İtalya'daki otellerde 17 numaralı oda neden yok?
Avrupa genelinde 13 sayısı uğursuz kabul edilirken İtalyanların korkulu rüyası bambaşka bir rakamdan oluşuyor. Binlerce yıllık Roma harflerinin ardındaki gizli kelime oyunu, bir ülkenin gündelik alışkanlıklarını ve mimarisini tamamen değiştirmeyi başarmış durumda.
Dünyanın farklı noktalarında günlük yaşamın rutin bir parçası sayılan simgeler, sınırları aştığınız anda bambaşka bir anlam kazanabiliyor. Orta Doğu'da dostane sanılan bir el hareketi sert bir hakarete dönüşebilirken, Uzak Doğu'da ayakkabınızın altını göstermek büyük bir saygısızlık sayılıyor. Benzer bir durum kültürlerin sayılara yüklediği gizemli anlamlarda da söz konusu. Batı dünyasının geneline hakim olan 13 sayısı korkusunun, İtalyan coğrafyasında neredeyse hiçbir karşılığı yok. İtalya'da insanları tedirgin eden, otel mimarilerinden kulüp fikstürlerine kadar her alanda kaçınılan asıl sayı 17...
Bu toplumsal çekincenin arka planında dini dogmalar yok. Meselenin özü, antik Roma döneminin yazı sisteminde ve dil bilgisi yapısında gizli. Roma rakamlarıyla "XVII" biçiminde ifade edilen 17 sayısı, harflerin yeri değiştirildiğinde Latince "VIXI" sözcüğünü oluşturuyor. Bu kelime ise doğrudan "Yaşadım" yani "Hayatım sona erdi" manasına geliyor. Mezarlık taşlarına kazınan bu ifadenin yarattığı tekinsiz çağrışım, yüzyıllar içinde İtalyan kültürünün derinlerine işledi. Cuma gününe denk gelen ayın 17'sinde ülkede adeta hayat dururken, oda numaralarında 16'dan doğrudan 18'e geçilmesi bu çekincenin somut bir göstergesi.
Tarihsel kırılmalar da bu inancın beslenmesinde önemli bir rol oynadı. Sezar Augustus döneminde Teutoburg Ormanı'nda imha edilen lejyonlardan birinin 17. Lejyon olması, ordudaki bu ağır kayıpla sayının uğursuzluğu arasında güçlü bir bağ kurulmasına yol açtı. Oysa antik dönemin farklı noktalarında bu sayıya yaklaşım oldukça değişiyordu. Örneğin Pisagorcular evrensel düzeni ve gök cisimlerinin dengesini açıklarken 17 sayısını olumlu bir nitelemeyle ele aldılar. Benzer şekilde erken dönem Şii geleneklerinde de ibadet ve ezan yapısındaki sayısal düzenlemeler üzerinden 17 rakamına mistik ve değerli bir anlam yüklendi.