Cepten kamerayla sörf

Japonların objektifleriyle yakalayabildikleri her anı fotoğraflayarak ölümsüzleştirdikleri, hemen herkes tarafından bilinir. Yine de geride bıraktığımız yılın Kasım ayında, başkent Tokyo’nun merkezinde karşılaşılan manzara, yükselen güneşin ülkesinin insanları için bile şaşırtıcı olmayı başardı: Yoldan geçen yüzlerce insan, kameralı cep telefonlarıyla yaklaşık 100 metrekare büyüklüğünde bir reklâm panosunu fotoğraflıyordu. İlginç olan, panoyu hoşa gidecek bir manzara veya bir ileri teknoloji ürünü yerine tuhaf bir şeklin süslemesiydi. Bir bulmacayı andıran bu şekil, kendi içerisinde özel bir anlama sahipti: Grafik kodunun işaret ettiği internet adresi ziyaretçileri Northwest Havayolları tarafından müşteri sayısını artırmak için kullanılan bir online bulmacaya yönlendiriyordu. Veri matrisi olarak tanımlanan bu kod (Data Matrix Code) Japonya’daki cep telefonlarında standart olarak kurulu özel bir Java yazılımıyla çözülüyor ve kullanıcıları otomatik olarak bir web adresine yönlendiriyor. Bu fotoğraflama işlevinden yararlanmak için ekstra bir donanım gerekmiyor. Minimum 640x480 piksel (0,3 Megapiksel) çözünürlükteki telefon kamerası yeterli. Yerleşik yazılım, telefonla yakalanan görüntüyü kullanarak adrese ulaşıyor ve internet tarayıcısını başlatıyor. Bu grafik kodun sağladığı avantaj şu şekilde açıklanabilir: Elle girilen web adresleri, harf ve diğer bazı karakterlerden oluşuyor. Dolayısıyla bilgisayarların onları anlamlandırabilmesi için, karakterlerin tanınması ve 1 ve 0’lara dönüştürmesi gerekiyor. Oysa kodlar anında “anlaşılabiliyor”: Grafikteki noktalar yalnızca siyah ve beyaz renklerde olduğundan, bilgisayar tüm verileri daha güvenilir bir biçimde okuyabiliyor. Japonya’da artık gündelik yaşamı n bir parçası haline gelen bu teknoloji Avrupa ülkelerinde henüz emekleme aşamasında. Konunun uzmanlarından Alan Reiter’e göre bu durum kısa süre içerisinde değişecek. Cep telefonu kodları: Bir sonraki dijital devrim Cep telefonlarındaki kod tarama tabanlı uygulamaların parlak bir geleceğe sahip olduğu ifade ediliyor. “Bu yeni köprü, enformasyon ve ticaret dünyasını tıpkı internetin geçmişte yaptığı gibi, başarıyla değiştirecek.” Alan Reiter “Scan-Commerce” çağına işaret ediyor. Japonya’da hâlihazırda 30 milyondan fazla cep telefonu kullanıcısı mobil kod tarama teknolojisinden yararlanıyor ve uygulama alanları hızla çeşitleniyor. Şifreli bir şekli andıran grafik kodlar reklâmlarda da yaygınlaşıyor, ayrıca benzer kodlar kartvizitlerde iletişim bilgilerini depolamanın standart yolu haline geliyor: Veriler, geleneksel barkodlardan farklı olarak iki boyutlu bir ortamda saklandığından daha küçük bir alanda çok daha fazla veri bulundurmak mümkün oluyor. Depolanan karakter sayı sı birkaç bine kadar çıkabiliyor. Ayrıca bu kodlar hatalara karşı daha az duyarlı: Veri depolama imkânının fazla olması, yüzde altmışı zarar görmüş bir veri matris kodunun bile okunmasını mümkün hale getiriyor. Modern barkodlarla neler yapılabileceğini gösteren örnek projeler Avrupa ve Amerika’da da hayata geçiyor.