3D TV'ler ve 3D sinema öldü mü?

Bir döneme damgasını vuran 3D televizyonlar için halen umut var mı; yolun sonu çok mu yakın?

3 boyutlu televizyonlar öldü mü?

HD-DVD gibi, şu an sadece izleri kalmış teknolojilerin sayısı hiç de az değil. Ve şimdi bu listeye bir yenisi daha eklenmek üzere: 3D televizyonlar ve 3D sinema. 3D teknolojilerinin önünde halen büyük imkanlar var ama bu imkanların, TV üreticileri ve film yapımcıları için artık pek bir şey ifade etmediği kesin.

Bugün çoğu sinema 3D filmler gösteriyor; TV'ler için 3 boyutlu Blu-ray filmler satın alabiliyorsunuz. Bütün bunlar doğru. Ama kötü göstergeler de oldukça fazla: Dev TV kanalı Sky, 3D kanalını kapattı ve bunun anlamı da oldukça büyük. Ancak bu kapama olmasaydı bile, 3D TV ve sinemanın, şu anki hali ile büyük oranda ölü olduğu yine söylenebilirdi.

3D'nin sinema gelirlerini ve televizyon ile Blu-Ray satışlarını arttırmak için bir yol olduğunu söyleyebilirsiniz. Ancak en büyük problem, kimsenin tüketiciye 3D isteyip istemediklerini sormamasıydı. Eğer bu soru sorulsaydı, çoğu kişi büyük ihtimal ile "hayır" cevabını verirdi. İnsanların çoğu, sinemayı izlenen bir şey olarak görmekte ve bir şeylerin ekrandan dışarı çıkar gibi yapmalarını pek de umursamıyor. Ayrıca, çoğu muhteşem teknolojinin aksine 3D, insanların seyir zevkini azaltabiliyor bile. Belli bir süre 3D film izledikten sonra yaşanan sersemlik ve hatta baş ağrısı, çoğu izleyicinin iç çekip, bir kez daha bu formatı izlemeyeceğini söylemesiyle son buluyor.

Televizyon üreticilerinin yaptıkları hatalar da bu konuda etkili olmuş durumda. 3D TV'ler için istenen büyük fiyatlar, teknik olarak bakıldığında o kadar gerekli değildi. Aslında TV'lere 3D eklemek, sadece bir yonga takmak kadar ucuz bir işlem.

Çoğumuz için 3D televizyonlar, kısa zaman öncesine kadar 3D olmayan kardeşlerine göre çok daha pahalıydılar. Ancak günümüzde, bu fiyat farkı neredeyse sıfıra inmiş durumda. Çünkü pek çok müşteri, artık TV'sinde 3D özelliği olup olmadığına bakmıyor. Ama fiyatların normale dönmesi için çok geç kalınmış olabilir.

Neredeyse 3D olmayan 3D filmler

3D filmlerin en büyük problemi, halen belirli bir boyuttaki düz ekranlara bakıyor olmamızdan kaynaklanıyor. Yani, bir 3D film izlerken derinlik yanılsaması, sadece bu ekran içerisinde gerçekleşiyor. Bu yüzden de ekrandan uçarak dışarı fırlayan cisimler her ne kadar etkileyici gözükseler de, bir ara ekranın dışına çıkıyorlar ve bu da bütün yanılsamayı bozuyor.

Ayrıca, yanılsamanın bozulması konusunda, bir şey size doğru gelirken 3D izlediğinizi düşünün. Gözleriniz bu gelen şeye odaklanmaya çalışıyor ancak aradaki mesafe gerçekten değişmediği için bu odaklanma gerçekleşemiyor ve bütün sistem bozuluyor.

3D videolar, genellikle iki kat gibi gözüküyorlar ve bunun da o kadar etkileyici olduğunu söylemek pek mümkün değil. 3D içerisinde genellikle bir arka plan ve ön plan bulunuyor. Her ne kadar bu sistem güzel olsa da, gerçek dünyada gördüğümüze yaklaşmayı pek becerebildiği söylenemez.

3D tamamen öldü mü?

İşlerin karıştığı ve şaşırtıcı bir hale dönüştüğü soru da tam olarak bu. Hayır; 3D ölmüş değil ve doğru adımlar atılırsa, şimdilik sadece dinleniyor. Ama 3D teknolojisi için halen umut varken, 3D TV'lerin ve sinemanın sonu yakın gibi görünüyor.

3D'yi daha ilgi çekici yapacak şeylerden biri, garip bir şekilde, VR (virtual reality – sanal gerçeklik) olacaktır. VR teknolojilerinin iki gözünüz için de ayrı görüntüler sunmasından dolayı, 3D görüntü kolaylıkla yaratılabiliyor. Bunun anlamı da, oyunların 3D olacağı ve isterseniz bu formatta film izlemeyi de tercih edebileceğiniz. Özellikle oyun alanında, bunun büyük bir etki yaratacağı kesin.

Samsung'un Gear VR'ındaki VR oyunları son derece etkileyici ve Oculus Rift ile HTC Vive demoları da muhteşem gözüküyor. Dürüst olmamız gerekirse, normalde sürekli olarak 3D gördüğümüzden dolayı, oyunları ve diğer eğlence araçlarını da bu formatta görmek istememiz oldukça doğal.

VR da bu alanda daha fazla doğal ortam sunabiliyor. Ancak halen, başınıza bir gözlük geçirmeniz gerekiyor ve bu durum son derece rahatsız edici. Yine de bu teknolojinin, 3D bir TV'nin sunabileceğinden çok daha iyi bir deneyim olduğu söylenebilir. Ayrıca kafa takibi sistemleri sayesinde, gerçek bir 3D yaratılarak çok daha sarmal bir 3D deneyimi de sunulabiliyor.

3D filmler görecek miyiz?

Eğer sinemanın geçmişine bakarsak, neredeyse filmler olduğu süre boyunca 3D filmlerin de olduğunu görebiliriz. Başka bir deyişle, evet sinemaların 3D filmler göstermeye devam edeceklerine garanti gözüyle bakılabilir. Gerekli ekipmanı almış durumdalar ve sadece az bir miktar daha fazla ücret karşılığında bu filmleri göstermeye devam edeceklerdir. Soru işareti ise, 3D filmlerin sinema için ne kadar fark yaratabileceği.

Son olarak, günümüzde çoğu film özel 3D kamera düzenleri ile çekilmiyorlar ve derinlik bilgisi üretim sonrası (post prodüksiyon - post-production) evresinde ekleniyor. Özellikle yoğun bir şekilde CGI kullanan filmlerde bu işlem daha kolay oluyor çünkü tahmin edilebileceği gibi CGI animasyonları için 3D eklentisi yapmak çok daha kolay.

Yani 3D filmler üretilmeye devam edecek ve sinemalar da bunları göstermeye devam edecekler. Bunları evinizde izlemeniz de mümkün olacak ve büyük ihtimal ile bu alanda küçük sayılabilecek bir market bulunmaya devam edecek. Ama VR teknolojisinin önü ne kadar açıksa, 3D TV ve sinemanın önü o kadar kapalı görünüyor.

Son darbeyi 4K vuracak

3D'nin televizyonları tekrar karlı bir hale getirmek için yapılan bir çaba olduğunu tartışmak mantıklı olabilir ancak artık bu farklılık ve istek ortadan kalkmış durumda ve TV üreticileri tekrar aynı sorun ile karşı karşıyalar. 4K da bu noktada devreye giriyor ve 3D'nin hatalarından dersini almış gibi gözüküyor.

İnsanlar çözünürlüğü umursuyorlar. Çoğu kişi halen SD'den HD'ye geçişteki farkı hatırlıyor ve HD'den 4K'ya geçişin de aynı olacağını düşünüyor. Gerçekte bu durum doğru olmasa da, 4K'nın önemli bir gelişim olacağı söylenebilir.

HDR gibi diğer teknolojiler ise şimdiden oldukça etkileyiciler. OLED ve "quantum dot" TV'ler gibi yeni panel teknolojileri de pek çok insan için büyük bir görüntü kalitesi artışı yaratacaktır.

Kısacası, televizyonlar gelişmeye devam ediyor ve yakın gelecekte yeni bir satış patlaması daha yaşayacakları kesin. Ama bu patlamada 3D'nin hiç rolü olmayacak.

3D tamamen öldü mü?

İşlerin karıştığı ve şaşırtıcı bir hâle dönüştüğü soru da tam olarak bu olabilir. Hayır 3D tamamen ölmüş değil ve sadece dinleniyor.

3D'yi daha ilgi çekici yapacak şeylerden biri, garip bir şekilde, VR (virtual reality – sanal gerçeklik) olacaktır. VR teknolojilerinin iki gözünüz için de ayrı görüntüler sunmasından dolayı, 3D görüntü kolaylıkla yaratılabilmekte. Bunun anlamı da, oyunların 3D olacağı ve isterseniz bu formatta film izlemeyi de tercih edebileceğiniz. Özellikle oyun alanında, bunun büyük bir etki yaratacağı kesin.

Samsung'un Gear VR'ındaki VR oyunları muhteşemler ve Oculus Rift ile HTC Vive demoları da muhteşem gözüküyorlar. Dürüst olmamız gerekirse, normalde sürekli olarak 3D gördüğümüzden dolayı, oyunları ve diğer eğlence araçlarını da bu formatta görmek istememiz oldukça doğal.

VR da bu alanda daha fazla doğal ortam sunabiliyor. Ancak hâlâ aynı problemlerin, başınıza bir şey geçirmeniz gerekmesi gibi, bazıları bulunmakta. Ancak bu teknolojinin, 3D bir TV'nin sunabileceğinden çok daha iyi bir deneyim olduğu söylenebilir. Ayrıca kafa takibi sistemleri sayesinde, gerçek bir 3D yaratılarak çok daha sarmal bir 3D deneyimi yaratılabilmekte.

3D filmler görecek miyiz?

Eğer sinemanın geçmişine bakarsak, neredeyse filmler olduğu süre boyunca 3D filmlerin olduğunu görebiliriz. Başka bir deyişle, evet sinemaların 3D filmler göstermeye devam edeceklerine garanti gözüyle bakılabilir. Gerekli ekipmanı almış durumdalar ve sadece az bir miktar daha fazla ücret karşılığında bu filmleri göstermeye devam edeceklerdir. Ayrıca, bir film 3D olmadığı takdirde izlemeyen kişiler de bulunmakta.

Son olarak, günümüzde çoğu film özel 3D kamera düzenleri ile çekilmiyorlar ve derinlik bilgisi üretim sonrası (post prodüksiyon – post-production) evresinde ekleniyor. Özellikle yoğun bir şekilde CGI kullanan filmlerde bu işlem daha kolay oluyor çünkü tahmin edilebileceği gibi CGI animasyonları için 3D eklentisi yapmak çok daha kolay.

Yani 3D filmler üretilmeye devam edecek ve sinemalar da bunları göstermeye devam edecekler. Bunları evinizde izlemeniz de mümkün olacak ve büyük ihtimal ile bu alanda küçük sayılabilecek bir market bulunmaya devam edecek.

Son darbeyi 4K vuracak

3D'nin televizyonları tekrar kârlı bir hâle getirmek için yapılan bir çaba olduğunu tartışmak mantıklı olabilir ancak artık bu farklılık ve istek ortadan kalkmış durumda ve TV üreticileri tekrar aynı sorun ile karşı karşıyalar.

4K da bu noktada devreye giriyor ve 3D'nin hatalarından dersini almış gibi gözüküyor.

İnsanlar çözünürlüğü umursuyorlar. Çoğu kişi hâlâ SD'den HD'ye geçişteki farkı hatırlıyor ve HD'den 4K'ya geçişin de aynı olacağını düşünüyor. Gerçekte bu durum doğru olmasa da, 4K'nın hâlâ bir gelişim olacağı söylenebilir.

Bu yıl yeni bir Blu-ray formatı yayımlanacak ve Sky'ın 3D ile korunan parayı 4K spor yayınları üretmeye ve yayınlamaya harcayacağı tahmin edilebilir. Netflix ve Amazon'un yanı sıra YouTube'un da 4K yayınlara geçiş yapması ile beraber UHD içeriklerin izlenebileceği daha fazla yer bulunmakta. Bu durumun da büyük oran disk formatı olan ve arada bir "farklı" olan bir kanalda veya olayda ortaya çıkan 3D'nin önüne geçtiği söylenebilir.

HDR gibi diğer teknolojiler ise şimdiden oldukça etkileyiciler. OLED ve "quantum dot" TV'ler gibi yeni panel teknolojileri de pek çok insan için büyük bir görüntü kalitesi artışı yaratacaktır.

Yani, televizyonlar bir satış patlaması daha yaşayacaklar ancak 3D'nin artık unutulduğu söylenebilir.

En azından bir kez daha geri dönüş yapana dek...                   

Okuyucu Yorumları

Toplam 30 Yorum

bir ara bayağı modaydı bu saçmalık. neyse ki çabuk atlattık. sinema sektöründen de artık elini çekse şu gereksiz illet daha da sevineceğim...

keşke bugün bu yazıyı görmeseydim yada dün yazsaydınız...

@05 Temmuz 2015 02:40 3d tv mi aldın bugün

@05 Temmuz 2015 02:40 piyasada yeni nesil 3Dsiz tv yok ki. Ya birkaç yıl öncesinin teknolojisiyle yetineceksiniz ya da güncel teknolojiyi 3D default olarak alacaksınız. 3Dnin modasının geçmiş olmasının piyasada satılan tvlere yansıması daha birkaç yıl alır muhtemelen.

@05 Temmuz 2015 03:47 evet ya sadece 3 boyut özelliği olanından almıştım..

3D Televizyon hiç olmadı Streoscopy TV ler vardı ve tanımdaki bir açıklamadan yola çıkarak 3D Denildi. 3D için Derinlik olması gerekir. 2D bir yüzeyde 3D gösterilemez. Derinlik hissi oluşturmaya Streoscopy denilir. 3D gibi ile 3D arasında teknik ve uygulama farkı çok. Pazarlamacıların uydurduğu bir cümleydi hatta sinemalar dayanaksız olarak 4D, 5D gibi saçma sapan tanımlar kullandı. Bu tanımlar kişiler bilinçlendikçe anlaşıldı.

3D izlerken midem bulanıyor, bana göre değil

3d düzgün filmler yapılırsa ölmez yine de izleyicisi olur.

ülkemizde tüm evlerde 3 boyutlu tv ler var yaşlısı genci ,gençler bir şekilde seyrediyor ama yaşlı olanlar maalesef boşa para verdiler 3 boyutlu tv için kullanmadıkları şey için para verdiler ve hala aynı hatayı yapan bir sürü insan var,bence 4 k da pek bir şey değişmiycek mantık olarak düşünürsen zaten hd olarak seyrediyorsun 4 k tv alsanda aynı düz ekranı seyrediceksin aynı görüntü sadece biraz renk patlaması olucak arada çok fazla fark yok çünkü çoğu insan sabit uydu seyrediyor.

Sinemada güzel oluyor ama evde çok gereksiz..

3B iyi fikirdi ama tv'lerin boyutları, gözlüklerin çok rahatsız edici olması ve belli bir standarta (3B'nin de) sahip olmaması ile özellikle gerçek hayat çekimlerinde 3B uygulamasının belli olmaması işi fena bozdu. Çerçek hayat çekimlerinde 3B, göz odağını değiştirdiği an bozuluyor ve seyir zevkini kötü yönde etkiliyor. Animasyonlarda hiç bir sıkıntı olmuyordu. Ama tüm bunlar televizyon işin içine girince daha da kötüleşti, çünkü 3B hissi için görüntünün insan görüş alanının tamamını doldurmalı.

@05 Temmuz 2015 11:33 3B mi? 3D demek istedin galiba.

@05 Temmuz 2015 14:25 3 boyutun kısasını yazmış arkadaş açık aramayın hemen.

Sayın site yöneticileri, bu 500 karakter sınırlaması çok kötü olmuş. Yorumlarımızı tam ifade edemiyoruz. 1500 karakter falan olsun bari.

"Aslında TV'lere 3D eklemek, sadece bir yonga takmak kadar ucuz bir işlem." cehalet pinarlarindan kana kana icmis sayin editor ekranin tazeleme orani 100 hz den yukari olmalidir.

@05 Temmuz 2015 11:59 led tvlere bakarsan 200hzden asagi tv yok gbi bisey 3d olsun olmasin editorun tespiti cok dogru

@05 Temmuz 2015 17:47 200 hz pixel tazeleme olmadikca bir anlam ifade etmez yani 400 hz yazilan aslinda 60 hz ekrandir cunki pixel degil renk tonu gecisidir o bahsedilen.

Bence geleceğin teknolojisi hologram

açıkçası ben 3d filmleri sevdim ve bu teknoloji geliştirilmeli. sanal gerçeklik ile 4k teknolojisinin reklamını yapma amacı ile yazılmış makale (aklınızca bunu gizlemeye çalışmışsınız) 3d ile ilgili en büyük hata şudur: teknolojiyi yerine tam oturtmadan satışa sunmaları (ki sinemada izlediğimde anladım ki daha alpha aşamasında bir teknoloji. haliyle bir sürü eksiği var, filmi sinemada izlerken kendimi yeni teknolojinin denek izleyicisi gibi hissettim).

CHIP Online yorumu:
Kusura bakmayın ama bir teknolojinin reklamını neden yapalım? Ya da neden 3D'yi kötüleyelim? Sizin beğendiğiniz bir şeyi çoğunluk beğenmiyor olabilir. Bu çok mu garip?

@05 Temmuz 2015 16:48 hayır kötülemiyor linç ediyorsunuz sonunda da bir açık kapı bırakıyorsunuz. 3D bitti derken Oculus Rift ile HTC Samsung'un Gear VR'ını göklere çıkarıyorsunuz, okuyucuları böyle yönlendiriyorsunuz (ve okuyucular sizin bu yönlendirmelerinizden etkileniyorlar) üstüne biz neden reklam yapalım diye soruyla kendinizi aklamaya çalışıyorsunuz. kendinizi savunmak tabi ki en doğal hakkınız ancak bu hakkınızı hak ile kullanmanız ve zekamıza daha fazla hakaret etmemenizi rica ediyorum

CHIP Online yorumu:
Burada kimseyle polemik yaşamak gibi bir niyetimiz yok. 3D TV ve sinema üzerine yazılmış bir yazıyı tüm 3D teknolojisi olarak anlamak istiyorsanız öyle olsun.

Bir ara da gozluksuz 3D'ler vardi onlar da pek tutmadi. Hem gozluksuz hem 3D nasil oluyor acaba gercekten guzel mi diyordum, demek ki degilmis..

3B teknolojisini sirketlerin para hirsi bitiriyor ayrica tv kanallarinin dizilerinde , programlarinda yayginlastirmamasi gozluk gibi aksesuarlarin kullanilma zorunlulugu ve her gozlugun yeteri kalitede olmamasi gibi handikaplari var. Standart olusturmak yerine anlik para kazanma derdine girdikleri icin bi turlu tutunamayan bir teknoloji

Filmler bir türlü oturmadığı için tutmadı bu teknoloji ya da böyle kanallar bulunmadığı için. İyi yapılan 3D filmler gerçekten çok keyifli olurken kötü olanlar filmi izlerken işkence haline getiriyor.

3D ne kadar saçmalıksa 4K da o kadar saçmalık. 60" altında doğru uzaklıktan full hd ile 4K'nın farkını anlamak mümkün değil. Ayrıca 4K full hd'ye göre çok yüksek bant genişliği harcıyor ve bu müşteriye maliyet olarak yansıyacak.

Siz gidin bi yenilmezler2 3de izleyin sonra yorum yazın duz ekranla aradki fark çok yüksek filmin tadını alıyon izlerken duz ekranda çok sıradan geliyor artık

3d gereksiz demek çok yanlış zevk meselesi.ben bu teknolojiyi hastalık düzeyinde takip eden biri olarak en küçük bir gelişme bile beni sevindiriyor.ilerisi hakkında bu kadar net şekilde yargıda bulunmak abes olmuş.ibreler tersine dönebilir her an.ilerdeki kuşaklar bizim 2boyutlu bir şekilde film izlediğimizi duyduklarında güleceklerdir.

Bence siz tam olarak geleceği kestiremiyorsunuz.. belki maliyeti buna sebep olabilir. marka vermeden konuşacağım 800 hz. 50'' lik bir tw + 3d player + 3d film. toplam 3490 tl çok uçmadım.. elinde böyle bir sistemi olmayan ve bu şekilde 3d film izlememiş arkadaşlar yorumlarınızı bence izledikden sonraya saklayın. çünkü bu geleceğin ta kendisi..

Bence 3 boyut teknolojisi çok iş yapardı ancak 3D materyaller yüksek kapasite gerektiğinden bulunması zor materyallerdir. Yani internet üzerinden bulursunuz ama aynı kapasiteye 3 fullhd film izlenebiliyor. Bluray filmler ise yaygınlaşamadı çünkü flash bellekler ve internet herşeye engel oldu. Yani sıradan film izlenmiyorken, 3d filmler hiç izlenmez! Bana göre 3D kanallar olmalı ve gerçek 3D film yayınları yapmalı. Kapasite sorunu çözecek olması bakımından FPR teknolojisi de bu iş için uygun...

3D ayrı bir tat.. yeteri kadar detek verilmediğini düşünüyorum.. ben tv alıcam halen 3D bakıyorum örneğin.. düz ekrana bakıp izlemektense filmdeki derinliği hissetmek ayrı bir duydu...4k'da aynısı olucak kimin evinde adil 100MB ne var AKkotasız.. uzaktan bakıldığında zaten full HD kanallar 4 k gibi duruyor..HD kanallar artana kadar yaşlandık zaten ve halende SD kanlar var...4k kanallar yada filmler çıkacakta biz izlicez.. sanırım torun torba sahibi oluruz o zamana kadar

3D ölmez. Kimse boş yere polemik yapmasın. Yok Samsung artık 3D TV bile üretmeyecekmiş. Bunlar laf. Bir süre üretmeyecek millete eski teknolojileri satacak. Sonra yeniden 3D'ye geçecek. Tamamen pazarlama hilesi. 3D'nin bu işin son noktası olduğunun herkes farkında. Yani bir 4D olamayacağından nasıl biraz daha kazanırızın peşindeler. Eğer 3D TV ler ölecekse, 3D sinemalardaki bu kalabalık neden o halde?

Sen de yorum yaz

 


CHIP'i Takip edin
E-Posta listemize katılın
CHIP Dergi Mobil Cihazınızda

İlginizi çekebilir