Barış Bulut

Taşınıyoruz-1 (GSM)

Cep Numaramızı Taşıyoruz

TAŞINIYORUZ- Yaklaşık bir yıldır konuşulan hizmet taşınabilirliği konusuna tüketiciler halihazırda GSM numaralarının taşınması özelinde konuya bir seviyede aşina olsa da, belli terimlerin halen yerine oturmadığını gözlemlemek mümkün.

Yaklaşık son bir yıldır Türkiye telekomünikasyon sektöründe hizmet tedarikçisi değiştirme (hizmet taşıma) uygulamaları yoğun olarak konuşulmakta. Buna rağmen belli terimlerin yerine oturmamış olduğunu gözlemlemekteyim.  Dolayısıyla, bu konuda temel bilgileri, uygulama şeklini, tüketiciye faydasını ve gelinen aşamayı paylaşmak adına, genel anlamda "hizmet taşınması" konsepti içinde yer alan (1) Mobil'de, (2) Sabit'te ve (3) ADSL'de hizmet taşıma konuları üzerine bu ve izleyen aylarda yazıyor olacağım.

TAŞINIYORUZ: (1) – Cep Numaramızı Taşıyoruz
Mobil numara taşınabilirliği sayesinde Türkiye'de 3 GSM şebekesinden birine ait numaralar üzerinden hizmet almakta olan aboneler, 9 Kasım 2008'den başlayarak artık kullandıkları numaralarının sahibi haline geldiler.  Diğer bir deyişle, numaralarını sabit tutarak GSM işletmecisini değiştirme imkanı buldular. 

·         Bu sayede tüketiciye hizmet ve fiyatını beğendiği bir işletmeciye serbestçe ve kolaylıkla geçme hakkı sunulmuş oldu. 
·         Bu sisteme göre geçiş yapmak isteyen tüketicinin verici (terkettiği) işletmeciye değil, alıcı (geçiş yapacağı) işletmeciye başvurması istenerek, evrak takibinde hızlı takip ve geri dönüşün yapılması sağlandı.  Tüm süreç 6 gün ile sınırlandırıldı. 
·         Numara taşıma süreci anlamsız ücretlere tabi tutulmadı ve bu sayede tüketici seçimini kolaylıkla yapabildi.
·         Başvuruda kimlik ve adresi doğrulayıcı evrak (mesela nüfus cüzdanı ve 1 adet son ayın kredi kartı ekstresi) ile süreci başlatmak mümkün kılındı.  Bu sayede, tüketiciye büroktatik ve sıkıcı bir başvuru süreci yansıtılmadı.  Tüketiciye, numaranın taşınması tercih ettiği saatler soruldu.
·         Ayrılınan işletmeciden alınmakta olan hizmetin paralelinde devam etmekte olabilecek veya fesih sonucu oluşacak borçların takibi ile numara taşıma iki ayrı süreç şekilde takip edilecek şekilde kurgulandı.  Diğer bir deyişle, hizmetinden memnun olmayan bir abone, borcu olsa dahi, işletmeci değiştirebilmeye hak sahibi oldu.  Bunun işletmeciler açısından kötü borç anlamında olumsuz etkisi olsa dahi, tüketici açısından faydası oldu.

Kişisel tecrübe edinmek için geçtiğimiz aylarda şahsi hatlarımdan birini test amaçlı birini bir GSM işletmecisinden diğerine, sadece bir kimlik ve kredi kartı dökümü kullanarak, gideceğim işletmecinin bayisine giderek aktardım.  Başvuru yaklaşık 5 dakika sürdü.  Bana verilen SIM kartını, 5 gün sonra (izin verilen maksimum süreden 1 gün daha erken) gelen bilgilendirme SMS'inin ardından eski SIM kartımın yerine takarak geçişi sağladım.  Faturalamada hiçbir sıkıntı gözlemlemedim.  Gerçekten iyi oturmuş bir süreç izlenimi verdi (Ufak ama önemli bir detay, tüketicinin cep telefonunun SIM kilidi olup olmadığını önceden kontrol etmesi.  Eğer şebeke değişikliği sonrasında geçilen yeni işletmecinin SIM kartı eski cep telefonu ile uyumsuz ise, SIM kilidini kırmak için ek masraf çıkabilir).  Tabi bir de eski SIM kartınızdaki kontakt vb içeriği yeni karta aktarıyor olmak gerekiyor.


Şekil 1: Numara Taşınabilirliği Mesajlaşma Diagramı [1]. 
Kurgunun orta kısmında yer alan MRVT, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (kısaca BTK, [1]) bünyesinde bulunan bir veri tabanı sistemidir.  MRVT sayesinde alıcı ve verici işletmeciler arasındaki iletişim ve koordinasyon sağlandığı gibi, tüm işletmeciler için numaraların taşınma bilgisi hakkında sorgu yapabilecekleri ortak ve tekil bir alanı oluşturulmuştur.

Sonuç olarak, uygulamaya geçişten yaklaşık 14 ay sonra, Ocak 2010 ortası itibariyle yapabileceğim değerlendirme şu şekilde:

·         Tüketiciye tanınan özgürce ve rahatça seçim yapma hakkı sayesinde abonelerin yaklaşık %10'u işletmecisini değiştirmiş durumda.  İşletmeciler arası dağılım şu anda aşağıdaki gibi.  Toplam olarak brütte 10 milyonun üzerinde, ama net hareket anlamında düşünüldüğünde işletmecisini değiştirmiş 6,6 milyon abone bulunmakta.  Doğal olarak bu dağılım zamana göre farklılık göstermekte, fiyat, kampanya ve söylemlere göre hareket edebilmekte.
 
Tablo 1: 2010 Ocak ay ortası itibariyle numara taşıma figürleri.

·         Türkiye'de GSM abonesi sayısı ilk defa düşme göstermiş durumda.  Bunun nedeni, birkaç farklı GSM işletmecisinin hattını bulunduran abonelerin, genelde popüler olan numaralarını kalite/fiyat oranının yüksek olduğu GSM işletmecisine taşıyarak (her yöne tarifeleri burada oldukça anlamlı oldu), diğer numaralarını iptal etmesi hatlarını bütünleştirip tek bir numarada konsolidasyona gitmesi oldu. 


Tablo 2: 2009 üçüncü çeyrek sonu itibariyle GSM abone sayıları.

Özet olarak, mobil numara taşınabilirliği sayesinde GSM işletmecileri arasında sahip olunan 60 milyonu aşkın aboneyi kazanma ve elinde tutma yolunda rekabet artmış, tarife ve kaliteyi serbestçe gözlemleyen tüketici en çok sahiplendiği numarasını en uygun bulduğu işletmeciye geçirebilmiş, gereksiz hatlarını iptal edebilmiş, daha uygun tarifelerden daha uzun süreler konuşabilmiştir.

--
Dr. Barış Bulut, 
www.barisbulut.com
www.enforma-tr.com
[email]bilgi@enforma-tr.com[/email]

Kaynakça:
[1]    www.btk.gov.tr, http://www.numaranitasi.gov.tr[2]    Numara taşıma tonu sesli uyarısı: http://bit.ly/4WfheM
[3]    MRVT veritabanı

Yazı serisinin devamı için tıklayın.

Takip Edin
Kategoriler