CHIP Online - Arşiv: Şubat 2004 DOWNLOAD E-Devlet PC'niz

SERİ ARAŞTIRMA RAPORU ___E___-___d___e___v___l___e___t___ ___p___r___o___j___e___l___e___r___i___ ___s___e___s___s___i___z___ ___s___e___d___a___sı___z___ ___i___l___e___r___l___i___y___o___r___ ___a___m___a___ ___v___a___t___a___n___d___a___f___l___l___a___r___ ___h___a___b___e___r___s___i___z Bürokrasi ve kuyruk kelimelerinin kimse için olumlu ve sıcak bir anlamı, çağrışımı olmasa gerek. Oysa insanlığı bir “uygarlık” haline getiren, düzensizlikten, anarşiden ve geleceksizlikten, kısacası yok olmaktan kurtaran bir kavram olarak da tanımlanır bürokrasi. Ancak zamana ve değişime ayak uyduramayan her şey gibi, artık kuyruklarda bekleyen insanlar, heba olan zaman, emek ve servet anlamına gelen bürokrasinin de değişme vaktinin geldiğini inkar etmek mümkün değil. Bürokrasinin değişmesiyse öncelikle, bürokrasiyi en yoğun ve ağır biçimiyle barındıran devlet kurumlarının revizyonu anlamına gelmektedir ki, bugün, bu hedefe giden yolda karşımıza çıkan çözümün adı e-devlettir. Kısaca devletin dijital teknoloji ürünlerini kullanarak, kağıt ve kalemle yapılan işlemleri elektronik ortama taşıması ve internet yardımıyla vatandaşlarıyla 24 saat etkileşim halinde olabilmesi anlamına gelen edevlet kavramı, pratikte, isteyen vatandaşın sabahın üçünde su faturasını ödeyebilmesi, isteyen vatandaşın günün herhangi bir saatinde evindeki ya da elindeki bilgisayarından dilekçe verebilmesi, takip ettiği resmi işlemleri devlet dairesine gitmeden, internet üzerinden izleyebilmesi gibi imkanlar anlamına geliyor. e-devlet yabancı bir kavram değil ama yeterince yakın mı? CHIP Online’da okuyucularımızın katılımıyla yaptığımız bir istatistiksel çalışma- ARAŞTIRMA RAPORU S E Rİ Okuyucularımızın cevaplarıyla şekillenen online anketlerimiz yardımıyla oluşturulan araştırma raporlarımızda her ay bilişim dünyası ile ilgili birbirinden farklı konuları değerlendiriyoruz. CHIP okuyucularının katıldığı anketle belirlenen araştırmamızda, çarpıcı bir sonuç ortaya çıkıyor.İnsanlar bilgi sahibi ama e-devlet uygulamaları ne kadar kullanılabilir durumda ve halkın ne kadarına ulaşabiliyor? ___E___-___d___e___v___l___e___t___ ___P___C’___n___i___z CHIP | ŞUBAT 2004 197 da, katılımcıların % 86’sının e-devlet kavramı hakkında bilgi sahibi olması, bu alandaki gelişmeleri takip edebilecek, öneri, istek, çözüm ve eleştiri getirerek edevletin daha iyi işler hale gelmesine yardımcı olabilecek vatandaşların oranının yüksek olabileceği izlenimini doğurdu. Ancak her şeyden önce, e-devletin var olabilmesi için kullanılır olması gerekiyor. Yani devletin pek çok bürokratik işlemini internet üzerinden kullanıma açması, devlet dairelerindeki kuyrukların biteceği anlamına gelmeyecektir; zira kullanılmayan bir e-devlet projesinin, israftan, masraftan başka bir anlamı da olmayacaktır. Türkiye’de bilgisayar sahibi vatandaşların, toplam nüfus içinde %4 büyüklük teşkil etmesi de e-devlet projelerinin sadece ülkenin %4’ü için geliştirileceği anlamını taşıyacaktır. Bu nedenle, e-devlet kavramı üzerinde yıllardır çalışanlar, proje geliştirenler her şeyden önce halkın bilgisayar okur-yazarlığının artırılmasının önemini vurguluyorlar. Bilgisayarın sadece okullardaki bir ders olmaktan çıkmasının; genç neslin ve öğrencilerin eğitimlerini bilgisayarla iç içe gerçekleştirmelerinin yolunu arayan öneriler ve çözümler geliştirilmeye çalışılıyor. Milyonlarca öğrenciyi bilgisayarla buluşturmadan önce, onlara ders veren yarım milyondan fazla öğretmene bilgisayarı kullanmayı öğretmek ihtiyacı ise, listedeki öncelikli işlerden biri. ___E___-___D___E___V___L___E___T___ ___K___A___V___R___A___M___I___N___I___N___ ___N___E ___O___L___D___U/___U___N___U___ ___Bİ___Lİ___Y___O___R___ ___M___U___S___U___N___U___Z___? ___E___v___e___t___,___ ___b___i___l___i___y___o___r___u___m ___%___ ___8___6___,___9___0 ___D___u___y___d___u___m___ ___a___m___a___ ___b___i___l___g___i___ ___s___a___h___i___b___i___ ___d___e__?d___i___l___i___m ___%___ ___1___1___,___3___6 İ___l___k___ ___d___e___f___a___ ___d___u___y___u___y___o___r___u___m ___%___ ___1___,___7___5 E-devlet içinde bilgi sorgulama işlemleri gerçekleştiriyor musunuz? ___Bİ___L___Gİ___ ___S___O___R___G___U___L___A___M___A ___7___8___,___6___0 ___2___1___,___4___0 ___d___e___ ___s___i___z___i___ ___b___e___k___l___i___y___o___r k ___K___a___y___n___a___k___:___ ___C___H___I___P___ ___O___n___l___i___n___e ___K___a___y___n___a___k___:___ ___C___H___I___P___ ___O___n___l___i___n___e ___E___v___e___t ___H___a___yı___r CHIP | ŞUBAT 2004 198 SERİ ARAŞTIRMA RAPORU Kuyrukların alternatif maliyeti hayat kalitesini artırmaktır E-devletin kullanılabilir bir olgu olarak hayatlarımıza girmesi, sadece sembolikleşmiş bir örnek olan kuyrukların bitmesi, vatandaşların işlemlerini kolay yürütmeleri anlamına da gelmiyor. E-devletin, beraberinde güçlü bir ekonomik kalkınma hamlesini de getirmesi bekleniyor, zira bürokrasi sadece kimliğini kaybeden insanları nüfus dairelerinde meşgul etmek için kullanılan caydırıcı bir “kimlik cüzdanına sahip çık” uyarısı değil, şirket kurmak, yatırım yapmak, ekonomik değer yaratmak isteyen yatırımcıların da aylarca, belki de yıllarca sürünmesine neden olan, gözlerini korkutan, insan eliyle yaratılmış, kimsenin akıl sır erdiremediği, anlaşılmaz bir öcü. Dolayısıyla, işlemlerin birkaç tıklamayla sadece birkaç gün içinde biteceğini bilmek yatırım kararları almak isteyen yerli yabancı şirketlerin cesaretini arttıracak, işlerini kolaylaştıracaktır. Popüler ekonomistlerin makro ekonomik kavramları açıklamak için günlük hayattan, sıradan insanlardan örnek vermesine benzer bir şekilde, e-devletin toplum üzerindeki büyük değişimini bireyler bazına indirip örneklemek isteyecek olursak; elektrik, su, telefon, gaz şebekesi faturalarının ödenmesi iyi bir örnek olabilir. Sıradan bir kullanıcı, her birinin son ödeme tarihi farklı olan elektrik, su, telefon ve gaz faturalarını yatırmak için “mesai saatleri içinde” işini gücünü bırakıp kuyruklara girmek zorunda olduğundan ve her bir kuyruğun hazırlanmak, evdenofisten çıkmak, şubeye gitmek, sırada beklemek, ödemeyi yapmak, geri dönmek için harcanan iki saate mal olduğu tahminiyle, dört fatura ödeme işleminin her ay bir iş günü kaybı anlamına gelebileceği görülür, bu sekiz saat boyunca bir kullanıcı bilgisayarının başına oturup web sayfası tasarlasa birkaç ay sonra hazır olacak web sitesi, belki bir yıl sonra kullanıcıya küçük de olsa bir reklam geliri de getirebilecektir. Ayda sekiz saati fatura ödemeye ayırmanın alternatif maliyeti, toplumlara her birey için ayda bir iş günü kazandırmak anlamındadır. Bu nedenle, e-devleti hayatlarına yerleştirebilen toplumların, sadece fatura ödeme nedeniyle bile, diğer toplumlardan her ay on milyonlarca iş günü daha fazla üretim yapabileceğini görebilen hiçbir devlet adamının karşı duramadığı bir kavramdır e-devlet. Bilgi sorgulama işlemleri kabul gördü, sıra resmi işlemlerde Araştırma sonuçlarımıza göre, bilgisayara sahip olup da hiçbir e-devlet uygulamasını kullanmayan bireylerin oranının %13 olduğu görünmektedir. Sadece vatandaşlık numarası almak için “e-devlet”le muhatap olmuş katılımcıların da %55 oranında olması, toplumumuzun henüz edevleti anlayamamış olduğunun göstergesi kabul edilebilir. Zira, belediye, elektrik, telefon, su, gaz şebekesi faturalarını öderken eziyet çekmemek için çözüm arayışına girmiş ve çoğu faturanın internet üzerinden ödenebildiğini görmüş kullanıcıların oranı %22 iken, vergi borcu, trafik cezası gibi, daha seyrek yapılan ödemeler için bile interneti kullananların oranı da %10’u geçmiyor. Buna rağmen, kullanıcıların %80’ine yakın bir bölümünün, resmi bilgi sorgulama işlemleri için devlet dairelerine gitmek yerine, kurumların web üzerindeki sayfalarını inceledikleri ve aradıkları bilgiye önce internet üzerinden ulaşmaya çalıştıkları, umut verici bir gelişme olarak dikkat çekiyor. _ Cem Şancı, cemsanci@chip.com.tr ___S___I___K___ ___K___U___L___L___A___N___I___L___A___N___ ___E___-___D___E___V___L___E___T___ ___U___Y___G___U___L___A___M___A___L___A___R___I___ ___(___%___) ___%___5___4___,___5___9 Sadece vatandaşlık numarası aldım ___%___2___2___,___2___7 Belediye elektrik, su , gaz şebekesi işlemleri ___%___1___3___,___1___0 e-devlet uygulamalarını kullanmıyorum ___%___1___0___,___0___4 Vergi borcu,trafik cezası ödüyorum İhtiyaç duyulduğunda: Vatandaşların büyük kısmının e-devlet uygulamalarına henüz uzak durdukları görülse de, vpek çok yerde şart koşulan vatandaşlık numarası için nüfus idaresinin web sitesini kullandıklarını ifade edenlerin oranının yüksekliği, şartlar gerektiğinde insanlarımızın kolayca uyum sağlayabileceğini işaret ediyor. Vatandaşlık numarası:İnternetten bir iki dakika içinde vatandaşlık numarası almak büyük övgüyle karşılandı. Eğitim: Her şeyden önce eğitim sisteminin bilgisayar teknolojileriyle iç içe geçmesi gerekiyor. Kuşak çatışması: Gençler bilgisayar kullanıp işlerini hızla hallederken yaşlı vatandaşlar kuyruklarda ölmemeli. Dünya bilgisayarda: Dijital yaşama adapte olamayan toplumların güçsüz düşeceği biliniyor. ___K___a___y___n___a___k___:___ ___C___H___I___P___ ___O___n___l___i___n___e CHIP | ŞUBAT 2004 GÜNCEL | KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET PRATİKİPUÇLARI 200

Arşiv Listesi