CHIP Online - Arşiv: Mart 2005 DOWNLOAD Haberler

Sezen Aksu’nun Kenan Erçetingöz’e, bir internet sitesindeki yazısı nedeniyle hakaret davası açmasıyla, medyanın dikkati internete yöneldi. İnternet hakaretlere izin verebilecek kadar özgür olabilir mi? güncel _ İnternetin, özgürlük kavramıyla özleşen bir isim haline geldiğini biliyoruz. Toplumun sıkı baskı altında tutulduğu ülkelerde, söz gelimi Çin’de bile özgürlük kavramı internet ile ifade ediliyor; hatta internetten korkan yönetimler on binlerce internet kafeyi kapatıp, halkın internete ulaşmasını engelleyerek rejimlerini sürdürmeye çalışıyorlar. Ancak modern toplumlar şu sıralar internetin ne kadar özgür olması gerektiğini tartı şıyorlar. Çünkü, kimlik tespitinin çok zor oldu- ğu bu mecrada, insanlar kimliklerinin saklı kalaca ğını bilerek, gerçek isimler hakkında hakaretler sıralayabiliyor veya gizli kalması gereken özel sırları açıklayabiliyorlar. Saklandıkları rumuzları n arkasından, insanların yaşamlarını olumsuz etkileyebilecek, geri dönüşü olmayan zararlara yol açabilecek iftiralar atabiliyor, asılsız açıklamalar yapabiliyorlar. fiubat ayında bir fotoğraf sanatçısının eski sevgilisi tarafından öldürülmesi olayında medyanı n altına basarak defalarca vurguladığı gibi, kalbi kırık bir aşık eski sevgilisi ile çektiği özel görüntüleri web üzerinde yayınlayarak intikam almaya çalışırken hem kendine hem karşısındakine dönüşü olmayan zararlar verebiliyor. Üstelik artık çocukların elinde bile görebildiğimiz kameralı telefonlarla çekilen görüntüler sayesinde, in- Nette özgürlük nereye kadar? İnternet üzerinden hakaret hukukçuların başını ağrıtıyor İftira davası: Sezen Aksu’nun davası önemli bir internet sorununu gündeme taşıdı. 11 CHIP |MART 2005 sanların özel yaşamları onların haberleri olmaksızın dakika dakika internete aktarılabiliyor. İnternet üzerinde gerçekleşen hakaret, iftira, yalan haber ve özel yaşamın gizliliğine saygı göstermemek gibi suçlar, dünya çapında hukukçuların ve toplumun eli kolunu bağlıyor; zira suçlu büyük bir hata yapıp da kimliğini ele verecek bir ipucu bırakmadığı sürece, ceza vermek mümkün olmayabiliyor. Söz konusu web sitelerinin ancak önlem kararıyla kapatılması sağlanabiliyor ki eğer sitenin sunucuları başka bir ülkenin sınırlarında bulunuyorsa çoğu zaman bu önlem bile alınamıyor. Gerçi, Türkiye mahkemeleri dünyada ilk defa İnternet üzerinden gerçekleştirilen bir hakaret olayını sonuca bağlayarak örnek oluşturan kararlar almaları yla tanınıyor. 1997’de bir forum alanında polise hakaret ettiği öne sürülen 1979 doğumlu bir genç bı- raktığı izlerden bulunarak mahkemeye çıkartılmış ve suçunu kabul ederek genç 10 ay hapse mahkum olmuştu. Bu dava ise dünyada bir ilk oluşturmuş ve internet hukuku konusunda literatüre geçmişti. Magazin konusu olan internet davası Son dönemin gündeminde de internet üzerindeki hakaret olayları yer alıyor. Sezen Aksu’nun bir internet sitesinde hakkında yer alan yazı nedeniyle Kenan Erçetingöz’e dava açması elbette bu konuyu magazin sayfalarına taşıyor ama sorun aslında son derece ciddi. Özgürlüğün sınırının, başka insanların özgürlük alanlarının sınırlarıyla çizildiği söyleminden habersiz kullanıcıların, çoğunlukla da henüz cezai ehliyete sahip olmayan gençlerin, doğru tanımını bile bilmedikleri “ifade özgürlüğü” kavramına sığı- narak forum alanlarını, web sitelerini başka insanlar hakkında rahatsız edici, rencide edici ifadelerle doldurmaları, çözümü çok zor bir sorun oluşturuyor. İçerikleri kullanıcıların katılımlarıyla oluşan popüler web sitelerinin yöneticileri hakaret ve iftira sorunuyla başa çıkabilmek için bütün mesailerini harcıyorlar. İtiraf.com gibi sitelerde yazılan itiraşarın gerçek isimlere hakaret veya iftira içermemesi için site yöneticilerinin her gün yüzlerce sayfa itirafı okuyup elemek zorunda kaldı- ğını biliyoruz. Son dönemde ortaokul ve lise gençli- ğinin ilgisini çekerek popülerlik kazanan Ekşi Sözlük’te yaklaşık otuz bin kullanıcının okuldan dönüp derste sinirlendiği hocasına küfürler yağdırması, sözlüde kendisine zayıf veren öğretmenine hakaret etmesi, televizyonda seyrettiği programı beğenmeyip programın sunucusu hakkında ağza alınmayacak sözler yazması nedeniyle site moderatörleri milyonlarca metin arasından hakaret içerenleri silmeye vakit ayırmak için şubat ayında uzun süre kullanıcıların büyük bölümüne sınırlı hizmet vermek zorunda kaldı. Sitenin okuyucuları ve yazarları yeni yazılan konuları göremediler, sadece eski konular arasında araştırma yapabildiler. Elbette, soğuk iş makineleri sandıkları bilgisayarlarla birkaç yıl önce promosyon kuponuyla bilgisayar veren gazeteler sayesinde tanışan ve ucuz ADSL hamlesi ile rekabetin kızıştığı internet servisi pazarı nda internete ulaşma şansı bulan kullanıcıların bir anda bilinçli tüketiciler haline gelmesi beklenemez ve dünyada hiç bir toplumun henüz sınırlarını koyamadı ğı bir alanda hataların, ihlallerin yaşanmayaca- ğı söylenemez. Ancak bunun ötesinde, internet ve hakaret sorununda sadece bize özel olan, bizim renklerimizde, alaturka bir detay da göze çarpıyor: Tartışma ve eleştiri kültürü gelişmemiş bir toplum olarak kelimelerimizi doğru seçmeyi bilmiyoruz. Tartışma kültürü internetle yerleşiyor İnternetteki kontrol edilemez hakaret ve iftira furyası nın analizini yaparken, forum alanlarını, web sitelerini, e-posta gruplarını bu suçları işlemek için kullanan insanların profillerini doğru analiz etmek gerekiyor. Karşı karşıya olduğumuz grup, televizyonları nda bütün gün birbiriyle kavga eden insanları seyredip bu dedikodu, iftira ve kavga programlarına %70 gibi dünyada örneği görülmemiş bir izlenme payı kazandıran bir kalabalığın parçası. O nedenle, bu kalabalığın internete erişip hiçbir kimlik bilgisi ibraz etmeden rumuzla sınırsızca yazı yazma fırsatı bulduklarında, bilinçaltlarına pompalanan kavga ve iftira kültürünün etkisinden kurtulup, insanları iftira ve hakaretle mağdur etmeyeceklerini düşünmek fazlaca iyimser bir beklenti olacaktır. Sezen Aksu’dan sonra, yakın gelecekte başka popüler isimlerin de interneti gündeme taşıyaca ğını ve konu popülerleştikçe yasa koyuculardan internet kullanımıyla ilgili yasaklar içeren kurallar geliştirmesini isteyenlerin çı- kacağını tahmin etmek zor değil. Elbette insanları n hakarete uğramaları kabul edilemez ve “Minik Serçe”nin tepkisi de yanlış değildir. Ama sorunun çözümü totaliter rejimlerde olduğu gibi internete erişimi sıkı kontrol altında tutmak, yasaklamak veya cahilliği yıkıcı yaptırımlarla cezalandı rarak topluma korku salmak olmamalı- dır. Böyle bir şey teklif bile edilmemelidir. İnterneti kötülemek, karalamak yerine bu karmaşanı n aslında tartışma, fikir beyan etme alışkanlığının, eleştirme kültürünün toplumumuza yerleştiği bir eğitim süreci, internetin de bu eğitimde bir sınav alanı olduğu unutulmamalıdır. Cem fiancı, cemsanci@chip.com.tr CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 12 Bilişim dünyasında, teknolojinin çok hızla gelişiyor olmasına bağlı olsa gerek, konular ne kadar dikkat çekici olurlarsa olsunlar genellikle uzun bir süre gündemde kalmayı başaramıyorlar. Öyle ki birçok konuda farklı görüşlerin açtığı tartışmaların çoğu da henüz bir sonuca bile ulaşamadan, kısa sürede yerini yeni gündem konularına bırakıyor. Ancak son birkaç aydır gündemde olan ve geçtiğimiz ayın başında Microsoft’un patronu Bill Gates’in Türkiye ziyareti ile doruk noktasına çıkan bir konu var ki bir zamanlar Telekom’un yakaladığı gündemde kalma rekoru bile bu sefer aşılacak gibi duruyor. Belki birçoğunuz biliyorsunuzdur. Uzun bir süredir Milli Eğitim Bakanlığı ve Intel, öğretmenlerin eğitimine yönelik bir proje üzerinde çalışıyordu ve hatta bunun için bir vakıf projesi bile vardı. fiimdi ise Eylül 2003'te faliyete geçirdikleri ve Partners in Learning olarak adlandırılan ve 60'tan fazla ülkede uygulanan, 250 milyon dolar bütçeli uluslararası programı ile devreye Microsoft girdi. Bu üçüncü ortak, bütçesi ile vakıf projesinin bir anda pabucunun dama atılması- nın yanı sıra, pek çok da değişikliğe neden oldu. Bunlardan biri de eğitim seferberliğinin bilişim gündemindeki yeriydi. fiimdiye kadar, “bilişim Türkiye’nin önünü açacak”, “Türkiye ikinci bir Hindistan olabilecek mi?” gibi olumlu düşüncelerle gündemde olan projeye bakı şlar bir anda değişti. Maalesef artık konuşulan tek şey Microsoft’un patronunu Türkiye’ye kadar getiren ve 79 ülkeyi kapsayacak şekilde İstanbul'da kurulacak olan silikon vadisine yatırım yapma sözünü verdiren bu girişimin arkasında neler yattığı. Evet, maalesef diyorum, ama amacım Microsoft’un avukatlı- ğını yapmak değil. Her zaman düşüncelerimi tarafsız olarak söyleyen biri olarak bu konuda da aynısını yapaca ğım. Üniversite hayatımın üzerinden çok fazla geçmedi. Yani anlatacaklarım çok eski değil. O dönemde evde hobi olarak Visual Basic ve amatörce C programlama dilleri ile uğraşırken, okulda bilgisayar programcı lığı bölümünde okuyan arkadaşlarımın çoktan tarih olmuş Fortran ve Cobol dillerinin eğitimini aldıkları na tanık olmuştum. Mezun olduklarında sudan çıkmış balığa dönecekleri kesindi. Ama artık her şey hızla düzeliyor. Artık okullarda gerçek hayatta ne kullanılıyorsa, ne standart olmuşsa o öğretiliyor ve doğrusu da bu. Bu noktada, eğitimi verilen yazılımın tekel olup olmadığı bence söz konusu bile olmamalı. Evet, belki Microsoft, tüm dünya üzerinde başlattı ğı bu proje ile kendisi için ileriye dönük çok güzel bir adım atıyor. Gençliğin eğitiminde tek söz sahibi olan öğretmenlerin eğitimini üstleniyor ve bir nevi yeni neslin Microsoft nesli olmasını garanti altına almak istiyor. Kar amacı güden ticari bir şirket olarak bu onun en doğal hakkı. Ama bu noktada onların ne kazanaca ğına değil, bizim ne kazanacağımıza bakmamı z gerekiyor. fiunu unutmayın ki hangi sistemin eğitimini almış olursa olsun bilişim konusunda iyi eğitim almış biri ilerde eğer daha iyi bir sistem varsa zaten kolayca ve otomatik olarak ona geçecektir. fiu anda önemli olan, eğitime katkıda bulunacak ve bunun için bütçe ayırmış firmalar varken bu fırsatı kaçırmamak olmalı. Bence Türkiye’nin bilişim konusunda gelişimine bu iş için yatırım yapanlar değil, şimdiye kadar kılını kıpırdatmayıp da rakipleri bir atakta bulunduğu zaman balta vurmaya çalışanlar daha fazla engel teşkil ediyor. Varsın yeni nesil tekel bir yazılımı kullansın. En azından mezun olduktan sonra enerjilerini yeni bir sistemi öğrenmekle geçirmek yerine bu ülkeye faydalı olmak ve dünya çapında geçerliliği olacak başarılı projeler üretmek için harcarlar. READ.ME » Standardı yakalamak ? Mahmut Karslıoğlu Yayın Koordinatörü mkars@chip.com.tr Yazılarınızı tüm dünya okusun Ne demek istersiniz? _ İnternette dikkat çeken kaliteli e-dergilerden biri olan Derki.com, geniş editör kadrosuyla her ay, belirlenen kapak konusu dışında da, edebiyattan sinemaya, müzikten, siyasete, mizahtan kişisel geli- şime kadar çok geniş bir yelpazede onlarca makaleye, araştırmaya, röportaja, denemeye ve hikayeye ev sahipliği yapıyor. Yaklaşık bir yıldır yayında olan online dergide basından, şov dünyasından, televizyondan tanınmış isimler de yazı yazıyor. Derki, ayrıca eski sayı larını İngilizceye çevirip yayınlamaya başladığı için artık yurtdışından da okuyucuların ilgisini çekerken, yurtdışına yönelik bu tür bir kültür yayını yapan ilk yayınlardan biri olma özelliğini taşıyor. Bilgi: www.derki.com _ Hostim, CHIP okurları- na ücretsiz hosting hizmeti veriyor. Hostim web hosting'in sayfasına bağlanıp size verilmiş olan kullanı cı adı ve şifreyi girmeniz yeterli. 90 günlük temel Paket (tp1) veya 45 günlük profesyonel paket (pr1). Temel pakette sadece statik html sayfaları- nızı yayınlayabileceksiniz. Frontpage veya Dreamveawer ile hazırladığınız sayfaları yayınlamak için kullanabilirsiniz. Profesyonel pakette ise dinamik sayfalarınızı yayınlayabilirsiniz, php, perl veya cgi kullanarak hazırlamış olduğunuz sayfaları bu paket ile kullanabilirsiniz. Bilgi için: www.hostim.com.tr/chip.html Kullanıcı adı : chip fiifre : hosting Ücretsiz hosting CHIP okurlarına özel CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 14 Dijital eğlence cepte _ Creative, DiVi-CAM 316 ile dijital müzik, resim ve videoyu tek bir üründe bir araya getiriyor. Oldukça ufak ve ergonomik olan DiVi- CAM 316’yla dilediğiniz her yerde fotoğraf çekip, sesli video kaydı yapabilece- ğiniz gibi, MP3 çalar özelliği sayesinde müzik dinleyerek uzun yolculukları eğlenceli hale getirebilirsiniz. Dahili 16 MB kapasiteye sahip olan, 512 MB’a kadar SD kart deste ği sağlayan ürünün 3.1 Megapiksel CMOS algılayıcısı mevcut. Ancak dilerseniz fotoğraf çözünürlüğünü enterpolasyon ile 6.6 megapiksele kadar yükseltebiliyorsunuz. Öte yandan şaş sayesinde geceleri de fotoğraf çekebiliyorsunuz. VGA çözünürlü ğünde MPEG-4 video kaydı da yapmanızı sağlayan DiVi-CAM 316’nın LCD ekranının hareketli olması büyük bir avantaj. MP3 çalar özelliği bulunan ürünün A/V çıkışı, fotoğraf, video, MP3 ve ses kayıtlarınızın TV üzerinden rahatlıkla görüntülenip oynatılmasına imkan veriyor. 4 adet AAA ince kalem pil ile çalışan DiVi- CAM’in, tüm bu özelliklerine ek olarak taşınabilir bellek olarak da kullanılabilmesi, ürünün komple bir dijital eğlence çözümü olmasını sağlıyor. Bilgi için: tr.creative.com Creative DiVi-CAM 316 Dijital film kopyalama Macrovision Ripguard _ Macrovision, DVD üreticilerine oynatı- lan medyalar için yeni bir kopya koruma mekanizması sunuyor. RipGuard DVD, normal DVD kopyalama koruması CSS’in (Content Scrambling System) şifresinin çözülmesini bir yazılım yardımıyla engelleyebiliyor. Üreticilerden yapılan açıklamaya göre, RipGuard DVD’nin entegrasyonu için oynatıcı donanımlarında herhangi bir değişiklik yapılmasına gerek yok. Teknoloji, şu ana kadar sunulan tüm oynatıcı cihazlar ile uyumlu olacak. Geliştiricilere göre optik saklama medyalarının söz konusu kopya koruması ile donatılması sonucunda DVD içeriği, şu anda piyasada bulunan kırma programlarının yüzde 97’sine karşı korunabilecek. Macrovision’a göre, şu anda tüm dünyada altı milyondan fazla kullanıcı, CSS kopya korumasını aşabilen yazılımlar kullanıyor. Bilgi için: www.macrovision.com/ _ Rus araştırma laboratuarı MSU, videoları üç katmana göre kayıpsız sıkıştıran bir video codec geliştirdi. Yazılım, kişisel kullanım için ücretsiz olarak sunuluyor. JPEG2000 codec’te olduğu gibi MSU, tamamen kayı psız ve ayrıca görsel olarak kaybı olmayan bir sıkıştırma sunuyor. Codec asıl sık kullanı- lan kayıpsız sıkıştırma codec’i HuffYUV üzerinde etkisini gösteriyor. Bu sayede MSU, sıkıştı- rılmamış videoları eski büyüklü ğünün beşte birine kadar sı- kıştırabiliyor. Codec, zaten dönüştürülmüş olan videolar için de After DVD or DivX seçeneğine sahip. Bu, ek görüntü kalitesi için yardımcı oluyor. Codec yazılımı kendisini otomatik olarak Windows klasörüne kuruyor ve VirtualDub gibi programlar ile haberleşebiliyor. Toplam beş farklı sıkıştırma seçeneği mevcut: Tamamen kayıpsız RGB sıkıştırması için low (Sıkıştırma çarpanı: 3). Azaltılmış YUV2 renk aralığında çalışan ve ayrıca “görsel kayıpsız” sıkıştırma yöntemini sunan, 3,5 sıkıştırma çarpanlı Medium; Görüntü kalitesinde sıkıştırmayı iyileştiren Denoising filtresini de sunan ve sıkıştırma çarpanı 4,8 olan seçenek. High: Kuvvetli bir Denoising ile yüksek görüntü sı- kıştırması sunuyor. Sıkıştırma çarpanı: 5.5. Custom: Denoising parametresi serbest bir şekilde ayarlanabiliyor. Bilgi için: www.msu.ru/en Dijital videolara kayıpsız sıkıştırma Daha az yer, daha yüksek kalite CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 18 Bu ay Yazılım Haber sayfalarımızda detaylı- ca incelediğimiz üzere, Microsoft, anti-virüs yazılımları üretmek konusunda ısınma turları atıyor ve yakında bu piyasada tüm ağırlı ğını hissettirmesi bekleniyor. Ancak Microsoft şimdilik, Kötü Amaçlı Yazılımları Temizleme Aracı’nın geliştirilmiş bir sürümünü yayınladı. Program, 8 yerine artık 12 virüs ve solucanı Windows PC’lerinden temizleyebiliyor. Üretici, bunun haricinde www. microsoft.com/malwareremove/default. mspx adresindeki web üzerinden denetleme rutinini de yeniledi. Artık yazılım tanı nmış internet zararlılarını tanımlayabiliyor ve temizleyebiliyor. Bilgi için: www.microsoft.com/downloads 7+1 Home Theater + DVD / Divx Player _ Minton’un 7+1 parçadan oluşan HTS 802 modeli DVD ve DivX özelliği ile birlikte paket halinde satışa sunuluyor. DivX3.11, DivX4. x, divX5.x, Xvid formatlarıyla tam uyum gösteren cihaz, hem ev hem de PC ortamında kullanılabiliyor. DVD/VCD/CD/CDR/ CD-RW/DVD-R/DVD+R/DVD-RW/-DVD+RW/MP3 formatları- nı destekleyen Minton HTS 802’nin 60 kanal programlanabilir hafızalı (FM/AM) dijital radyosu bulunuyor. Dahili Dolby digital AC-3/Dolby Digital EX çözücüye sahip cihazın bağ- lantı terminalinde kompozit video çıkışı, S-video çıkışı ve SCART gibi bağlantılar mevcut. Toplam 105 W çıkış gücüne sahip sistemde her biri 15 W gücünde 7 adet hoparlör ile 40 W gücünde subwoofer yer alıyor. Yüksek ses kalitesi ile evde sinema keyfi ya- şayabileceğiniz Minton HTS 802’nin tam özellikli uzaktan kumandası nın yanında karaoke özelliği bulunuyor. Ürünün piyasa fiyatı vergilerle yaklaşık 235 dolar tutuyor ancak CHIP dergisi, abone olmak isteyen okuyucularına ürünü bir yıllık abonelik bedeli ve vergiler dahil 235 dolara veriyor. Bilgi: abone.vogel.com.tr AYIN FIRSATI IBM, Linux’a masaüstü uygulamalarının geliştirilmesi için 100 milyon dolar yatırım yapaca ğını açıkladı. Önümüzdeki üç yıl içine yayılacak yatırım programında IBM Linux tabanlı masaüstü uygulamalarını Workplace yazılımı ile entegre etmeyi hedeşiyor. Söz konusu paranın bağımsız yazılım geliştiricilerine, iş ortaklarına ve yazılım geliştiren Ar- Ge birimlerine dağıtılacağı ifade edildi. IBM, gün geçtikçe daha çok kullanı cı dostu haline gelen ve eksiksiz bir işletim sistemi olan Linux’a yatırım kararının, piyasanı n Linux’a son yıllarda gösterdiği ilgiden kaynaklandı ğını savundu. Açıklamada, Linux tabanlı uygulamalara olan ilginin hiç görülmemiş oranda arttığı vurgulandı. fiirket Linux tabanlı uygulamaları n daha düşük maliyetli ve bu nedenle de yüksek derecede rekabetçi olacağını düşünüyor. Linux tabanlı masaüstü uygulamaları Microsoft’un Office yazılımları ile yarışacağı için, yazılım dünyasında Microsoft’un hegemonyasına karşı en önemli silah olarak da görülüyor. Microsoft da geçti ğimiz yıllarda yaptığı resmi açıklamalarda Linux’u ve Linux uygulamalarını şirketin gelece ğine yönelik en ciddi tehdit olarak ifade etmişti. Bilgi için: www.ibm.com Linux’a taze kan IBM’den 100 milyon $ 12 virüse ölüm Microsoft’tan sürpriz CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 20 _ Motorola, Fransa’da yapılan 3GSM Dünya Kongresi’nde kesintisiz iletişim vizyonu kapsamı nda geliştirilen yeni ürün ve hizmetlerini tanıttı. Trafik kazalarında kurtarma çalış- malarına destek olan araç içi kablosuz Bluetooth çözümleri, büyük ilgi gördü. Tüm yapılanmasını kesintisiz ileti- şim vizyonu üzerine kuran ve çalış- malarını bu doğrultuda sürdüren Motorola, Fransa Cannes’da düzenlenen 3GSM Dünya Kongresi’nde yeni ürün ve hizmetlerini tanıttı. Kongrede, Motorola’nın araç içinde kullanılmak üzere geliştirdiği kablosuz Bluetooth çözümleri de tanıtıldı. Avrupa’da sürücü güvenliğini sağlamak amacıyla gündeme getirilen acil çağrı sistemi e-Call girişiminin önde gelen destekleyicilerinden olan Motorola, yeni araç kitiyle bu amaca hizmet etmeyi hedeşiyor. Kaza anında acil durum merkezine sinyal gönderen kit, polisi ve kurtarma görevlilerini harekete geçiriyor. Ayrıca kazayla ilgili mevkii, saat gibi önemli verileri de ses bağlantısına paralel olarak görevlilere iletiyor, yaralı kişinin doğ- rudan kurtarma ekipleri ile bağlantıya geçmesini sağlıyor. Motorola Otomotiv İş Birimi Genel Müdürü Marios Zenios, yeni geliştirilen teknolojiyle ilgili şunları söyledi: “Avrupa Komisyonu ve destekçileri gibi, Motorola da e-Call girişiminin son derece önemli olduğuna inanıyor. Avrupa’da her yıl trafik kazaları- na bağlı 40 bin ölüm, 3,3 milyon yaralanma olayı oluyor ve bunun maliyeti 180 milyar Euro’yu buluyor. E-Call ile bu sayıları azaltabilir, birçok yaşamı kurtarabiliriz.” Kablosuz Bluetooth teknolojisi Telematik Kontrol Birimi’ne (TCU) entegre edilerek otomobile fabrikada monte edilirse, sistemin çalıntı aracı bulma, kaza anında acil yardım gibi özelliklerinden yararlanılabilecek. Motorola, geliştirdiği araç içi Bluetooth kitini otomobillere henüz fabrikadan çıkmadan yerleştirmek için büyük otomotiv üreticileriyle görüşmelerini sürdürüyor. Yakında Türkiye’de de piyasaya sunulması planlanan yeni araç içi Bluetooth kiti, Avrupa ve Amerika’da satışa çı- kan birçok 2005 model otomobile uyumlu olarak tasarlandı. Kablosuz Bluetooth kiti ile araç kullanı cıları ayrıca direksiyon kontrol ve ses tanıma teknolojilerinden yararlanabiliyor, araç içine verilen sesle en yüksek ses kalitesinde, ellerini meşgul etmeden telefonla konuşabiliyorlar. Bilgi: www.motorola.com.tr Motorola’nın Bluetooth araç kiti hayat kurtarıyor Türkiye bunu sevecek! Trafik kazalarında zarar gören aracın içinde kalan şoföre ilk yardımın ulaşmasını sağlayan kablosuz Bluetooth cihazı uluslararası fuarlarda büyük ilgi görüyor. e-Call girişiminin ürünü bu küçük cihazın trafik kazalarından çok çeken Türk kullanıcıları arasında da ilgi görmesi bekleniyor. ATI’nin ekran kartlarına ince ayar ATI, Radeon tabanlı ekran kartları ve anakart grafik çözümleri IGP için yeni sürücü yazılı- mını yayınladı. Catalyst paketi içerisinde bulunan Control Center, artık Windows’un görev çubuğuna ekleniyor. Bu sayede kullanıcı- lar, Control Center’in kendisini yüklemeden 3B ayarları gibi performans seçeneklerine doğrudan ulaşabiliyorlar. Daha yüksek performans alınmasını sağlayacak efektif Vertex hesaplamasını ise sürücünün kendisi yapı yor. ATI’den yapılan açıklamaya göre, Radeon X700 ve daha yüksek işlemciye sahip olan ekran kartı kullanıcıları, Far Cry oyununda daha iyi bir görüntü ve genel olarak da daha yüksek grafik performansı elde edebilecekler. Bunun haricinde ATI geliştiricileri ekran kartı sürücülerinin de PC oyunları ile daha uyumlu hale getirilmesini sağlamışlar. Buna göre “4x4 Evolution 2”, Serious Sam” ve “Sims 2” için optimizasyon seçenekleri mevcut. Bilgi için: www.ati.com Catalyst’in yeni sürümü CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 22 Microsoft’un rekabeti ile karşı karşıya olan arama motoru Google, bundan böyle televizyon yayınları içinde de arama yapacak bir servis hazırladığını açıkladı. Video arama motoru televizyon kanallarından yapılan yayınların metinlerini tarayacak. Ürün, kullanı cının aradığı bilgiyi TV yayın metinlerinden çıkarıyor. Son bir aydır TV yayınlarını kaydeden video arama motoru, şimdilik ABD’li televizyon kanallarını kapsıyor. Kullanı- cı, ekrana yansıyan kareler üzerinden arama yapabilecek, ancak sonuçlar hareketli video olarak görüntülenemeyecek. Sıcak gelişme olarak ekrana yansı- yan kareler üzerinde arama yapabilecek. Google video arama motoru, televizyon yayı nlarını yeniden görüntü olarak göstermiyor. Video arama motoru, TV programının hareketsiz beş sahnesini kullanarak, aranan bilgiyi yazı olarak veriyor. Yahoo da benzer bir motor üzerinde çalıştığını duyurmuştu. Bilgi için: www.google.com InkSaver programı yardımıyla mürekkep püskürtmeli yazıcıların kullanım maliyetleri yüzde 75’e kadar azaltılabiliyor. Program, bunun için sürücü ye yazdırma yazılımı arasına giriyor ve yazdırma verilerinin kendi üzerinden akmasını sağlıyor. Yazılım, kullanıcın yüzde 0 ile 75 arasında bir tasarruf oranı seçmesine izin veriyor. Yazı cı sürücüsünün taslak modundan farkı ise, yüksek çözünürlükte de çıktı alınabilmesi. Inksaver, mürekkepten tasarruf edilebilmesi için önce yazdırılacak resmi analiz ediyor ve resim için önemli bilgileri daha çok ve arka planı ise daha az mürekkep ile yazdırıyor. Ayrıca InkSaver, yazdırma programının çıktı alınırken dolu değil de boş mürekkep damlaları kullanmasına da imkan tanıyor. Data Becker tarafı ndan sunulan program, Canon, Dell, Epson, HP ve Lexmark üreticilerinin yaygın olarak kullanılan mürekkep püskürtmeli yazıcıları ile çalışabiliyor. Ayrıca InkSaver orijinal ve daha sonradan doldurulmuş kartuşlar ile beraber de çalışabiliyor. Bilgi için: www.inksaver.com Yazı yazmak bu kadar pahalı olmamalı InkSaver cüzdanı koruyor Linux telefonlara girdi Dünyanın ilk Linux tabanlı 3G cep telefonu Cannes’de tanıtıldı. Linux daha önce de avuç içi bilgisayarlarda kullanılmış, ancak yeterince ilgi görmemişti. Yeni nesil telefonların Linux tabanlı olarak üretilmesi ise dünya çapındaki önemli iletişim şirketlerinin katıldığı 3GSM konferansı nda gündeme geldi. Konferansta, Linux’un mobil uygulamalar için potansiyelini araştıran şirketlerden Infineon, Samsung ve Linux geliştiricisi Trolltech, dünyanın ilk Linux tabanlı 3G akıllı cep telefonunu geliştirdiklerini açıkladılar. 3GSM konferansında tanıtılan Linux tabanlı 3G cep telefonu, video konferansı, internet ve Java oyunlarına olanak veriyor. Geliştiriciler Linux’un kolay adaptasyonu ve düşük maliyet avantajları sayesinde yeni nesil telefonların yayılmasına önemli bir katkı sağlayacağını savunuyor. Halihazırda akıllı telefon pazarında Symbian işletim sistemi hakim ve Microsoft’un Pocket PC sistemi de yavaş yavaş kendini gösteriyor. Ancak bu sistemler, üreticilerden istedikleri yüksek lisans ücretleri nedeniyle akıllı telefonların yüksek fiyatla pazara çıkmasının en önemli nedenlerinden biri olarak görülüyor. Bilgi için: www.samsung.com 3G Linux Google TV yayınlarını arayacak Dün televizyonda ne vardı? CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 24 Nero yeni sürümünde devrim yapıyor Diskin ön yüzü öksüz mü? CD ve DVD’lerin ön yüzlerine etiket yapıştırmak veya not almak için kalem arama derdi Nero’nun yeni sürümüyle son buluyor. _ CD/DVD yazma programı Nero, Mart ayındaki yeni güncellemesi ile “LightScribe Direct Disc” tanımlama yöntemini de destekleyecek. Bu teknoloji, yazıcı lazerinin yardı mıyla diskin ön yüzüne resimleri, seri numaraları ve isimleri “resmedebiliyor”. Bu sayede yapıştırıcıya ve özel yazıcıların kullanımına gerek kalmıyor. Nero sözcüsü Jenny Menhart’a göre, Nero Cover Designer aracına LightScribe işlevinin kullanımı içim özel bir çizim aracı eklenecek. Yazmak için verilerin yazım işlemine göre kolayca döndürülebilen, LightScribe destekli özel bir disk gerekiyor. LightScribe, klasik isimlendirme ve yazma yöntemlerinin kalitesinden memnun olmayan bir HP mühendisi tarafından geliş- tirilmişti. Nero’nun bu yeni teknolojiyi desteklemesiyle CD yüzeyleri üzerine etiket basmanın çok kolaylaşması ve boş CD’lerin üst yüzeyine yakı lan görsel materyalle, kullanıcıların CD/DV yazma alışkanlıklarında önemli bir değişiklik meydana gelmesi bekleniyor. Bilgi için: www.nero.com Microsoft ve Pfizer, Viagra savaşında beraber Sürü postalar bezdirdi _ Microsoft, istenmeyen reklam iletileri gönderenlere karşı, Viagra ilacını geliştiren ilaç devi Pfizer ile beraber savaşacak. Firmalardan yapılan açıklamalara göre ABD’de internet eczanelerine ve online pazarlamacı- lara karşı davalar açılması planlanıyor. Pfizer, markasının ve Viagra’nın telif hakları- nın çiğnendiğini düşünüyor. CanadianPharmacy ve E-Pharmacy Direct, Viagra içeren kuvvetlendiricilerini internet üzerinden satışa sunacak, ancak söz konusu firmalar Pfizer’den alınmış herhangi bir lisansa sahip değiller. Ayrıca ilaç devi, müşterilerin ilgisini çekmek için web sayfaları nda Viagra ismini kullanan on web sayfası sahibini de bu konuda uyardı. Microsoft, sürü ileti (SPAM) gönderenlere açacağı üç dava ile MSN Hotmail hizmetinin kullanıcılarını ilaçlar ile ilgili tanıtım iletilerine karşı koruyacak. Yedi aylık bir araş- tırma sonucunda, e-posta ile ilaç tanıtımları nın yoğun bir şekilde yayılmasına neden sürü posta göndericileri tespit edilecek. Apple’ın, internet üzerinden müzik indirme konusunda devrim yapan ücretli müzik indirme sitesi iTunes 250 milyonuncu şarkıyı sattığını duyurdu. Henüz ikinci yılını dolduran site gün geçtikçe daha çok müşteri toplarken, Apple’ın bu adımı sektörde örnek olmuş, pek çok müzik ve teknoloji şirketi ortaklıklar kurarak, online müzik satış siteleri açmaya girişmişti. Apple’ın iTunes sitesinde tanesi 99 sentten günde 1,25 milyon şarkı satılıyor ve kullanıcılar satın aldıkları şarkıları hemen bilgisayarlarına indirebiliyorlar. Site, Apple’ın 10 milyon adet satan diğer popüler MP3 çalıcısı iPod ile uyumlu çalıştığı için kolayca müşteri bulabiliyor. Apple, birkaç yıl önce ticari açıdan zor bir süreçten geçerken iPod ve iTunes ile karını katlamayı ba- şarmıştı. Bilgi için: www.itunes.com iTunes 250 milyonu gördü Sebil gibi müzik Sony’den P2P’ye çözüm Download için komisyon _ Sony, kontrol altında tutulamayan P2P yazılımları ve bu ağlarda yasadışı indirilen dosyalar konusuna çözüm getirebilmek için araştırma yaptığını açıkladı. İnternette insanların birbirleriyle müzikleri ve diğer içerikleri paylaşmalarını yasaklamanın mümkün ve mantıklı olmadığını belirten Sony, bu paylaşı mı yasaklamanın değil bunu faturalandı rmanın yolunu aradığını bildirdi. Sony’nin patronu Nobuyuki İdei, “Herhangi birinin elindeki şarkıyı bir başkasına vermesini yasaklamak gerekmez. Bu değiş tokuş aslında doğal sayılmalı” derken “Ama bu paylaşımdan para kazanmanın yolunu bulmalıyız,” diye de ekledi. Bilgi için: : www.sony.com CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 26 Kablo TV yayınlarını tekelinde bulunduran Türk Telekom’un, özel internet servis sağlayı cılarının Kablo TV üzerinden internet eri- şim hizmeti vermesini engellemesi, Rekabet Kurulu tarafından rekabete aykırı bir tutum olarak değerlendirildi. Böylece, internet servis sağlayıcıların kablo TV üzerinden müşterilerine ulaşmasının yolu açıldı. Rekabet kurulu Türk Telekom’a ceza vermezken, hizmetin diğer servis sağlayıcılarına açılması nı istedi. Karar uyarınca, “Kablo TV şebekesi üzerinden internet hizmetini diğer İnternet Servis Sağlayıcılarına (ISS) açarak, yaptığı ihlale son vermesi gerektiği” Türk Telekomünikasyon A.fi’ye bildirilecek. Rekabet Kurulu, internet servis sağlayıcılarının başvurusu üzerine, “Rekabete açık bir alan olan Kablo TV şebekesi üzerinden internet erişim hizmetlerini tekelleştirmek ve pazarlama faaliyetlerini tüketicinin aleyhine kısıtlamak” iddiasıyla Türk Telekom aleyhinde soruşturma açmıştı. Microsoft baklayı ağzından çıkardı Geçtiğimiz aylarda konu hakkında kendilerine yöneltilen soruları özellikle cevapsız bırakan veya açıklama yapmaktan çekinen Microsoft, kendi geliştirdiği arama motorunu sonunda kullanıma açarak Google ile savaşı resmen başlatmış oldu. Microsoft’un Google’ın hızlı büyümesinden rahatsı z olduğu ve bu markayı rakip olarak gördüğü biliniyordu. Google da, Microsoft sistemlerini kullanmak yerine kendine has işletim sistemleri ve yazılımlar geliştirmeye çalı şmasıyla sık sık gündeme geliyordu. MSN arama motorunun geliştirilmesi yaklaşık iki buçuk yıl aldı ve 100 milyon dolara mal oldu. Bill Gates arama motoru pazarının henüz geliş- mekte olduğunu ve gerçekleştirilebilecek birçok proje olduğunu da savunuyor. Microsoft, yeni arama motorunun promosyonu için dev bir reklam kampanyasına hazırlanıyor. fiu anda arama motorları arası nda Google lider durumda bulunuyor. Ancak, Google’ın pazara girdiğinde lider olan Altavista’yı pazardan silmesi gibi, Microsoft’un da saldı rgan bir pazarlama ve tanıtım kampanyası ile Google’ın pazar payını eritmesi uzak bir ihtimal değil. Aralık 2004 istatistiklerine göre, Google internetteki aramaları n üçte birini gerçekleştiriyor. Ancak Google’ın payı 2003’te daha yüksekken, 2004’te % 0,3 düşmüş görünüyor. Yahoo arama motoru ise bu süreçte yüzde 27’den 31,9’a yükseldi. Microsoft şu anda pazarın %16’sını elinde tutuyor ancak yeni motoruyla bu oranı artırması bekleniyor. Microsoft’un arama motorundaki özelliklerden biri “search near me” iş- levi. Kullanıcı bu seçenek ile kendi bulunduğu bölgedeki işletmeleri, restoranları, postaneleri, marketleri bulabiliyor. Ancak bu özellik şimdilik yerelleştirilmedi. Arama motoru ayrıca RSS olanağı da tanıyor. Bilgi için: http://search.msn.com/ MSN Search artık yayında Kablo TV üzerinden internet Özel İSS’lere yol açıldı Telsim denizlerde çekiyor Açık denizde cep Telsim, Norveç merkezli GSM operatörü MCP Norway firmasıyla anlaşma yaparak kıtalar arası deniz yolculuklarında da hizmet verece ğini açıkladı. Anlaşma, tüm Telsim faturalı hat sahiplerinin, MCP’nin hizmet verdiği Avrupa ve Uzak Doğu suları ile Pasifik Okyanusu’nda GSM ses ve SMS hizmetlerinden yararlanabilmelerini sağlıyor. Büyük yolcu gemileri, vapur ve feribotlarda, denizcilik uydu servis sağlayıcıları aracılığıyla kablosuz ileti- şim hizmeti sunan MCP Norway firmasıyla yapılan anlaşma ile birlikte uluslar arası dolaşı m hizmeti 163 ülkede 375 operatöre ulaşacak. Bilgi için: www.telsim.com.tr CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 28 Steve Jobs’un sunumunun odağında hiç şüphesiz Mac Mini vardı. Ancak yeni iPod shufşe Apple için bazı açı- lardan daha önemli olabilir. 25 gram ağırlığındaki şash bellekli MP3 çaları n Apple’ın mobil müzik çalarlardaki pazar payını daha da artıracağı tahmin ediliyor. Firmanın yüzde altmı- şın üzerindeki pazar payını artırması, aslında büyük bir başarı olacak. iPod shufşe’ın benzerlerinden en büyük farkı, adında gizli. Apple cihazı n küçük boyutunun yarattığı kısıtlamaları bir avantaja dönüştürmüş. Ekran kullanılmadığından cihaz “rasgele çalma”yı (shufşe) temel alıyor. Bu durum, herhangi bir şarkıya özel olarak ulaşmak isteyenler için problemli. Apple kullanıcıları ikiye ayrılmış durumda. Bir grup cihazı beğenmezken, diğeri bu fikri yalnızca Apple tarafından hayata geçirilebilecek kadar zekice buluyor. Apple’a özgü kolay kullanı- mın başarısı tartışılmaz. Ön yüzde Play, Skip, Volume arkada ise liste ve rasgele çalma düğmeleri yer alıyor. Plastik kapakla korunan USB 2.0 bağ- lantı noktası aynı zamanda bataryanın şarj edilmesini de sağlıyor. Yeni iPod’un 512 ve 1024 MB kapasiteli modelleri 99 ve 149 Euro’ya satın alınabiliyor. Bilgi için: www.apple.com Apple’ın yeni oyuncağı ekransız bir iPod Anti virüs yazılımı üreticileri, kullanıcıları yayı lma kanalı olarak MSN Messenger’ı kullanan yeni bir internet solucanına karşı uyarı- da bulunuyorlar. “Bropia”, Messenger programı nın aktarım işlevi kullanılarak dosya biçiminde gönderiliyor. Ancak zararlının etkin hale gelebilmesi için söz konusu dosyanın alıcı tarafından çalıştırılması gerekiyor. Anti virüs uzmanlarının açıklamalarına göre, virüslü dosyanın ismi değişiyor. Kullanıcı, MSN Messenger üzerinden aldığı dosyaya çift tıkladı ğı zaman dosya, kendisini kök dizine (C:\) ve Windows klasörüne dört farklı isim altında kopyalıyor. Bu dosyalar birinde ise “Cz.EXE” isminin arkasına gizlenmiş olan bir tür “Spybot” virüsü bulunuyor. Bropia, ilk olarak Windows Kayıt Defteri’den uygun de- ğişiklikleri yaparak her sistem açılışında otomatik olarak yüklenmesini sağlıyor. Virüsün bulaştığına dair en açık belirti ise bu dosya türü için kullanılan standart uygulama ile “Sexy.jpg” dosyasının otomatik olarak açılması. Symantec, solucanın bulaştığı bilgisayarlardan temizlenmesi için bir temizleme aracı geliştirdi. Ayrıca H+BEDV firması da yazı lımları için yeni virüs imzalarını yayınladı. Bilgi için: www.symantec.com MSN Messenger üzerinden yayılan solucan Messenger zararlısı Panda Software, ocak ayındaki virüs aktivitesi hakkında raporunu yayınladı. Downloader. GK yine Top Ten listesinde, Panda ActiveScan’in çevrimiçi tarayıcısı tarafından en çok tespit edilen virüs oldu. Bagle.BL solucanı nın geçen ay ortaya çıkmasına ve çok sayıda bilgisayarı etkilemiş olmasına rağ- men, Ocak ayı virüs aktivitesi açısından sakin bir ay olarak kabul edildi. Ancak, özellikle casus programlar (spyware) ve truva atları internette sıkça görüldü. Aşağıda Ocak ayı küresel Top Ten Virüs Listesi yer alıyor: Bilgi için: www.pandasoftware.com Panda’nın virüs raporu Ocak ayı belaları Trj/Downloader.GK 8.49% W32/Sdbot.ftp 5.66% Exploit/Mhtredir.gen 5.24% W32/Netsky.P.worm 4.10% Trj/Shinwow.E 3.70% Trj/HideProc.B 3.39% Trj/WmvDownloader.A 2.46% Trj/Qhost.gen 2.45% W32/Gaobot.gen.worm 2.44% W32/Sasser.ftp 2.37% Virüs rastlama sıklığı % Logizmo, tam şarkı uzunluğunda ve yüksek ses kalitesindeki Süpermelodileri Türkiye’deki cep telefonu kullanıcılarının beğenisine sundu. fiarkıların 20-30 saniyelik kısa versiyonları ndan oluşan polimelodilerden sonra bir üst aşamaya geçen Logizmo, tam şarkı uzunlu- ğunda olan ve daha üstün ses kalitesi sunan Süpermelodileri cep telefonu kullanıcılarıyla buluşturdu. Süpermelodilerin hem 4 kanal hem de 8 kanal polifonik versiyonları bulunuyor. Logizmo’nun süpermelodileri, www.logizmo. com.tr adresinden ya da gazete ve dergilerde yayımlanan kod numaralarıyla birlikte Turkcell 3131’e kısa mesaj atılarak yüklenebiliyor. Bilgi için: www.logizmo.com.tr Cep telefonuyla konser Cebe şarkı iPOD’un Shufşe’ı CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 30 _ CKodak’ın Wi-Fi uyumlu yeni dijital ürünleri sektöre tanıtıldı. Kendi alanında ilk Wi-Fi dijital fotoğraf makinesi olarak gösterilen Kodak EasyShare-One, tüketicilere 1.500 adede kadar dijital foto ğrafı, yanlarında taşıma ve anında paylaşma imkanı veriyor. EasyShare-One ürününe kablosuz yetenekler kazandıran Kodak Wi-Fi kartı, EasyShare Printer Dock Plus ile birlikte de kullanılabiliyor. Bu sayede, Printer Dock Plus’ın, evdeki kablosuz ağa bağlı bilgisayarla haberleş- mek için aynı odada bulunması gerekmiyor. Yeni kartla, bilgisayardaki fotoğraşar anında basılabiliyor ya da fotoğraşar, Printer Dock üzerinde bulunan fotoğraf makinesinden bilgisayarın sabit diskine hızla aktarılabiliyor. Öte yandan, dünya çapında 15 milyon bilgisayarda kurulu olan Kodak EasyShare yazılımı da daha çok sayıda bağımsız fotoğraf aktarı mı ve senkronizasyonu sağlamak amacıyla Wi-Fi uyumlu hale getiriliyor. Kodak, fotoğraşarı kordonsuz, kablosuz ve hatta bilgisayarsız izleme, paylaşma ve basmayı kolaylaştırmak için, Bluetooth teknolojisi, kızılötesi, Wi-Fi ve hücre ağları gibi kablosuz standartlardan yararlanıyor. Kodak, fotoğ- raşarın çekilmesi kadar paylaşılmasına da verdiği önemi, Wi-Fi teknolojisine sahip ürünleriyle kanıtlıyor. EasyShare-One, dijital fotoğraf çekimi, akıllı düzenleme, kablosuz özgürlük ve gelişmiş foto ğraf paylaşımını tek bir makinede buluşturuyor. Dolayı sıyla Kodak, pazara yeni bir makine sürmenin ötesine geçerek kullanıcılara fotoğraşarını, gerek hemen yanları nda, gerekse dünyanın öte ucunda bulunan insanlarla anında, kolayca ve kaliteli bir biçimde paylaşma imkanı sağlıyor. EasyShare-One, kullanıcılara, çektikleri fotoğraşarı anında kablosuz bağlantıyla basma ya da e-posta olarak gönderme imkanı veriyor. Ürün, fotoğraşarın dokunmatik LCD ekranda, online ya da basılı olarak, nasıl ve ne zaman paylaşılacağı konusunda kullanıcılara geniş seçenekler sunuyor. Ayrıca, yüksek kaliteli fotoğraşar ve video çekme imkanı da veriyor. Tüm EasyShare dijital fotoğraf makineleri gibi EasyShare-One da Imagelink baskı sistemiyle uyumlu. Makine, EasyShare Printer Dock ya da Imagelink sistemini içeren başka bir foto ğraf yazıcısına yerleştirilerek 90 saniye gibi kısa bir sürede baskı alınabiliyor. EasyShare-One, bu yılın başında ABD’de düzenlenen Tüketici Elektronik Ürünleri Fuarı’ nda iki ödül birden aldı. Tüketicilere odaklı Web sitesi CNET.com, Kodak’ın yeni ürününü “Sıradaki Büyük Ürün” ödülüne layık görürken; interaktif teknolojileri ele alan kablo ve uydu ağı G4Tech TV, ürüne “Fuarın En İyisi” ödülünü verdi. Kodak’tan Wi-Fi Desteği Kablosuz kameralar Vestel’den DMP’li TV Çektiğiniz fotoğraşarı arkadaşlarınıza, yazıcılara, bilgisayara gönderip paylaşabilirsiniz. Üstelikte kablosuz iletişim olanağı ile. Kodak’ın yeni dijital makinası Wi-Fi özelliğine sahip. Digital Medya Player + Televizyon _ Vestel, Türkiye’nin ilk ‘Digital Media Player- DMP’ özelliğine sahip TV’lerini üretti. Merkezi Vestel City’de geliştirilen Vestel Zeta 87 DMO 100 Hz PIP televizyon farklı hafıza kart standartlarını destekleyen dünyanın ilk DMP’li TV’si. Türkiye’de üretilen DMP özelli- ğine sahip ilk televizyon modeli olan Vestel Zeta 87 DMP TV tüketicilerin beğenisine sunuldu. Dijital hafıza kartına kaydedilmiş resim, video ve ses dosyalarını izlettirip, çalabilen DMP’li Vestel Zeta 87 TV aynı zamanda farklı hafıza kart standartlarını destekleyen dünyadaki ilk TV modeli. Dijital video kameralarda, dijital fotoğraf makinelerinde, ses kayıt cihazlarında ve bilgisayarlarda kullanı- lan dijital hafıza kartları; ses, video ve resimleri dijital ortamda saklamak için kullanılı- yor. Son yıllarda yaygınlaşmaya başlayan ve 1 GB’a kadar veri depolanabilen farklı modellerin olduğu dijital hafıza kartları, değişik üreticiler tarafından çeşitli standartlarda üretiliyor. Dijital hafıza kartı kullanan dijital video kamera, dijital fotoğraf makinesi veya ses kayıt cihazları, kaydettikleri görüntü ve sesleri doğrudan bu kart üzerine yazıyor. Dünyada ilk kez Vestel’in ürettiği televizyon modelleri, farklı dijital hafıza kart standartları nı destekliyor. Bu sayede, dijital hafıza kartı standardı ne olursa olsun, içerdiği görüntü veya ses dosyalarını Vestel televizyonlardan izlemek ve dinlemek mümkün. Bilgi için: www.vestel.com.tr CHIP | MART 2005 GÜNCEL Haberler KAPAK | DONANIM | YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 34 Güvenlik raporu _ Geldi, gelecek denen cep telefonu virüsleri şimdilerde hızla yayılıyor. Saldırı, telefonlardaki Bluetooth teknolojisini hedef alıyor. 1. Tehlike: Yeni cep telefonu solucanı Lasco.A kendini dosyalara ekleyerek Symbian işletim sistemli cep telefonlarında Bluetooth üzerinden kendini kopyalıyor. Ancak tıpkı yapılabilirliği kanıtlamayı amaçlayan (proof-of-concept) Cabir virüsünde olduğu gibi, bu virüste de kurulum onayı ya da virüslü dosyaların kopyalanması gerekiyor. Bir süredir Cabir’in zarara yol açan bir türevi de gündemde. CHIP teorik amaçlı olarak nitelenen bu solucanı geçen sene duyurmuştu. 2. Tehlike: Chaos Communication Congress (3C) adlı hacker toplantısında bir güvenlik uzmanı olan Martin Herfurt, Blooover adlı bir araç tanıttı. Bu araç hacker’lar tarafından cep telefonlarına kurulabiliyor. Telefonun aynı zamanda Java desteklemesi gerekiyor. Blooover, kullanıcı farkına varmadan Bluetooth destekli bir di- ğer cep telefonuna bağlanabiliyor, telefon rehberini okuyup değiştirebiliyor, SMS’leri görüntüleyebiliyor ve hatta yabancı telefon numaraları nı arayabiliyor. CHIP’in testinde de cep telefonunu hack etmenin son derece kolay olduğunu kanıtladık. Hacker yazılımını bir Nokia 7610’a aktardık ve erişim alanı ndaki ilk cep telefonunu (bir Nokia 6310) hemen bulduk. Bu cihazın telefon rehberini okuyabildik ve rehbere yeni numaralar kaydettik. Bluetooth telefonları nın tamamına yakını bu tehlikeyle karşı karşıya. Siemens’in modelleri istisna oluşturuyor. Bilgi için: http://trifinite.org/trifinite_ stuff_blooover.html Bluetooth Hacking Cep telefonlarına yeni saldırılar Fare imleci: Hareketli işaretçiler (ANI uzantılı dosyalar) bilgisayara zararlı kodlar aktarabilir ve bunları çalıştırabilir. Internet Explorer’a erişen tüm Windows programları ve hatta Word ile Outlook da bu açıktan etkileniyor. kMicrosoft bu amaçla bir yama hazırlamış. Service Pack 2 yüklemiş Windows XP kullanıcıları bu tehlikeden otomatik olarak korunuyor. Bilgi için: www.microsoft.com/ mpg123: Hacker’lar değiştirilmiş MP3 dosyaları sayesinde medya oynatıcı üzerinden, saldırılan PC’de herhangi bir kodu çalıştırabiliyor. kDebian ve Gentoo için düzeltilmiş sürümler söz konusu. Bilgi için:www.mpg123.com iTunes: Hacker’lar özel olarak programlanmış PLS- ya da m3uçalma listeleri ile teorik olarak tampon bellek taşması sayesinde herhangi bir yabancı kodu o bilgisayar üzerinde çalıştırma imkanına sahip. kTunes’ın en yeni sürümü 4.71’e geçmek yeterli. Bilgi için: www.apple.com/support/downloads/itunes471. html Mac Linux Windows YENİ GÜVENLİK AÇIKLARI 3 Kaspersky Anti-Virus 5.0 için terfi Maintenance Pack 2, Kaspersky Anti-Virus Personal kullanıcılarını hedef alıyor. Pakette birçok küçük iyileştirme ve bir de güvenlik duvarı bulunuyor. Güncelleme, web sitesi üzerinden ücretsiz. Bilgi için: www.kaspersky.com 3 SP2’nin popup engelleyicisi delindi Windows XP için Service Pack 2, reklam pencerelerini güvenilir bir biçimde engelliyordu, ancak hacker’lar bu sistemi atlatmayı başarmış. Aşağıda bunun için bir de demo mevcut. Bilgi için: www.malware.com/şopup. html KISA...KISA... _ İntranette, dışarıdaki DNS sunucularına istekleri sırayla gönderen merkezi bir DNS sunucusu bulunuyor. Burada önemli olan şu: Bu görev, kullanı cı HTML verilerini dışarıdan alma hakkına sahip olsun ya da olmasın yerine getiriliyor. Yani bu, hacker’lar için ücret ödemeden elde edilen bir bilet. Hacker’lara gerekenlerden biri kendi ev DNS sunucunuz (ki bunun için ücretsiz OzymanDNS 0.1’in çalıştırılabileceği herhangi bir standart bilgisayar yeterli). Dizüstü bilgisayar üzerinde ayrıca Ozyman Client’ı kurmak gerekiyor. Hacker intranete eri- şiyor ve web tarayıcıdan “www.chip. com.tr” adresini giriyor. Ozyman-Client bunu “www_chip_ com_ tr. ev. com“ şekline getiriyor. Havaalanının DNS’i hacker’ın kendi sunucusuna rastlayana dek dışarıdaki DNS sunucularını sorgulamayı sürdürüyor. URL’nin ilk kısmı yani “www_ chip_com_tr” tanı nıyor ve “www.chip.com.tr” adresi çağrılıyor. Yanıt olarak HTML verileri havaalanındaki dizüstüne aktarılıyor. Container olarak DNS protokolünün bir parçası “TXT Record” kullanı lıyor. Dizüstü bilgisayar üzerindeki Ozyman Client şifreyi çözüyor ve sayfanın normal bir web tarayıcı penceresinde görüntülenmesini sağlıyor. Güvenlik duvarı bu yolla aldatılmı ş oluyor. Hacker’ların silahı: Blooover adlı araç sayesinde saldırganlar diğer mobil telefonlara saldırabiliyor. Know-how: Güvenlik duvarını DNS ile aşmak Her yerde ücretsiz sörf GÜVENLİK tek sayfa 21/2/05 3:17 Page 34 CHIP | MART 2005

Arşiv Listesi