Beynimizin Ölü Hücreleri Nasıl Temizlediği, İlk Kez Videoya Kaydedildi

Beynimizin, ölü beyin hücrelerini nasıl temizlediğini hiç merak ettiniz mi? Bu karmaşık işlem, bilim insanları tarafından ilk kez videoya kaydedildi.

  • Levent Öztürk
Beynimiz, ölü hücreleri işte böyle temizliyor

Beynimiz, ölü hücrelerin bağlantıları tıkamasını ve çevrelerindeki dokuya zarar vermelerini engellemek adına onları tanımak, sarmak ve yok etmek için karmaşık bir sistem kullanıyor. Bu süreç, beyin yaralanmaları, nörodejeneratif hastalığı ve diğer bozuklukları olan hastalarda büyük bir rol oynuyor. Yale School of Medicine bilim insanları, ilk defa ölü nöronların fare beyinlerinden temizlenmesini gösteren bir video kaydettiler ve bu araştırma Science Advances'ta yayımlandı.

NeurondeathNeurondeath
When neurons die, cellular garbage collectors mobilize in a highly choreographed procedure to dispose of the corpse and clear away debris. A failure to fully remove neurons can lead to neurodevelopmental disorders early in life and declines in cognitive abilities later in life. Yale researchers Eyiyemisi Damisah and Robert Hill from Jaime Grutzendler's neuroscience lab have for the first time captured images of this process at the level of a single neuron. Their research was published in the June 26 issue of the journal Science Advances, which you can read here:

Yukarıdaki video, ölü bir nöronun (kırmızı renkli) hedeflenmesini ve mikrogliya adı verilen beyin immün hücreleri tarafından sarılmasını gösteriyor. Mikrogliya 24 saat içerisinde ölü nöronu parçalıyor ve içeriğini tüketerek çevresindeki nöronların çalışmasını durdurmasını engelliyor.

Bu etkileyici süreci yakalamak ise kolay olmadı. Beyindeki hücre ölümü tahmin edilebilir değil ve çok hızlı gerçekleşiyor. Bu yüzden de görüntüsünü yakalamak oldukça zor bir durum. Yale ekibi bu durumla mücadele etmek için direkt olarak tekil beyin hücrelerini hedefleyen ve fotokimyasal veya viral etkenler ile hedefleyerek ölüme sebep veren yöntemler geliştirdi. Beynin ölü hücreyi tanıması ile de ortadan kaldırmak için süreci başlatmasıyla bütün süreci yakalamayı başardılar.

Apoptoz adı verilen bu süreci anlamak, araştırmacılar için oldukça önemli

Hem tekil hücreleri ölüm için hedefleyen yeni yöntemlerin kullanımı, hem de beyin apoptozu hakkında edinilen yeni bilgiler gelecekte insan hastalıklarına karşı mücadeleye yardımcı olacak. Beyin hastalıkları üzerine yapılan araştırmalar, bu araştırmada da olduğu gibi, fare modellerinin sonuçlarını insanlara uygulamakta zorlanıyor ancak apoptozun anlaşılması özellikle nörodejeneratif ve inflamatuvar hastalıklarda devasa etkiler yaratabilir.

Beyin hastalıklarında hücre ölümü oldukça yaygın ve hem bu hastalıklarda, hem de beyin yaralanmaları gibi vakalarda hücrelerin ne yaptıklarının ve hangi moleküllerin bu sürece dahil olduğunun bilinmesi, bu durumlarla yeni mücadele yöntemleri oluşturmak için muazzam bir öneme sahip.

Okuyucu Yorumları

İlk yorum yapan siz olun
Sen de yorum yaz

 

CHIP'i Takip edin
E-Posta listemize katılın
CHIP Dergi Mobil Cihazınızda
Apple Store
Google Play