Güneş sisteminin en gizemli ve bir o kadar da acımasız gezegeni olan Venüs, önümüzdeki on yıl içinde yeniden Rusya’nın radarına giriyor. Sovyetler Birliği döneminden bu yana "cehennem benzeri" koşullara sahip bu gezegene araç indirebilen tek ülke olma unvanını taşıyan Rusya, şimdi bu mirası canlandırma niyetinde.
Rus devlet medyasının paylaştığı son bilgilere göre Roscosmos, 2036 yılı için "Venera-D" adını verdiği kapsamlı bir görev üzerinde çalışıyor. Bu proje sadece yüzeye inecek bir araçla sınırlı kalmayıp; bir yörünge aracı ve gezegenin atmosferinde süzülecek dev bir balonu da içeren çok katmanlı bir keşif operasyonu olacak.
Venera-D projesinin geçmişi aslında 2003 yılına kadar uzanıyor. Bir dönem NASA ile ortak bir görev olarak yürütülmesi düşünülen çalışma, son yıllardaki jeopolitik gerilimler ve 2022'deki Ukrayna işgali sonrası iş birliklerinin kopmasıyla tamamen Rusya'nın kendi imkanlarıyla yürüttüğü bir operasyon haline geldi. Rusya Başbakan Yardımcısı Denis Manturov'un yaptığı açıklamalar, Roscosmos’un robotik keşif hedeflerinde Ay ve Venüs’ün merkezi bir öneme sahip olduğunu açıkça gösteriyor. Manturov, 1970'li yıllardaki başarılara atıfta bulunarak, Rusya'nın başka bir gezegene iniş yapan ilk ülke olma geleneğini sürdüreceğini söyledi.
Yeni görevin en heyecan verici hedeflerinden biri, Venüs’ün asitli bulutları arasında mikroorganizma düzeyinde yaşam izlerini sürmek olacak. Son yıllarda gezegenin atmosferinde tespit edilen fosfin ve amonyak gibi maddeler, bilim dünyasında büyük tartışmalar başlatmış durumda. Venera-D, bu tartışmalara son noktayı koymak için gelişmiş sensörlerini Venüs atmosferine daldıracak. Bu zorlu yolculukta araçlar, yaklaşık 480 santigrat dereceye ulaşan kavurucu sıcaklıklara ve Dünya’nın deniz seviyesindeki basıncından 90 kat daha ağır bir atmosfer yüküne karşı direnmek zorunda kalacak.
Sovyet mirası ve modern teknoloji birleşiyor
Sovyetler Birliği, 22 yıllık bir süreçte Venüs’e bir düzineden fazla araç göndererek bu alanda kırılması güç bir rekora imza atmıştı. İlk denemeler olan Venera 1 ve 2 sessiz kalsa da, Venera 7 ile 1970 yılında ulaşılan başarı, insanlık tarihinde bir ilki temsil ediyordu. Volkanik kayalarla kaplı ve sülfürik asit bulutları yüzünden sarıya boyanmış Venüs fotoğrafları, bu serinin meyveleri olarak bilim tarihine geçti. 1983 yılındaki Venera 16 ile sona eren bu seri, şimdi 2036 yılında çok daha teknolojik donanımlarla geri dönecek.
Rusya bu yarışta yalnız değil; Venüs son yıllarda yeniden popüler bir hedef haline geldi. Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ve NASA'nın üzerinde çalıştığı VERITAS ve DAVINCI gibi projeler hazırlıklarını sürdürürken, Hindistan da 2028 civarında kendi Venüs aracını fırlatmayı hedefliyor. Hatta özel sektör bile bu yarışın içinde; Rocket Lab ve MIT, "Venus Life Finder" projesiyle yaşam arayışını bir adım öne taşımak istiyor. Ancak Venüs’ün zorlu zeminine ayak basmak ve orada hayatta kalmak, hala Rusya’nın geçmişten gelen en büyük kozu.