Elon Musk, OpenAI ve yatırımcısı Microsoft’a karşı çok büyük bir tazminat davası açtı. Musk, şirketlerin kendisini yanıltarak OpenAI’ın yapısını kâr amacı gütmeyen bir kuruluştan kâr odaklı bir şirkete dönüştürdüğünü söylüyor. Bu nedenle en az 134 milyar dolar tazminat istiyor.
Musk son yaptığı başvuru ile talebini biraz değiştirdi. Paranın kendisine değil, OpenAI’ın kâr amacı gütmeyen koluna verilmesini istedi.
Altman ve Brockman’ın görevden alınmasını istiyor
Musk’ın talebi bununla sınırlı değil. Dava dosyasına göre Musk, OpenAI CEO’su Sam Altman ve şirket başkanı Greg Brockman’ın görevden alınmasını istiyor.
Ayrıca iki yöneticinin OpenAI’ın kâr odaklı faaliyetlerinden elde ettiği hisselerin ve tüm kişisel kazançların OpenAI’ın yardım kuruluşuna aktarılmasını talep ediyor.
Ortaklık nasıl bozuldu?
Elon Musk, OpenAI’ın 2015’te kurulmasına yardım eden isimlerden biriydi. Şirket ilk kurulduğunda yapısı kâr amacı gütmeyen bir araştırma laboratuvarıydı. Musk aynı zamanda ilk büyük yatırımcılardan biriydi.
Ancak Musk ile OpenAI yönetimi zamanla anlaşmazlık yaşadı. Musk şirketten ayrıldı ve 2023 yılında OpenAI’a rakip olacak xAI adlı şirketi kurdu.
Hatta Musk, Şubat 2025’te OpenAI’ı 97,4 milyar dolar karşılığında satın almak için teklif bile verdi.
OpenAI’ın yapısı yıllar içinde değişti
Musk’ın eleştirdiği konulardan biri de şirket yapısındaki değişim.
OpenAI, 2019 yılında kâr amacı gütmeyen yapıdan “sınırlı kâr” modeline geçti. Daha sonra geçen yıl tamamen kâr odaklı bir public benefit corporation haline geldi.
Şirket şimdi yılın son çeyreğinde halka arz planı yapıyor. İlginç olan şu: Musk’ın xAI şirketi de SpaceX ile birleşerek aynı dönemde piyasaya çıkmayı hedefliyor.
“Bağış yaptığımı sandım” iddiası
Musk, davada önemli bir iddia ortaya koyuyor. Ona göre OpenAI, başından beri kâr amacı güden bir plan hazırladı. Ancak Musk’a farklı bir tablo gösterildi.
Dava dosyasına göre şirket yöneticileri, kâr amacı gütmeyen statünün avantajlarını kullandı. Vergi muafiyeti, bağışlar ve kamu yararı algısı bu avantajlar arasında yer alıyor. Musk ise bu süreçte planın gizlendiğini savunuyor.
Mahkemeden ne talep ediyor?
Musk mahkemeden OpenAI’ın kâr odaklı yapıya geçişini iptal etmesini istiyor. Ayrıca bu dönüşüm sırasında oluşan finansal kazançların tekrar kâr amacı gütmeyen yapıya aktarılmasını talep ediyor.
OpenAI ise suçlamaları kabul etmiyor.
Eski belgeler Musk’ı zorlayabilir
Öte yandan yeni ortaya çıkan bazı bilgiler Musk’ın iddialarını zorlaştırabilir.
The New Yorker’ın yayımladığı bir araştırmaya göre Musk, 2017 yılında OpenAI’ın kâr odaklı bir yapıya geçmesiyle ilgili görüşmelere katıldı. Hatta Musk’ın bu yeni yapıda çoğunluk kontrolü istediği öne sürülüyor.
Mahkeme süreci başlıyor
Taraflar arasındaki hukuk mücadelesi uzun süredir devam ediyor. Davanın bu ay içinde mahkemeye taşınması bekleniyor.
Mahkeme öncesi gerilim de yükseliyor. OpenAI kısa süre önce Delaware ve California başsavcılarına bir mektup gönderdi. Şirket, Musk ve rakip şirket Meta’nın rekabete aykırı davranışlarını incelemelerini istedi.