Google Chrome için hazırlanan yüzlerce tarayıcı eklentisinin, kullanıcıların internet aramalarını farklı sunuculara yönlendirdiği ortaya çıktı. Güvenlik şirketi Socket'in araştırmasına göre 319 eklenti, yıllar içinde toplam 13,4 milyon kuruluma ulaştı. Üstelik bu eklentilerin bir kısmı, PDF dönüştürme veya güvenli arama gibi sıradan özellikler sunuyormuş gibi davranıyor.
29 Ekim'de yayımlanan araştırma, söz konusu eklentilerin kullanıcıların varsayılan arama motorunu değiştirdiğini gösteriyor. Kullanıcı Google'da veya tarayıcısının adres çubuğunda bir arama yaptığında, eklenti bu sorguyu önce başka bir sunucuya gönderiyor. Ardından kullanıcıyı Yahoo veya Bing gibi arama motorlarına yönlendiriyor.
Bu yöntem, eklentileri yöneten kişilere iki ayrı avantaj sağlıyor. İşletmeciler hem kullanıcıların arama sorgularını görebiliyor hem de arama motorlarına gönderdikleri trafik üzerinden reklam geliri elde edebiliyor.
Masum görünen eklentiler arka planda ne yapıyor?
Araştırmacılar, daha önce tespit ettikleri eklentilere 264 yeni eklenti ekledi. Yeni grubun toplam kurulum sayısı yaklaşık 8,7 milyona ulaşıyor. Araştırmanın kapsadığı 319 eklentinin geçmişi ise 2016 yılına kadar uzanıyor. Bu nedenle 13,4 milyon rakamı, bugün aktif olarak bu eklentileri kullanan kişi sayısını göstermiyor.
Sorunun dikkat çeken tarafı, eklentilerin kendilerini yararlı araçlar olarak tanıtması. PDF dosyalarını dönüştürme, kullanım kılavuzlarını bulma, güvenli arama yapma ve yapay zekâ destekli arama gibi özellikler bunlardan bazıları.
Ancak Socket'in incelemesine göre bazı eklentilerin asıl amacı, kullanıcıların arama motoru ayarlarını değiştirerek sorguları kendi sunucularından geçirmek. Hatta bazıları, bu işlem dışında herhangi bir özellik sunmuyor.
Üstelik eklentiler her zaman geniş kapsamlı izinler istemiyor. Chrome'un mevcut sistemi, bir eklentinin kullanıcı onayıyla varsayılan arama motorunu değiştirmesine izin veriyor. Bu nedenle kullanıcı, eklentiyi kurarken verdiği onayın aramalarını nasıl etkileyeceğini fark etmeyebiliyor.
Arama geçmişi üçüncü kişilerin eline geçebilir
Araştırmanın ortaya koyduğu asıl sorun yalnızca arama motorunun değişmesi değil. Arama sorguları önce eklentiyi yöneten kişilerin sunucularından geçtiği için bu kişiler, kullanıcıların internette neler aradığını görebiliyor.
Bazı sistemler arama sorgularını kullanıcıya özel tanımlayıcılarla da ilişkilendirebiliyor. Bu durum, kişilerin arama alışkanlıklarının takip edilmesi açısından gizlilik riski oluşturuyor.
Socket araştırmacıları başka bir tehlikeye de dikkat çekiyor. Eklentileri yöneten sunucular, kullanıcıların hangi sonuç sayfasına ulaşacağını değiştirebiliyor. Bu sistem, teorik olarak kullanıcıları sahte internet sitelerine veya zararlı yazılım içeren sayfalara yönlendirmek için de kullanılabilir.
Ancak araştırmacılar, bu tür kötü amaçlı yönlendirmelerin gerçekleştiğini kesin olarak kanıtlamış değil. İnceleme sırasında çoğu sorgunun Yahoo veya Bing'e yönlendiğini gördüler.
Bazı eklentileri Chrome mağazasında arayarak bulmak mümkün değil
Araştırmacılar, şüpheli eklentilerin önemli bir bölümünün Chrome Web Mağazası'ndaki arama sonuçlarında görünmediğini de belirledi.
Bu eklentilere yalnızca doğrudan bağlantılar üzerinden ulaşmak mümkün. Eklenti geliştiricileri, Chrome mağazasının sunduğu bu seçeneği kullanarak araçlarını genel arama sonuçlarının dışında tutabiliyor.
Tek başına bu yöntemi kullanmak, bir eklentinin zararlı olduğunu göstermiyor. Ancak araştırmaya göre bazı işletmeciler, eklentilerinin fark edilmesini zorlaştırmak için bu yöntemi tercih ediyor.
Kullanıcılar ise genellikle internet sitelerinde karşılarına çıkan reklamlar aracılığıyla bu eklentileri keşfediyor. Bir PDF aracı veya güvenli arama özelliği vadeden reklama tıklayan kişi, birkaç adımın ardından eklentiyi tarayıcısına kurabiliyor.
Chrome'daki eklentiler nasıl kontrol edilir?
Chrome kullanıcıları, tarayıcılarının arama motoru ayarlarını kontrol ederek herhangi bir eklentinin bu ayarları yönetip yönetmediğini görebilir.
Bunun için Chrome'da Ayarlar > Arama motoru bölümünü açmak gerekiyor. Bir eklenti ilgili ayarı kontrol ediyorsa Chrome bunu kullanıcıya bildiriyor.
Ayrıca adres çubuğuna chrome://extensions yazarak kurulu eklentilerin tamamına ulaşmak mümkün. Kullanıcılar tanımadıkları veya artık ihtiyaç duymadıkları eklentileri bu ekrandan kaldırabilir.
Google'ın açıklamasına göre arama motoru ayarlarını değiştiren bir eklentiyi kaldırmak, tarayıcının önceki ayarlarına dönmesini sağlıyor.
Araştırma, tarayıcı eklentilerinin yalnızca istedikleri izinlere göre değerlendirilmemesi gerektiğini gösteriyor. Basit bir arama aracı gibi görünen bir eklenti bile kullanıcıların internet aramalarına erişebiliyor.
iPhone’da Firefox kullananlara yeni özellik: Reklamları tarayıcı engelleyecekGüncel