CHIP | MART 2005 Bir PC üreticisi ürünlerini iyileştiriyorsa, genellikle terfi ettiğinize bile değmeyecek küçük ayrıntılar söz konusudur.Ancak bu sene Microsoft, Intel ve diğer sektör devleri, yol haritalarında derinlemesine değişiklikler öngörüyorlar, PC’lerin hem içinde hem de dışında. BTX: Yeni kasa, güç kaynağı, anakart ve soğutucu Intel tarafından ta 2003’te tanıtılmış olan form faktörü BTX (Balanced Technology Extended) şimdi nihayet piyasaya ulaşıyor. BTX’in üç çeşidi olacak: BTX, microBTX ve picoBTX. BTX ve microBTX, ATX’den ya da MicroATX’den biraz daha büyük - buna karşılık picoBTX neredeyse bir A4 sayfası büyüklüğünde. Yeni form faktörü öncelikle Pentium 4’ün ısı sorunlarını sonlandıracak. Buna karşılık bu tür sorunlar AMD’nin huzurunu bozmuyor,Winchester çekirdekli Athlon 64 CPU’lar çok az ısı- ___Y___e___n___i___ ___s_____p___e___r___ ___P___C’___l___e___r 2005 yılı PC tarihinde bir dönüm noktası. Daha önce hiç bu kadar yeni PC teknolojisinin piyasaya sunulduğu görülmemişti. CHIP eğilim raporu, üreticilerin yol haritalarını deşifre ediyor ve gizli gizli geliştirilen ürünlere bir ön bakış atıyor. Böylece bir sonraki PC’nizin nasıl olabileceğini öğrenmek elinizde. nıyor. AMD’nin basın sözcüsü Jan Gütter bu yüzden kendinden emin, hatta şöyle diyor: “BTX şu sıralar yalnızca Intel’in Pentium 4’ü için gerekli. ATX, AMD işlemcileri için rahat rahat yetiyor.” Intel’in basın sözcüsü Christian Anderka ise şöyle karşılık veriyor: “BTX yalnızca PC’lerin ısı özelliklerini iyileştirmekle kalmıyor, taşınmalarını da kolaylaştırıyor.” Ama Intel’in kimsenin kabulünü beklemeye ihtiyacı yok. Nitekim sadık bir Intel uydusu olan PC devi Dell, şimdiden ilk BTX bilgisayarlarını portföyüne almış bile. Medion’un Aldi PC’leri de, söylentiler doğruysa BTX form faktörünü destekleyecek. Ayrıca Tayvan’dan son derece esnek bir konsept geliyor: Yeni ve eski anakartların içine uyduğu ATX/BTX-Combo kasa. Bir de Uzak Doğu’da AMD’nin yakın gelecekte kendinin bir form faktörünü tanıtabileceği cüretkar planına dair gizlice fısıltılar ortalıkta dolaşıyor. AMD ise bu duyumları “Bu konuda bi- Hızlı HD-DVD yazıcı (20 GByte) 8x HD-DVD, 16x DVD+/-R, 8x DVD+/-R DL Gürültüsüz Blu-ray yazıcı (50 GByte) 8x Blu-ray-Disk, 16x DVD+/-R, 8x DVD+/-R DL 2 adet devasa 600 GB’lık sabit disk (Seri ATA II) RAID bağlantılı; dev 64 MB ön bellekli Devasa 4.096 MByte hızlı DDR2-800-RAM AMD Athlon 64 5000+ Dual Core 4,5 GHz hızında çift çekirdekli 2 PCI Express grafik kartı, Nvidia GeForce 7800 Ultra güçlü SLI bağlantılı ___G___e___l___e___c___e___k___ ___yı___lı___n___ ___P___C’___l___e___r___i ___i___f___l___t___e___ ___b_____y___l___e___ ___o___l___a___c___a___k Sessiz BTX kasa sessiz çalışma için İki işletim sistemi Windows XP 64 Bit Edition ve SuSE Mega Linux paketi ___G___e___l___e___c___e__?d___i___n___ ___P___C’___s___i yeni süper PC'ler 21/2/05 3:44 Page 100 101 Seri ATA USB Stick’ler Hyperthreading WiFi (802.11 a/g) Bellek kartı okuyucu Bluetooth ağlar Parmak izi tarayıcı No-Execute genişletmesi (NX Bit) zim bir bilgimiz yok” diyerek reddediyor. Ama bu yıl yalnızca PC kasaları ve anakartlar esaslı bir surette değiştirilmekle kalmayacak. Bilgisayarın içinde de (başta işlemcide olmak üzere) bu yıl temelden bir değişiklik yaşanacak. Dual-Core: İki çekirdek kuvvet merkezli işlemciler Intel ve AMD bu yılın ikinci yarısında yeni bir işlemci kuşağını sunucu pazarından alıp masaüstü ürünlerine uygulayacaklar. İki çekirdekli işlemciler tek çekirdekli işlemcilere kıyasla iki kat performans artışı vaat etmese de hissedilir bir yükseliş sağlayabiliyorlar. Üstelik güncel anakart sahipleri BIOS terfisi sayesinde çift çekirdek desteğine kavuşabilecekler. Söylentilere göre Intel’in çift çekirdek çözümünün (Kod adı Montecito) bir sürümünde bir tür Hyperthreading entegre edilmiş olacak. Buna karşılık AMD kendi çift çekirdekli işlemcisi (Kod adı Toledo) için şimdiye kadar bu tür bir teknoloji planlamıyor. Intel, 600 serisinin bekleme süresini 64 bit Pentium 4 ile kısaltabilir. İnternette şu anda işlemcilerin yılın ilk yarısında çıkacağını gösteren bir yol haritası mevcut. Buna göre, yeni işlemciler 2 MB önbellekli ve 800 MHz veriyolu sahibi olacak; isim olarak da 610’dan 670’a kadar sayılar öngörülüyor. Vanderpool: Bir PC’de birden fazla sanal sistem Intel’in Vanderpool Teknolojisi (VT) de son derece ilginç bir yenilik. İşlemci ve yonga seti genişletmesinden ve uygun yazılımdan ibaret bir bileşim. VT bir PC’nin donanımını, birden fazla işletim sisteminin eşzamanlı çalışabileceği şekilde bölüyor. Örneğin sistem 1’de bir video görüntüsü kodlanıyorsa, sistem 2 eşzamanlı olarak aynı sabit diskten yeniden başlatılabiliyor, üstelik de sistem 1 hiçbir şeyin farkına varmadan (bunu VMWare gibi yazılım çözümleri başaramıyor). Intel VT’ye dair bir ilk gösterimi Eylül 2004’te bir prototip üzerinde gerçekleştirmişti ama firma bunun piyasa için ne zaman olgunlaşacağını henüz söylemek istemiyor. AMD’nin yol haritasında Vanderpool’a rakip çıkacak hiçbir ürün görünmese de, 2006’da şimdilik “Pacifica” denilen bir işlemci ailesi göze çarpıyor. Bu işlemcilere artırılmış güvenlik özelliklerinin yanı sıra “Sanal çalışma” işlevlerinin de entegre edilmiş olacağı kamuoyunun bilgisine ulaşmış bulunuyor. Bu da AMD’nin repertuarında bir Vanderpool rakibini bulundurduğuna dair güvenli bir işaret sayılıyor. RAM: DDR2-800 bu sene geliyor, DDR3-1066 ise 2006’ya kaldı Buna karşılık bu yıl bellek cephesinde pek az yenilik mevcut: Ancak 2005 sonuna doğru DDR2-667’den DDR2-800’e doğru bir geçiş yaşanacak. DDR2 bellek şu anda kendini göstermek için savaşmak zorunda, Intel’den microBTX anakart: Küçük boyutları sayesinde Medya PC 2005 için ideal temel. BTX kasa (Prototip): Yüksek miktarda seri üretime geçildi bile. İlk modeller yakında piyasada boy gösterecek. 64-Bit-Computing Çok çekirdekli işlemciler Tüketici pazarı için Linux OLED ekranlar Blu-ray HD-DVD’ye karşı TVPC/HTPC 3B LCD’ler Tablet-PC Wireless USB Trusted Computing ___P___C___ ___T___e___k___n___o___l___o___j___i___l___e___r___i___n___i___n___ “___H___y___p___e___ ___C___y___c___l___e”ı Hype’ın başlangıcı Uyandırdığı etki Gelişim aşamaları Yüksek aşama/ seri üretim Dip noktası/hayal kırıklığı En büyük olanaklı bekleme tutumu Hissedilir yukarı doğru eğilim 2 yıla kadar 2 ila 5 yıl 5 ila 10 yıl 10 yıldan fazla düz ekranlar Yüksek seviye üretkenlik için gereken zaman Yukarı ve aşağı: Gartner’den piyasa araştırmacılarının Hype Cycle’ı (eğilim öngörüsü) her bir PC teknolojisinin içinden geçtiği gelişim eğrisini veriyor ve seri üretime ulaşmasının ne kadar zaman alacağını gösteriyor. Kaynnak: Gartner Group; Haziran 2004 AMD’nin çift çekirdekli CPU’su (büyütülmüş): “Hissedilir” ölçüde performans artışı için iki adet çekirdek. Görselleştirme yazılımı LeGrande güvenlik teknolojisi k yeni süper PC'ler 21/2/05 3:44 Page 101 GÜNCEL | KAPAK ___D___O___N___A___N___I___M___ Yeni süper PC’ler YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 102 CHIP | MART 2005 çünkü DDR1-RAM ile aradaki performans farkı görece küçük ve şimdiye kadar yalnızca Intel anakartları yeni belleği destekliyor.Ayrıca AMD bu yıl da DDR1 belleğinin piyasaya hakim olacağı fikrinde. Çünkü Athlon 64 entegre bellek denetçisi ve DDR1 400 RAM, karşısına çıkacak DDR2-667 RAM’li bir Intel sisteminin “eline rahatlıkla su dökebilir.”Oysa söylentilere göre AMD 2005 sonuna doğru DDR2’ye geçecek. Intel, 2006 ortası için DDR3-1066 RAM’i bekliyor. Bu,1.066 MHz’e kadar saat frekansı, DDR2-800’den yüzde 15’e kadar daha düşük bekleme süresi ve bariz bir biçimde yüksek veri aktarımı sunacak. Bellek firmaları ilk prototipleri tanıtmak için Mart ayındaki CeBIT’i bekliyorlar. PCI Express: Dönüm noktasına ramak kala PCI Express’in nihayet kabul göreceği, daha CeBIT’ten önce kesinleşti. Çünkü artık bu arabirimi kullanan AMD anakartları da mevcut ve piyasa araştırmacıları bunun yeni standardın yayılmasına katkıda bulunacağında hemfikirler. Japon Online forumlarına bakılırsa, örneğin Creative’in yol haritası 2005 için ilk PCI Express ses ve TV kartlarını gösteriyor. Terratec’in geliştirme şefi Ullrich Gobbers buna rağmen şüpheci: “Ses kartlarında PCI Express kullanmanın şimdilik bir anlamı yok. PCI bu konuda hala tümüyle yeterli.” Buna karşılık HDTV 2005’te kitlesel piyasaya ulaşırsa, TV kartları PCI Express’in yüksek veri aktarımından karlı çıkabilir. PCI Express’e hayat verecek olansa grafik kartları. Mesela ATI birkaç hafta içinde yeni üst uç kartı Radeon X850XT’yi (Kod adı: “R480”) 512 MB GDDR3 RAM’le donatılmış bir şekilde piyasaya sürmeye hazırlanıyor. ATI ayrıca tümüyle yenilenmiş bir grafik yongasıyla ve de Shader Model 3.0 ile desteklenmiş, firma dahilinde R520 (Kod adı: “Fudo”) olarak nitelenen takipçi üzerinde kılı kırk yararak çalışıyor. Ezeli rakip Nvidia’nın yol haritasıysa Sonbahar 2005 için GeForce 7 serisini gösteriyor ama henüz ayrıntılar belirsiz. O zamana kadar Ge- Force 6800 serisi sonuna kadar zorlanacak. Sürücüler: Blu-ray ve HD-DVD yakında piyasada boy gösterecek Aynı şekilde DVD takipçileri için de arı gibi çalışılıyor. Blu-ray ve HD-DVD sürücüleri bu yıl seri üretime geçecek. Örneğin HP, yılbaşında Blu-ray sürücülü dizüstü bilgisayarlarını ve PC-lerini piyasaya sunmaya niyetli. Blu-ray ortamları mavi lazerin daha kısa dalga boyuna sahip olması sayesinde, daha yoğun veri depolayabiliyor ve böylece bir boş diske 50 GB’a kadar veri sığıyor (HD-DVD: 20 GB). İlk HD-DVD sürücüleri de aynı zamanda çıkabilir: NEC, PC’ler için 2005 ortasında bir sürücü piyasaya sürmek istiyor, Toshiba ise sonbaharda HD-DVD çalarlarını ve Aralık ayında HD-DVD sürücülü dizüstü bilgisayarlarını sunmak için hazırlık yapıyor. Geleneksel DVD’ler ise artık evrimlerinin son basamağına geldiler. DVD–R (eksi) formatında da tıpkı DVD+R’lerde olduğu gibi 16 hızlı yazmaya ulaşıldı ve bu, DVD yazma teknolojisinin fiziksel sınırını oluşturuyor. Philips’in pazarlama müdürü Frank Simonis, “sürücüler daha hızlı dönseler diskler patlardı,” şeklinde uyarıda bulunuyor. Dual-Layer (DL) konusunda üreticiler oldukça temkinli bir şekilde sonbahara kadar DVD+R DL’de en az 8x hız hesap ediyor. DL için DVD eksi yazıcılar ve ham ortamlar da 2005’te mevcut olacak (DVD-R DL: azami 4x hız). Pioneer “bazı DVD yazıcıların bir Firmware terfisinden sonra DVD -R DL’leri de yazabileceği” şeklinde kehanette bulunuyor. Dijital ev: 7.1 ses ve ağ bağlantısında artış Ev sineması PC’si konusunda da ilginç şeyler gerçekleşiyor: “7.1 sese doğru eğilim sürüyor” diyor Terratec’ten Christoph Müllers. Müllers, “2005’te PC ve HiFi setinin W-LAN adaptörü üzerinden ağa bağlanması büyük bir olay,” demeyi de ihmal etmiyor. Evlerdeki cihazların topyekun ağa bağlanması için çaba sarf edenler arasında Intel ve Microsoft da var: İki firma bu iş için şimdiden birkaç yüz milyon dolar hacminde bir işbirliği anlaşması yaptı. Intel ev sinemasına uygun PC’lere yatırım yapıyor ve hatta yakında “Digital” sözcüğüyle başlayacak ancak şimdi gizli tutulan bir küresel markayı (tıpkı Centrino örneğinde olduğu gibi) evlerin oturma odalarına sokmayı tasarlıyor. Böylece PC ve TV gitgide kaynaşacak ve video kayıtları için bilgisayarlar kullanılır olacak. En büyük engel ise dijital olanaklardan ödün vermeyecek kadar basitleştirilmiş bir PC kullanım yazılımının geliştirilememiş olması. Yani “kullanıcı dostu yazılım olmadan en harika donanımın bile işe yaramadığı” gerçeği bu sene de kendini hissettiriyor. _ DG/ Garo Antikacıoğlu, agaro@chip.com.tr ___B___A/___L___A___N___T___I___L___A___R www.wired.com www.eetimes.com www.theregister.co.uk www.theinquirer.net DDR2-RAM: Ancak yılın sonundan itibaren başarılı olacak. Sony’den PC’ler için Blu-ray sürücü (Prototip): Son gelişim basamağına ulaşıldı. İçinde bulunduğumuz kış aylarında ilk seri üretim aygıtların dağıtımına başlanacak. Blu-ray yazıcı için lazer birimi (Pickup): Bir boş ortam üzerine 50 GB’a kadar veri yazıyor, seri üretimin başlamasına daha birkaç ay var. yeni süper PC'ler 21/2/05 3:44 Page 102 GÜNCEL | KAPAK DONANIM DVD Yazıcılar YAZILIM | HI-TECH | INTERNET | PRATİK | 104