70’ten fazla sivil haklar grubu, Mark Zuckerberg’e açık mektup gönderdi. Hedefte Meta’nın akıllı gözlüklerine eklemeyi düşündüğü yüz tanıma özelliği var. Gruplar, bu özelliğin takip, taciz ve istismar riskini artıracağını söylüyor.
Koalisyonda ACLU, Electronic Privacy Information Center, Fight for the Future ve Access Now gibi isimler yer alıyor.
“Bu özellik düzeltilmez, kaldırılmalı”
Gruplar küçük önlemler istemiyor. Özelliğin tamamen iptal edilmesini talep ediyorlar. Onlara göre bu sistem, tasarım değişiklikleri ya da “kapatma” seçenekleriyle güvenli hale gelmez.
En büyük sorun şu: Sokaktaki bir kişi, tanındığını bilemez. İzin verme şansı da olmaz.
Mektupta açık bir uyarı var: İnsanlar günlük hayatlarında, biri sessizce kimliklerini doğruluyor diye endişe duymamalı. Bu tür bir sistem, kişilerin alışkanlıklarına, ilişkilerine ve hatta sağlık bilgilerine kadar uzanan verilerle eşleşebilir.
Meta’dan şeffaflık talebi
Gruplar, Meta’dan bazı açıklamalar istiyor: Giyilebilir cihazların daha önce taciz ya da takip için kullanıldığı örnekler var mı? Şirket, kolluk kuvvetleriyle bu konuda görüştü mü? Özellikle U.S. Immigration and Customs Enforcement gibi kurumlarla olası iş birlikleri sorgulanıyor.
“Kimse bakmazken yayınlarız” endişesi
The New York Times’ın aktardığına göre, şirket içinde geçen yıl paylaşılan bir not dikkat çekti. Notta, bu teknolojinin “daha az tepki çekilecek bir dönemde” sunulabileceği yazıyor.
Eleştiriler sert: Bu yaklaşım, “kimse bakmazken çıkaralım” anlamına geliyor. Koalisyon bunu açıkça fırsatçılık olarak görüyor.
Name Tag: Gözlüğe yerleşen kimlik okuyucu
Geliştirilen sistemin adı “Name Tag”. Mantık basit:
-
Gözlük kamerası insanları algılar
-
Yapay zeka kimliği eşleştirir
-
Bilgiler doğrudan gözlüğün ekranında görünür
Bu, sokakta yürürken insanların kim olduğunu anında öğrenmek demek.
İki farklı versiyon üzerinde çalışılıyor
Şirketin iki ayrı sistem test ettiği söyleniyor:
-
Sadece Meta platformlarına bağlı kullanıcıları tanıyan versiyon
-
Instagram gibi herkese açık hesapları da kapsayan versiyon
Şu an için Meta hesabı olmayan kişileri tanıma özelliği görünmüyor. Ama bu bile tepkilerin büyümesine yetmiş durumda.
Meta ne diyor?
Meta, bu özelliğin henüz sunulmadığını söylüyor. Şirket, böyle bir adım atarsa “dikkatli davranacağını” belirtiyor.
Ancak geçmişte benzer tartışmalar yaşandı. Şirket, 2021’de Facebook’taki yüz tanıma tabanlı etiketleme sistemini kaldırdı. Bunun arkasında yıllarca süren davalar ve kamu baskısı vardı.
Meta ayrıca ABD’de açılan biyometrik veri davalarında milyarlarca dolar ödeme yaptı. Federal Trade Commission ile yapılan anlaşma da bu sürecin parçasıydı.