Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan paylaşılan son görüntüler, sosyal medya kullanıcılarını hem şaşırttı, hem de kısa süreli bir tedirginliğe yol açtı. NASA astronotu Don Pettit tarafından çekilen bir fotoğrafta, istasyonun içinde büyüyen, siyah dokunaçlara sahip ve yumurtayı andıran tuhaf bir nesne göze çarpıyordu.
23 Eylül 2024 ile 18 Nisan 2025 tarihleri arasında gerçekleşen Expedition 72 görevi sırasında kaydedilen bu kare, kısa sürede internetin en çok konuşulan konuları arasına girdi. Görüntüyü gören pek çok kişi, nesneyi popüler bilim kurgu filmlerindeki yaratıklara benzeterek "Hemen yok edin" ya da "Uzaylı yumurtası çatlıyor" gibi yorumlarla şaşkınlıklarını dile getirdi.
Ancak bu ürkütücü ve yabancı görünümlü cismin arkasında aslında mutfaklarımızdan eksik etmediğimiz bir gerçek yatıyor. Fotoğraftaki gizemli nesne, aslında sadece bir patates. Don Pettit, uzayda "Spudnik-1" adını verdiği bu yapının, boş zamanlarında kurduğu minyatür bahçesinin bir parçası olduğunu açıkladı. Görüntüdeki siyah uzantılar patatesin filizlerinden başka bir şey değilken, tabandaki tuhaf parça ise yer çekimsiz ortamda patatesi ışık düzeneğine sabitlemek için kullanılan basit bir cırt cırtlı banttan ibaret.
Uzayda tarımın geleceği ve "Marslı" esintileri
Astronot Pettit, patatesleri seçme nedenini anlatırken bu bitkinin toplam kütlesine oranla sunduğu yüksek besin değerine dikkat çekiyor. "Marslı" kitabında ve filminde de işlendiği gibi, patates gelecekteki uzay keşiflerinin vazgeçilmez bir parçası olabilir. Pettit, gelecek görevler için şimdiden hazırlanmanın iyi olacağını düşünerek bu deneyi tamamen kendi merakı ve hobisi olarak yürütüyor. Ancak uzayda çiftçilik kurmak dünyadaki kadar kolay değil. Yer çekimi olmadığı için köklerin her yöne doğru kontrolsüzce uzadığını belirten astronot, bitkilerin dünyadakinden çok daha yavaş büyüdüğünü de sözlerine ekledi.
NASA, astronotların moralini yüksek tutmak ve taze besin sağlamak için UUİ’de domatesten bibere, çeşitli çiçeklerden meyvelere kadar pek çok bitki üzerinde çalışmalar yürütüyor. Özellikle meyveler ve antioksidan açısından zengin fasulye türleri, mürettebatı uzay radyasyonuna karşı koruma potansiyeli taşıdığı için büyük öneme sahip.
Don Pettit’in sosyal medyada büyük ilgi gören bu "dokunaçlı patates" paylaşımı, aynı zamanda hem uzaydaki günlük yaşamın zorluklarını, hem de insanoğlunun başka dünyalarda hayatta kalma çabasının eğlenceli yanını gözler önüne seriyor.