Küresel dijital altyapının merkezinde yer alan internet değişim noktaları, yapay zeka modellerinin veri yoğunluğu ve bulut sistemlerine olan talebin artmasıyla birlikte kapasitelerini büyütüyor. Veri merkezi ve operatörlerden bağımsız olarak hizmet sunan internet değişim noktası işletmecisi DE-CIX, yayınladığı son faaliyet raporuyla küresel pazardaki konumuna dair güncel verileri paylaştı. Şirket, Avrupa, Orta Doğu ve Hindistan bölgelerindeki birinciliğini korurken, Kuzey Amerika pazarında da en büyük üçüncü oyuncu olarak yer buldu. Faaliyet raporuna göre, geçen yıl boyunca sisteme bağlı ağ sayısı yüzde 25 artarak 4 bin 300'ün üzerine çıktı. Platformun toplam bağlı kapasitesi ise yüzde 40'lık bir yükseliş grafiği yakalayarak 220 terabit sınırına ulaştı. Yapay zeka ve bulut bilişim gibi gecikmeye duyarlı yeni nesil teknolojilerin yarattığı veri yükünü göğüslemek adına, Frankfurt merkezinde dünyanın ilk 800 GE müşteri portları devreye alındı. Küresel ölçekteki 400 GE port sayısında da yüzde 120'lik bir genişleme sağlandı.
Küresel gelirlerde artış ve coğrafi büyüme
Hizmet ağının genişlemesi, şirketin finansal tablolarına ve coğrafi yayılımına da olumlu yansıdı. Şirketin küresel operasyonlarından elde ettiği toplam gelir, bir önceki mali yıla göre 2,3 million euro artış gösterdi ve yüzde 3,3'lük bir büyüme performansı yakalayarak 70,9 milyon euro seviyesine ulaştı. Sektördeki 30'uncu faaliyet yılını geride bırakan şirket, erişim alanını küresel ölçekte yüzde 10 civarında büyüttü. Bu büyüme hamlesi kapsamında Katar'da Doha, ABD'de Houston, Brezilya'da São Paulo ve Rio de Janeiro ile Meksika'da Meksiko City ve Querétaro gibi stratejik noktalarda yeni internet değişim merkezleri operasyonel hale getirildi. Yapılan bu yatırımlar, sınır ötesi veri akışlarında gecikme sürelerini düşürmeyi ve yapay zeka tabanlı iş yüklerinin ihtiyaç duyduğu altyapı zeminini hazırlamayı amaçlıyor.
Ağlara bağlanan kullanıcı ve kurum sayısındaki artış, internet trafiğinde yeni rekorları beraberinde getirdi. Frankfurt değişim noktası saniyede 18,73 terabit (Tbit/s) değerine ulaşarak kendi zirvesini yeniledi. Mumbai lokasyonu yüzde 63'lük bir ivmeyle 2,76 Tbit/s seviyesine tırmanırken, Dubai'de yer alan UAE-IX ise yüzde 35 büyüme kaydederek ilk kez 1 terabit sınırını aşmayı başardı. Kuzey Amerika pazarında New York yüzde 9, Dallas ise yüzde 30'luk büyüme oranları yakalayarak 2 Tbit/s eşiğine yaklaştı. Chicago merkezindeki en yüksek trafik değeri yüzde 200 gibi ciddi bir artışla 672 gigabit (Gbit/s) seviyesine çıkarken, DE-CIX İstanbul veri trafiği de yüzde 40 oranında genişleyerek 530 Gbit/s olarak kayıtlara geçti.
İstanbul bölgesel veri trafiğinin aktarım üssü oldu
Coğrafi konumu itibarıyla Doğu ile Batı arasında dijital bir köprü işlevi gören İstanbul, Orta Doğu, Kuzey Afrika, Orta Asya ve Güneydoğu Avrupa bölgelerini birbirine bağlayan stratejik bir bulut ve veri yönlendirme merkezi olarak konumlanıyor. Türkiye'deki faaliyetlerinde 10 yılı geride bırakan DE-CIX İstanbul, ülkenin ilk AWS doğrudan bulut erişim noktasını hayata geçirerek yerel bulut ekosisteminin gelişimine katkı sağladı. Güncel verilere göre saniyede 500 gigabitlik zirve trafik seviyesini aşan İstanbul merkezine bağlı aktif ağ sayısı 70 civarında bulunuyor. Toplam müşteri bant genişliği 3 terabit'in üzerinde seyreden İstanbul lokasyonundaki trafik verilerinin 2030 yılına kadar iki katına çıkması bekleniyor.
Bölgesel dinamikleri değerlendiren DE-CIX Orta Doğu Bölge Direktörü Bülent Şen, Orta Doğu genelinde beş farklı ülkede operasyon yürüttüklerini ve bölgenin en büyük beş internet değişim noktasından dördünün kendi yönetimlerinde olduğunu belirtti. Bölgedeki veri takası talebinin yalnızca standart veri eşleştirme hizmetleriyle sınırlı kalmadığını dile getiren Şen, kurumsal bulut bağlantıları ve gelişmiş ağ servislerine yönelik talebin de güçlü bir şekilde arttığını, yerel ağların küresel platformlar üzerinden dünyaya bağlanmasının büyük bir avantaj yarattığını ifade etti.
Yapay zeka veri akışlarına özel otomasyon yatırımları
İnternet altyapısının geleceğine yönelik vizyonunu paylaşan DE-CIX CEO'su Ivo Ivanov, birçok internet ağının henüz terabit ölçeğindeki yapay zeka trafiğine hazır olmadığını, kendilerinin ise bu dönüşüme yönelik yatırımlara çok daha önce başladıklarını vurguladı. Yapay zeka sistemlerinin başarısının sadece yazılımsal algoritmalara bağlı olmadığını, bu zekanın gerçek zamanlı çalışmasını sağlayan donanımsal ve dijital altyapının kritik rol oynadığını belirten Ivanov, veri transferinde yakınlık, yüksek kapasite ve düşük gecikme sürelerinin hiç olmadığı kadar önemli hale geldiğini söyledi.
Şirket, Frankfurt, New York, Dallas ve Singapur gibi ana merkezlerinde çekirdek altyapı güncellemelerini tamamlayarak "AI-IX" adını verdiği yapay zekaya özel platformu kullanıma sundu. Otomasyon, programlanabilir API destekli sistemler ve genişletilmiş self-servis araçları sayesinde veri değişim süreçleri bulut mimarisiyle tam uyumlu hale getiriliyor. Dünya genelinde 60 farklı noktada, 100'den fazla ülkeden binlerce servis sağlayıcıyı, kurumsal ağı ve içerik üreticisini birbirine bağlayan şirket, geleceğin veri alışverişi ihtiyaçları için bağımsız bir zemin inşa etmeye devam ediyor.