Teknoloji dünyasında kartlar yeniden dağıtılıyor: OpenAI Microsoft bağını kopardı, borsaya koşuyor

OpenAI, trilyon dolarlık değerleme hedefiyle halka arz başvurusu yaptı. Yapay zeka devinin borsa planı, Elon Musk davaları ve kârlılık hedefleri hakkında bilmeniz gereken her şey.

Teknoloji dünyasında kartlar yeniden dağıtılıyor: OpenAI Microsoft bağını kopardı, borsaya koşuyor

ChatGPT geliştiricisi OpenAI, sessiz sedasız ABD'de halka arz başvurusu yaptı. Şirket bu hamleyle, yapay zekaya aç olan yatırımcılardan pay kapmak isteyen rakibi Anthropic'in yanına katıldı. OpenAI henüz halka arzın büyüklüğünü veya tarihini açıklamadı. Yaptıkları açıklamada, şirket özel kalırken gerçekleştirmek istedikleri bazı hedefler olduğunu ve bu yüzden sürecin zaman alabileceğini belirttiler.

Reuters'ın kaynaklarına göre OpenAI, eylül ayında gerçekleşebilecek bu halka arzda 1 trilyon dolar değerleme hedefliyor.

Trilyon dolarlık devler sıraya girdi

Eğer OpenAI bu değerlemeye ulaşırsa, piyasaya peş peşe çıkan üç trilyon dolarlık devden biri olacak. Bu durum, yatırımcıların teknoloji hisselerine olan iştahını test edecek son 10 yılın en büyük sınavı anlamını taşıyor.

Süreci ilk başlatan Elon Musk’ın SpaceX şirketi oldu. SpaceX, 1.75 trilyon dolar değerleme üzerinden 75 milyar dolarlık bir halka arz planlıyor. Bu, tarihin en büyüğü olabilir. Yazılım dünyasında popüler olan Claude Code'un arkasındaki Anthropic ise, 965 milyar dolar değerlemeyle 65 milyar dolar yatırım topladıktan hemen sonra halka arz başvurusunu yaptı.

Tahmin piyasalarındaki oyuncular OpenAI’ın Anthropic’ten önce başvuracağını düşünüyordu ancak Anthropic dev yatırım turundan sonra atak yaparak öne geçti.

Yatırımcıların yeni gözdesi yapay zeka

Anthropic ve OpenAI’ın halka arzları, teknoloji dünyasında yeni bir dönemin kapısını açıyor. OpenAI bu yılın başlarında SoftBank, Amazon ve Nvidia gibi devlerden 840 milyar dolar değerleme üzerinden 110 milyar dolar topladı. Şirket o dönemde ChatGPT’nin haftalık 900 milyon aktif kullanıcıya ve 50 milyon ücretli aboneye ulaştığını da duyurdu.

Bu halka arz adımı, OpenAI’ın ilk yatırımcısı Microsoft ile olan ortaklığını esnetmesinden sonra geldi. Yeni anlaşma, OpenAI’a Amazon ve Google gibi diğer devlerle de ortaklık kurma özgürlüğü tanıdı. Microsoft, 2019'dan beri OpenAI’a 13 milyar dolar yatırarak hem bu girişimin büyümesini sağladı hem de kendi bulut servisi Azure'u uçurdu.

OpenAI, mart ayında aylık 2 milyar dolar gelir elde ettiğini açıkladı. Bu rakam, şirketin internet ve mobil döneme damga vuran Alphabet ve Meta gibi devlerden dört kat daha hızlı büyüdüğünü gösteriyor. Ancak şirket, yatırımcılarına 2030 yılına kadar kâr etmeyi beklemediğini de açıkça söyledi.

Sektör kalabalıklaşıyor ve riskler büyüyor

Yapay zeka sektörü hızla kalabalıklaşıyor ve yatırımcılar bu yükselişin kalıcı olup olmadığını sorguluyor. Anthropic, kod yazma asistanı Claude ile OpenAI’ın en dişli rakibi haline geldi. Firmalar, yazılımdaki açıkları bulmak için Anthropic’in sistemlerini kullanıyor.

Bu büyük halka arzlar piyasaya hareket getirse de uzmanlar küçük girişimlerin fon bulmasını zorlaştırabileceğini söylüyor. Çünkü SpaceX, Anthropic ve OpenAI gibi devler piyasadaki nakdi tek başına eritebilir.

Vakıf kökenleri ve bitmeyen Elon Musk davaları

OpenAI, 2015 yılında kâr amacı gütmeyen bir araştırma vakfı olarak kuruldu. Ancak yapay zeka geliştirmenin devasa maliyetlerini karşılamak için dört yıl sonra kâr odaklı bir şirket kurdu. Vakfın şirketi yönettiği bu garip yapı, 2023 sonunda CEO Sam Altman'ın kovulup çalışan baskısıyla geri döndüğü krizde büyük tartışma yarattı.

Şirket, 2024 sonunda yapısını değiştirerek "kamu yararına çalışan şirket" modeline geçeceğini duyurdu. Bu hamle daha fazla yatırım toplama amacı taşısa da eski kuruculardan Elon Musk’ın sert tepkisini çekti. Musk, yöneticileri vakfı kişisel zenginleşme aracına dönüştürmekle suçlayarak dava açtı. Ancak ABD'deki jüri, mayıs ayında Musk’ın iddialarını haksız buldu ve OpenAI bu büyük yasal engeli de aşmış oldu.