Tek bir izinle tüm galeri: İtalya, Meta'ya 805 milyon avro ceza kesti

İtalya Veri Koruma Kurumu, Facebook'un Android uygulamasının galeriye özel izin almadan eriştiğine karar verdi ve Meta'ya 805 milyon avro ceza kesti. Meta itiraz edecek.

Tek bir izinle tüm galeri: İtalya, Meta'ya 805 milyon avro ceza kesti

Facebook’ta gezinirken telefonunuzdaki fotoğraflardan “bunu paylaşmak ister misin?” diye öneriler aldıysanız, o özellik İtalya’da Meta’ya 805 milyon avroya mal oldu. İtalya Veri Koruma Kurumu (Garante), 14 Kasım’da yaptığı açıklamada Facebook’un Android uygulamasının kullanıcıların fotoğraflarına, videolarına ve bunlara ait bilgilere özel bir izin almadan ve kullanıcıları yeterince bilgilendirmeden eriştiğine karar verdi. Cezanın muhatabı, Meta’nın Avrupa’daki şirketi Meta Platforms Ireland. Ceza, şirket grubunun küresel gelirinin yaklaşık yüzde 0,47'sine denk geliyor.

Sorun hangi özellikte?

Karar, Facebook’un 2023'ten beri sunduğu “Facebook’ta gezinirken galeriden öneriler al” özelliğiyle ilgili. Bu özellik, kullanıcı uygulamada dolaşırken telefonun galerisinden seçtiği fotoğraf ve videoları paylaşım fikri olarak önüne getiriyor.

Garante’nin incelemesine göre sorun izin isteme biçiminde. Uygulama, galeriye erişimi tek bir izinle istiyordu ve bu izin uygulamanın tamamı ile birbirinden farklı birçok özellik için geçerliydi. İzin ekranından önce çıkan “diğer özellikleri etkinleştir” gibi genel bir uyarı da kullanıcıya galeri önerilerine onay verdiğini anlatmıyordu. Üstelik özellik varsayılan olarak açıktı. Kurum, tam erişim izniyle uygulamanın telefondaki tüm fotoğraf arşivini, çoğu zaman sürekli olarak okuyabildiğini ve neyin kullanıldığını ne kullanıcının ne de kurumun doğrulayabildiğini belirtiyor.

Garante kararını, AB’nin e-Gizlilik Direktifi’ni İtalyan hukukuna aktaran maddeye dayandırdı. Kurum, akıllı telefonu kişinin özel alanının bir parçası olarak görüyor. Bu yüzden veriler bir yere gönderilmese ya da bir zarar oluşmasa bile telefona yapılan her erişim, özgürce ve bilerek verilmiş bir onay gerektiriyor.

Meta’nın 60 günü var

Kurum, Meta’ya üç aşamalı bir takvim verdi. Şirket, 30 gün içinde başlattığı çalışmaları kuruma bildirmek zorunda. 60 gün içinde de bu özellik için ayrı ve özel bir izin istemesi gerekiyor. Bu izin ekranında özelliğin ne işe yaradığını, galeriye erişim gerektirdiğini ve nasıl kapatılacağını açıkça anlatmalı. Özellik, daha önce izin vermiş olanlar dahil herkes için varsayılan olarak kapalı gelecek. Meta bu süre içinde gerekli değişikliği yapmazsa, özelliği geçerli onay vermemiş kullanıcılar için açamayacak. Şirket 90 gün içinde de aldığı önlemleri kuruma raporlayacak.

Ceza neden bu kadar yüksek?

Garante, cezanın tutarını belirlerken İtalya’da yaklaşık 20 milyon Android kullanıcısının bu durumdan etkilenmesini göz önüne aldı. Kurum, ihlalin uygulamayı güncellemeyen ve zaten izin vermiş olan kullanıcılar için hâlâ sürdüğünü vurguluyor. Meta’nın 2019'da aldığı bir başka karar ve soruşturma sırasında sınırlı iş birliği yapması da cezayı artıran etkenler arasında. Şikâyetin ardından şirketin yaptığı değişiklikler ise hesaba katıldı. Ancak kurum bu değişiklikleri hem geç kalmış hem de yalnızca uygulamayı güncelleyenleri kapsayan adımlar olarak değerlendirdi.

Soruşturma, Temmuz 2025'te Bolzano’daki bir tüketici derneği olan Centro Tutela Consumatori Utenti’nin şikâyetiyle başladı. Meta, davanın İrlanda’daki veri koruma kurumunun yetkisinde olduğunu savundu. Garante bu itirazı reddetti, çünkü e-Gizlilik kurallarında tek bir ülkenin kurumunun tüm AB adına karar verdiği “tek durak” sistemi bulunmuyor.

Yapay zekâ eğitimi ayrı bir konu

Kararın önemli bir sınırı var: Garante, fotoğrafların yapay zekâ modellerini eğitmek için kullanılıp kullanılmadığını incelemedi. Meta böyle bir kullanımı reddediyor. Kurum ise Meta’nın 2026'da başlattığı ve galeri içeriğini bulutta işleyen yeni özelliği ayrıca değerlendirme hakkını saklı tutuyor.

Meta ise karara itiraz edeceğini açıkladı. The Guardian’ın aktardığına göre şirket sözcüsü, kurumun değerlendirmesine ve cezanın orantısız düzeyine kesinlikle katılmadıklarını söyledi.