3D teknolojisi bu kez kalıcı olabilecek mi?

100 yıldır tam olarak yaygınlaşamayan 3D teknolojisi, bu kez tutunmayı başaracak mı? Araştırdık...

  • Zeynel A. Öztürk

3 boyutlu görüntü teknolojisi sinemalara ve HDTV'lere hızla giriyor. Hatta bazı cep telefonlarında yerini aldı bile. 3D, şaşırtmayacak biçimde bilgisayar oyunlarını da hızla etkisi altına alıyor.

PC oyunları için "3D"den bahsettiğimizde, terim biraz kafa karıştırıcı olabiliyor. Zira PC'de yaklaşık 20 yıldır 3 boyutlu grafiklere sahip oyunları oynuyoruz. Ancak bu grafikler 2 boyutlu bir ekran üzerinde gösteriliyor.

Bugün 3D ile çoğunlukla bahsedilen ise stereoskopik 3 boyutlu görüntüler. Bunun anlamı, resimlerin ekranınızın önüne geçmesi ve dışarı çıkması. Bu yazımızda "3D" dediğimize, stereoskopik 3 boyutlu görüntüleri kastediyor olacağız.

3D'nin yeni bir teknoloji olmadığını da çoğumuz biliyoruz. Zira 3D resimler yaklaşık 200 yıldır mevcutlar ve ilk 3D filmler, 100 yıl öncesine dayanıyor. Bu, muhtemelen ilk olarak steresokop adı verilen cihazın 1838'de icat edilmesiyle başladı.

İnsan gözü nasıl 3D olarak görüyor?

Bildiğiniz gibi insanların iki gözü vardır ve iki göz dünyayı çok az da olsa farklı bir açıdan görür. Dolayısıyla bir insanın iki gözü, az da olsa farklı bir görüntü görmektedir. Beyin bu resimleri alarak, derinliğe ve perspektife sahip tek bir resim halinde birleştirir. Bu sayede dünyayı 3D olarak görürürüz.

Birçok teknolojide olduğu gibi, 3D için sağlanan kaynaklarda pornonun parmağı bulunuyor. Ancak steresokopik görüntülerin askeri fotoğraflar gibi ciddi alanlarda da kullanıldığını belirtelim.

3D'nin tarihi

3D

İngiliz araştırmacı William Friese-Greene, 1890'larda stereoskopik resimleri kaydetmeye ve göstermeye yönelik bir sistemin patentini almıştı. Böylece 3D filmler doğdu. Friese-Greene'nin teknolojisi, ticari kullanım için hantal olsa da ilk adım atılmıştı.

Paralı olarak gösterilen ilk 3D film, 1922'de çekilmişti. Sonraki senelerde de 3D filmlerle ilgili çalışmalar devam etti. Nazi'ler dahi bazı propogandalarını 3D olarak çekmişlerdi. Ancak 3D'lerin en yükseğe ulaştığı dönem, muhtemelen 1950'lerdi. O günden bu yana 3D birkaç kez canlanma eğilimine girse de bunu başaramadı.

3D teknolojisinin tarihine baktığınızda, 3D'nin son zamanlardaki yükselişini dikkate almamak gerektiğini düşünebilirsiniz. Ancak bu kez durum farklı. 3D ilk kez farklı teknolojiler yoluyla, farklı platformlara yayılıyor. Buna daha rahat seyredilebilen bir 3D de dahil. Bunun içine etkileşimli oyunları da kattığınızda, şimdiye kadar hiç yaşamadığımız bir deneyim ortaya çıkabilir. 3D bu kez, gerçekten de hayatımıza giriyor olabilir.

Peki bugün hangi farklı 3D teknolojileri kullanılıyor? Aslında bir anlamda bu teknolojilerin hepsi aynı. Genel olarak hepsinde iki göze farklı resim gösteriliyor. İşin ilginç olan yanı ise, bunun yapılış şekli.

3D sinemaların başlangıcı

3 boyutlu sinemaların başlangıcı, kırmızı-yeşil anaglif adı verilen teknolojiye dayanıyor. Bu teknoloji, renkleri ve konumları değiştirilmiş bir çift resmi tek bir resimde toplayarak işliyor. Bu yöntemde izleyici, renk filtreli lensler giyerek her gözün ilgili resmi görmesini sağlar ve bu sayede derinlik hissi yaratılır. Ancak renkler konusunda bazı sorunlar çıkmaktadır.

Renkli filtreler, yeterince iyi bir sonuç vermiyorsa en iyi alternatif polarize ışıktır. Burada da izleyiciye iki resimden oluşan tek bir resim çerçevesi gösterilir. Bu yöntemde genellikle iki projektör kullanılır. İzleyici zıt polarize filtrelere sahip bir gözlük giyer ve bu sayede üç boyut efekti görebilir.

Polarize 3D ve aktif shutter

Polarize 3D ve aktif shutter

Polarize 3D teknolojisi, orijinal olarak doğrusal polarizasyona dayanır. Ancak son zamanlarda dairesel polarizasyon da kullanılmaya başlanmış bulunuyor. Bu sayede 3D etkiyi kaybetmeden, belirli bir bölgede kafanızı hareket ettirebiliyorsunuz.

Aktif shutter 3D teknolojisi ise lensleri saydamlık ile siyah arasında gidip gelen likit kristal bir gözlüğe ihtiyaç duyar. Aktif shutter'da ekran, her göze farklı bir resim göstermek üzere değişmektedir.

Polarize 3D'de olduğu gibi aktif shutter 3D'de de ortaya çıakn görüntü, biraz daha karanlıktır. Bu ise aktif shutter'ın en az 100 FPS gösterebilen bir ekran teknolojisine ihtiyaç duyduğu anlamına gelir.

Bununla birlikte, yüksek bir tazeleme oranına sahip monitör, iki polarize projektörü çalıştırmaktan daha ucuza gelebilir. Dolayısıyla PC oyunlarının şu anki silahı, aktif shutter teknolojisidir.

Nvidia 3D Vision, gözlüksüz 3D

Nvidia'nın 3D Vision platformu, şu anki en güçlü 3D platformlardan biri. Polarize ve aktif shutter 3D gözlüklerde gözlük giymek gerekiyor. Bu ise gözünüzde bir süre sonra yorgunluğa yol açabiliyor. Ancak artık gözlüksüz, otostereoskopik bir 3D istiyoruz.

Bunun için her göze farklı bir resim gönderebilen bir ekran meydana getirmek gerekiyor. Bu ekranların birkaç farklı türü mevcut, ancak temel olarak ikiye ayılırlar. Bunlardan bir tanesi, kafanızı izlemeye yönelik bir teknoloji ile doğru göze doğru resmi göndermeye çalışır. Diğer biri ise resmi sadece bakış açısına göre gösterir.

Gözlüksüz 3D

Otostereskopik 3D'de, sadece gözlükleri atmakla kalmıyorsunuz ve nesneleri kafanızın bulunduğu yere göre, farklı açılardan görebiliyorsunuz. Ancak gözlüksüz 3D'nin de şu an üstesinden gelemediği bir sorunu bulunuyor. Gerçek dünyada farklı mesafelerdeki nesnelerin farklı odak noktaları bulunuyor. Ancak 3D resimler, tekdüze bir uzaklıkta oluşturuluyor. Bu ise göz kaslarını şaşırtarak kafanızı karıştırabiliyor. Bu sorun, büyük ekranlarda küçük el konsollarına kıyasla daha büyük bir hal alıyor.

Okuyucu Yorumları

Toplam 23 Yorum

Öff, yine mi bu hikaye! 1974'te 10 porno dakikası gözlükle 3D seyredilen filmi izlediğimden bu yana 3D'den hep bahsedildiğini duyarım ama ortada sağlıklı bir 3D hala görünmüyor!:)

güzel bir makale olmuş acaba hologramlar ne zaman hayatımıza girecek diye insan merak etmiyor değil.
hani şu gelecek filmlerindeki gibi....

3D film ve oyunlar göz sağlığı için çok zararlı, 10 dk seyretmeniz bile baş ağrısı için yeterli oluyor,

3D tv leri ise, tv yi aldıktan sonra ayrıca 3D blu ray player alınması ondan sonra 3D blu ray film alınması gerekiyor.. parası olan güle güle alıp kullansın. fakat çok masraf

ayrıca sadece 3d filmlerde işe yarıyor.. tv lerde 2d standart görüntüyü 3d ye çeviriyor diye ibareler yazar, inanmayın.. çevirdikten sonraki halini gördüğünüzde keşke hiç çevirmeseydi diyorsunuz.. berbat bir derinlik oluşuyor.. yani 3d tvniz sizin onca paralar bayılarak aldığınız 3d filmlerin dışında hiç bir işe yaramayacak..

benim fikrim; o kadar para tv ye, 3d player a, 3d filme sayacağıma.. güzel bir 3d film geldiği zaman gider sinemada seyrederim.. hem param cebimde kalır hem filmi sinemada izlemiş olurum..

3D film ve oyunlar göz sağlığı için çok zararlı, 10 dk seyretmeniz bile baş ağrısı için yeterli oluyor,

3D tv leri ise, tv yi aldıktan sonra ayrıca 3D blu ray player alınması ondan sonra 3D blu ray film alınması gerekiyor.. parası olan güle güle alıp kullansın. fakat çok masraf

ayrıca sadece 3d filmlerde işe yarıyor.. tv lerde 2d standart görüntüyü 3d ye çeviriyor diye ibareler yazar, inanmayın.. çevirdikten sonraki halini gördüğünüzde keşke hiç çevirmeseydi diyorsunuz.. berbat bir derinlik oluşuyor.. yani 3d tvniz sizin onca paralar bayılarak aldığınız 3d filmlerin dışında hiç bir işe yaramayacak..

benim fikrim; o kadar para tv ye, 3d player a, 3d filme sayacağıma.. güzel bir 3d film geldiği zaman gider sinemada seyrederim.. hem param cebimde kalır hem filmi sinemada izlemiş olurum..

şimdilik LG gerisi boş.

güzel bi yazı olmuş tşk chip

3D film ve oyunlar göz sağlığı için çok zararlı, 10 dk seyretmeniz bile baş ağrısı için yeterli oluyor,

3D tv leri ise, tv yi aldıktan sonra ayrıca 3D blu ray player alınması ondan sonra 3D blu ray film alınması gerekiyor.. parası olan güle güle alıp kullansın. fakat çok masraf

ayrıca sadece 3d filmlerde işe yarıyor.. tv lerde 2d standart görüntüyü 3d ye çeviriyor diye ibareler yazar, inanmayın.. çevirdikten sonraki halini gördüğünüzde keşke hiç çevirmeseydi diyorsunuz.. berbat bir derinlik oluşuyor.. yani 3d tvniz sizin onca paralar bayılarak aldığınız 3d filmlerin dışında hiç bir işe yaramayacak..

benim fikrim; o kadar para tv ye, 3d player a, 3d filme sayacağıma.. güzel bir 3d film geldiği zaman gider sinemada seyrederim.. hem param cebimde kalır hem filmi sinemada izlemiş olurum..

3D film ve oyunlar göz sağlığı için çok zararlı, 10 dk seyretmeniz bile baş ağrısı için yeterli oluyor,

3D tv leri ise, tv yi aldıktan sonra ayrıca 3D blu ray player alınması ondan sonra 3D blu ray film alınması gerekiyor.. parası olan güle güle alıp kullansın. fakat çok masraf

ayrıca sadece 3d filmlerde işe yarıyor.. tv lerde 2d standart görüntüyü 3d ye çeviriyor diye ibareler yazar, inanmayın.. çevirdikten sonraki halini gördüğünüzde keşke hiç çevirmeseydi diyorsunuz.. berbat bir derinlik oluşuyor.. yani 3d tvniz sizin onca paralar bayılarak aldığınız 3d filmlerin dışında hiç bir işe yaramayacak..

benim fikrim; o kadar para tv ye, 3d player a, 3d filme sayacağıma.. güzel bir 3d film geldiği zaman gider sinemada seyrederim.. hem param cebimde kalır hem filmi sinemada izlemiş olurum..
--------------------------------
1-Valla evde lg serisi 3d tv var.Söylediğin gibi 10dk da gözüyormuyor.90 dk bi filmi kısa bir ara verip rahatlıkla seyredebilirsin.Abartıp 4 saat 3d izleyenler dahi gözünün yorulmadığını söylüyor.
2-Blueray falan alıp almamak tamamen sana kalmış.Ben internetten indirdiğim 3d filmi flaşbelleğe atıyorum oradan tv oynatıyor.
3-2d-3d çevirisi senin söylediğinden çok başarılı.Resmen derinlik oluyor ve bu derinliği arttırıp azaltmak iin ayar koymuş adamlar.
4-Pahalı olduğu doğru.Ancak 82 ekran bi 3d yi 1200-1500 arasında bulabilirsin.Bu rakamlar led panel için...lcd istersen daha ucuzu var yerli marka 106 ekran 13oo küsür...
5-3d tv aldım diye sinemaya gitmeyecek değilim.İşallah daha ucuzlar merak eden herkez alır evinden izler...
5-fps tipi 3d gözlükler gerçekten hafif.Şarj etmene gerek yok.kullanımı kolay(ben gözlüğün üstüne gözlük takıyorum 4 göz oluyor 6 göz:)) lg 4500 serisi tv için bilgi isteyen olursa elimden geldiğimce cevaplarım...

güzel bir makale olmuş ama bende çok baş dönmesi yapıyo en son 3D avatarı izledim film çıkışı sanki bi büyük içmiş gibi eve sallana sallana gittim :))

3d değilde 3 katmanlı film deseler daha iyi olacak.gerçek 3d daha üretilmedi bence

1-Valla evde lg serisi 3d tv var.Söylediğin gibi 10dk da gözüyormuyor.90 dk bi filmi kısa bir ara verip rahatlıkla seyredebilirsin.Abartıp 4 saat 3d izleyenler dahi gözünün yorulmadığını söylüyor.
2-Blueray falan alıp almamak tamamen sana kalmış.Ben internetten indirdiğim 3d filmi flaşbelleğe atıyorum oradan tv oynatıyor.
3-2d-3d çevirisi senin söylediğinden çok başarılı.Resmen derinlik oluyor ve bu derinliği arttırıp azaltmak iin ayar koymuş adamlar.
4-Pahalı olduğu doğru.Ancak 82 ekran bi 3d yi 1200-1500 arasında bulabilirsin.Bu rakamlar led panel için...lcd istersen daha ucuzu var yerli marka 106 ekran 13oo küsür...
5-3d tv aldım diye sinemaya gitmeyecek değilim.İşallah daha ucuzlar merak eden herkez alır evinden izler...
5-fps tipi 3d gözlükler gerçekten hafif.Şarj etmene gerek yok.kullanımı kolay(ben gözlüğün üstüne gözlük takıyorum 4 göz oluyor 6 göz:)) lg 4500 serisi tv için bilgi isteyen olursa elimden geldiğimce cevaplarım...
-------------------------------------------------------------------
1- Sende sağlam göz varmış o zaman, 3d sistemlerin üstünde "her 30dk da 10 dk ara verin" diye uyarı yazar, bence sende doğa üstü yetenekler var,
2- indiregandi yaparak tabiki fiyattan yırtarsın, ama asıl kaliteyi kaliteli bir 3d blu ray player ve kaliteli bir hdmi verir.. tabi senin bu gibi şeyler daha haberin yok belli.. boşver sen, kuşlar bocekler felan, bak güneşte açtı
3- 2d-3d çevirimini senin o çok beğendiğin lg de seyrettim, biraz fanboy luğu bi kenara bırakırsan daha objektif yorum yapabilirsin.. bide sorusu olan varsa cevaplayabilirim diyor :))))
4- ne kadar ekmek o kadar köfte, ucuza bulduğun 3d tv sana titreşimli ve rahatsız edici görüntü olarak geri dönecektir
5-evde robocop gibi gözlüklerle film seyretmeye meraklıysan oda senin bileceğin iş beni zerre ilgilendirmez

bilmeden etmeden ben çok biliyorum ayaklarına yatma, benden sana tavsiye.. önce şu fanboy luktan bir sıyrıl, iyce araştır, oku, öğren ondan sonra tekrar konuşalım

ne işiniz var 3d ile filan!!!? Gidin evinize açın tüplü televizyonunuzun keyfini sürün.
Dedeniz. :)

gidici olduğu zaten çok beli çünkü kimse durmadan gözlük takmak istemez ...

lg nın sinema tv 3d leri ile gayet güzel ve uzun süre izlenebiliyor.başka markaların 3d leri malesef çok başarısız .

Asus VG278H 27" 3B 'lu monitör Vatan Bilgisayar stoklarında yerini almış. İlgilenen arkadaşlara duyrulur. Saygılar.

Max_Real Qnx

tek gözümü kapayınca 2d mi görcem yani ben dünyayı ....!!!

Bugün 16:35
-----------------
evet

lg nin pasif 3d gözlüğü ile nvidianın 3d gözlüğü olmadan oyunları 3d olarak oynayabilirmiyiz veya ne derecede verimli olur?

lg nin pasif 3d gözlüğü ile nvidianın 3d gözlüğü olmadan oyunları 3d olarak oynayabilirmiyiz veya ne derecede verimli olur?
-------------------------------
Gözlüksüz 3d teknolojisi şu an mevcut. Takip ettiğim kadarıyla ebatlar büyüyümce bir takım sıkıntılar oluyor. Şu an toshibanın gözlüksüz 3d tvsi üretiliyor diye biliyorum. Ama ne yazıkki ülkemizde satılmıyor. Fiyatıda diğer 3d lere göre yüksek olması lazım.Ceplerde kullanılan 3d ile aynı teknoloji olması lazım.3d cep bulursan deneyebilirsin ama gözü yorduğu ve izleme açısında sıkıntılar olduğunu söylüyorlar cep kullanıcıları.Pasif gözlükler ile aralıksız 1 saat izleyebilirsin, uyarı tv den geliyor. Aktiflerde ise bu süre daha az, 30dk olması lazım.Oyun için alıcaksan tepki süreleri fpr oyunlar için çok önemli.Led tvlerden bir kaçının idare eder olduğu söyleniyor.lcd lerde sıkıntı yok gibi.Gözü yormaması açısından pasif gözlük öneririm, tepki süreleri markaların dediği gibi 2-3 ms değil 25-50 ms haberin olsun.Marka konusunda dikkatli ol yanılıp boşa para verme.

Gözlüksüz 3d teknolojisi şu an mevcut. Takip ettiğim kadarıyla ebatlar büyüyümce bir takım sıkıntılar oluyor. Şu an toshibanın gözlüksüz 3d tvsi üretiliyor diye biliyorum. Ama ne yazıkki ülkemizde satılmıyor. Fiyatıda diğer 3d lere göre yüksek olması lazım.Ceplerde kullanılan 3d ile aynı teknoloji olması lazım.3d cep bulursan deneyebilirsin ama gözü yorduğu ve izleme açısında sıkıntılar olduğunu söylüyorlar cep kullanıcıları.Pasif gözlükler ile aralıksız 1 saat izleyebilirsin, uyarı tv den geliyor. Aktiflerde ise bu süre daha az, 30dk olması lazım.Oyun için alıcaksan tepki süreleri fpr oyunlar için çok önemli.Led tvlerden bir kaçının idare eder olduğu söyleniyor.lcd lerde sıkıntı yok gibi.Gözü yormaması açısından pasif gözlük öneririm, tepki süreleri markaların dediği gibi 2-3 ms değil 25-50 ms haberin olsun.Marka konusunda dikkatli ol yanılıp boşa para verme.
------------------------------------------------------
kesinlikle.. daha öncede yazdığım gibi göz yorma olayına dikkat etmekte fayda var.. yok benim evimde lg var şöyle güzel böyle güzel gözü hiç yormaz diyen tiplere aldanıp tv alırsanız geçmiş olsun.. arkadaşın dediği gibi eğer illa 3D tv alacaksanız tepkime sürelerine dikkat edin.. e tabiki daha pahalı olacak, ama her zaman dediğim gibi "ne kadar ekmek o kadar köfte".. ayrıca bunun 3d player ı var, 3d blu ray dvd si var.. masraf masraf masraf.. bununa göz önünde tutsanız sonradan pişman olmamak açısından iyi olur

imaxden daha kaliteli bir 3d deneyimi yasamadim.

lg sinema 3d tv serileri eminolun en iyi 3d görüntüyü sunuyor, diger markalarla kıyaslanmasi bile abes.

slm arkadaşlar tv dedinmi plazmadır hangi marka olduğu önemli değildir ben lg 50pm6700 50inç smart tv aldım vede özellikle plazma aldım 600hrz gerçekten çok iyi bir tv alıcak arkadaşlarada plazma öneririm neden diye sorucak olursanız nedeni şu çok araştırdım yani 1 sene kadar istanbulda gitmediğim a.v.m.kalmadı en sonunda evkura girdim burdada bakayım dedim ve bu tvyi aldım şimdi fiyatı 1700tlye düşmüş 2 gözlük artı askı aparatıda veriyorlar unutmadan plazmanın üretimleri bitti ama neden plazma onuda açıklayayım sizlere arkadaşlar çünkü en canlı rengleri plazma veriyor 3d daha net sınırsız derinlik alıyorsunuz bende 30,a,yakın 3d film var ama başka arkadaşlarımada verdim filmleri onlarda onayladı benim dediklerimi hatta sorunki teknosada medyamarkta falan yada hangi a.v.m,deyseniz tvlerden sorunlu arkadaşlara onlarda doğrucu olurlarsa anlatırlar sizlere plazmanın daha kaliteli olduğunu hele birde oyunda oynayacam ben televizyonumda diyorsan kesinlikle alman gerekiyor çünkü oyunda hiçbir sahneyi kaçırmaz ekranda pus olmaz vede kendi kendinize şöyle dersiniz benim ekran kartım baya iyiymiş doğru ekran kartıda iyi tvnizde .. elektirikdende korkmayın çünkü ayda enfaz led tvlerden 5tl fazla yakar plazma tv okadarda olsun ama kışında benim gibi eviniz sıcacık olur:D

Sen de yorum yaz

 

CHIP'i Takip edin
E-Posta listemize katılın
CHIP Dergi Mobil Cihazınızda
Apple Store
Google Play

Turhost

İlginizi çekebilir

Turhost