve reklam güçleri de o derece artmış olacak. Bu güç ise on milyarlarca dolarlık (çok yakın gelecekte yüz milyarlar söz konusu) bir pazara hükmetmek, onu istenilen şekilde yönetmek, istenilen noktaya yöneltmek anlamına geliyor. Güçlü internet tarayıcılarının içine yerleştirilecek kısayolların, reklamların yaratacağı ekonomik değer de yine milyarlarca doları bulabilecek bir potansiyel taşıyor. Yani yeni yüzyılın medya imparatorları, tarayıcı sahipleri arasından çıkacak ve şimdilik ortada Microsoft, Netscape, Opera ve Mozilla’dan başka önemli bir isim görünmüyor. Mozilla’nın bir açık kod ürünü olduğunu da unutmamak lazım. 133 CHIP | ŞUBAT 2004 MPEG4 formatı için ücretsiz bir codec nette kullanıcılara sunuldu. Düşük bit oranlarında da iyi kalite sunan MPEG4, MPEG2’nin takipçisi. Ama videoları bazı özellikleri desteklemeyen Simple Profile’a dönüştürüyor ve bu da biraz görüntü kalitesine mal oluyor. Bit oranları video için 100 ila 1.500 KBit/s ve ses için de 24 ila 144 KBit/s tutuyor. WDM sürücülü bir TV kartına sahip olanlar, televizyon yayınlarını kaydetmek için bu codec’i kullanabilecekler. Bir sunucu işlevi sayesinde streaming olanaklı. Paketle, video ve ses dosyalarını MPEG4 formatında oynatan bir yazılım da geliyor. Bilgi için: www.iis.fraunhofer.de Fraunhofer MPEG4 Ücretsiz MPEG4 codec Öğretilen konu ve kavramların uygulamalı ve video dersler ile desteklenmiş olarak hazırlandığı Videokurs, interaktif içeriğiyle kullanıcıyı izleyici olmaktan çıkarı p, bizzat uygulamaya yöneltmesiyle ön plana çıkıyor. Aynı zamanda, bir başvuru kayna ğı da olan Videokurs, eğitimi verilen tüm menü ve komutları bir ansiklopedi gibi başlıklar altı nda topladığından, kullanıcıları n geri dönüp aradıkları konu hakkında hızla bilgi edinmesini amaçlı- yor. Bilgisayar üzerinde çalışan Videokurs “tak çalıştır” özelli- ğiyle de, yeni başlayan kullanıcılarının yazılımı sadece CD ROM’u bilgisayarları- na yerleştirerek çalış- tırabilmesini hedeşiyor. Tüm konu ve kavramları n, her eğitim düzeyindeki insanın anlayacağı şekilde, sade bir dil ile anlatılmasına özen gösterildi ği de dikkat çekiyor. Bilgi için: www.videokurs.com Videokurs İnteraktif bilgisayar eğitimi Kopyaya karşı savaş Telif hakları yasa tasarısı değişkliği Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafı ndan, fikir ve sanat eserlerinden kaynaklanan hakların etkin olarak korunması amacıyla, 5486 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve diğer bir çok yasada değişiklik yapılmasını öngören yasa tasarısı taslağı hazırlandı. Taslakta öngörülen değişiklikler, özellikle bilişim ve yazılım sektörünün sorunlarına yönelen çözümler içeriyor. Taslaktaki deği- şikliklerin başında, fikir ve sanat eserlerinin etkin biçimde korunması için resmi mercilerin yetki ve sorumluluklarının artırılması geliyor. Buna göre devlet görevlilerinin, fikir ve sanat eseri sahiplerinin haklarının ihlalini ve korsan ve taklit ürünlerden haksız kazanç elde edilmesini engellemek konusunda sorumlulukları olacak. Bilgi için: www.bsa.org.tr Kaynak: BSA KOPYA YAZILIM KULLANIMI % 2006 projeksiyonu: Kopya yazılım kullanma oranının 2006 yılında %48 seviyesine inmesi durumunda, Türkiye’de yazılım sektörünün bugüne oranla %100 büyümesi bekleniyor. 100 80 60 40 20 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2006 97 89 85 82 74 69 64 58 48 Kopya yazılım kullanımında iyimser beklenti Yazılımda vergi muafiyeti Türkiye’nin dünyanın yazılım merkezi haline gelmesi için, 1999 yılında serbest çalışan programcı- ların geliştirdiği yazılımın satışından elde edilen gelire vergi muafiyeti kabul edilmiş ve 1 Haziran 2000 tarihli Resmi Gazete’de yayı mlanan “Uzun Vadeli Gelişmenin (2001-2023) ve Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planının (2001- 2005)” temel amaçları ve stratejisi arasında yazılım sektörünün desteklenmesi ifadelerine yer verilmişti. Yazılım sektörünün önünü açan son gelişme ise, Cumhurbaşkanı’ nın onayladığı yeni vergi yasası ile teknoloji geliştirme bölgelerinde faaliyet gösterecek olan şirketlerin 2013 yılı sonuna kadar bu faaliyetlerinden elde ettikleri kazançların kurumlar vergisinden ve bu bölgelerde yazılım ve AR-GE alanında faaliyet gösterecek mükelleşerin bu alanlarda sağlayacakları kazançların da gelir ve kurumlar vergisinden muaf tutulması. 3 Şash animasyon yarışması Grafi2000.com’un 2. Şash animasyon yarışması başladı. Medyasoft, Hızlı Sistem, Türk.Net ve 3P şirketlerinin sponsor olduğu yarışmada dereceye girenler, birçok değerli ödüllere sahip olacaklar. Seçiciler kurulunda Arzu Göğüş, Erdil Yaşaroğlu, Gani Müjde, Meltem Cumbul, Okan Bayülgen, Reha Erdoğan, Salih Memecan, Tan Oral ve Varol Yaşaroğlu gibi tanınmış isimlerin olduğu yarışmaya son katılma tarihi 28.02.2004. Bilgi için: www.grafi2000.com KISA... KISA... EDİTÖRLERDEN NOTLAR Kadir Tuztaş, Editör Yüzde “DVD John”un zaferi DVD kopyacısı beraat etti! Film endüstrisi ve Norveç savcı- ları, DVD kodlarını kırarak şifreleri internette yayınlayan John Lech Johansen’i, sahip olduğu DeCSS programı ile korsan DVD kopyalarının yayılmasını teşvik etmekle suçluyordu.İskandinavya’da “DVD John” olarak bilinen korsan, iki kere yargıç karşısına çıktı, ancak her ikisinde de beraatine karar verildi. Johansen’in beraati, kişilerin, sahip oldukları DVD’lerin kodlarının kişisel kullanı m amaçlı çözülmesinin Norveç kanunlarına aykırı olmaması na dayanıyor. CHIP | ŞUBAT 2004 GÜNCEL | KAPAK | DONANIM ___Y___A___Z___I___L___I___M___ AYIN SHAREWARE’LERİ HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 134