Pasifik'in ortasında Latin Amerika'dan Güneydoğu Asya'ya uzanan yeşilimsi kuşak zayıflıyor. NASA'nın uydu görüntülerinde son bir yılda turkuaz yeşilinden koyu maviye dönen sular, deniz besin zincirinin temelindeki fitoplanktonların azalmasını görünür hale getirdi.
Bu değişim, El Niño'nun okyanus sularını ısıtmasıyla ilişkili. Ekvatoral Pasifik'e yeşil rengini veren klorofil yüklü fitoplanktonlar, daha serin ve besince zengin suları tercih ediyor. Sıcaklık yükselip derinlerden gelen besin akışı azaldığında ise bu mikroorganizmalar toplu ölümlerle karşı karşıya kalıyor.
Yeşil kuşağı PACE izledi
PACE uydusundaki Okyanus Renk Cihazı, fitoplanktonlardaki azalmayı takip etti. 2025 boyunca Pasifik'in ortasında bir köprü gibi uzanan yeşilimsi hat, 2026'daki El Niño sürecinde özellikle Orta ve Batı Pasifik'te zayıfladı.
NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi'ndeki PACE ekibinin baş araştırma bilimcisi Matthew Kehrli, beklenen değişimleri verilerde gerçek zamanlı görmenin tatmin edici olduğunu ifade ediyor.
Renk değişiminin ötesindeki etki
Fitoplankton azalınca zooplankton, krill, filtreyle beslenen kabuklular ve diğer küçük deniz canlıları besin kaybediyor. Böylece etki, besin zinciri boyunca yayılıyor. Latin Amerika'nın Pasifik kıyılarındaki balıkçılar da bundan etkileniyor. Ton balığı, hamsi ve diğer yaygın türlerin daha serin sulara göç etmesi, teknelerin yarı boş ağlarla dönmesine ve dünya genelinde fiyatların yükselmesine yol açıyor.
El Niño'nun etkileri sadece okyanusla sınırlı değil; küresel hava düzenlerini, iklimi ve insan yaşamını da değiştiriyor. NASA Jet İtki Laboratuvarı'nda deniz seviyesi görevlerinin proje bilimcisi Josh Willis, El Niño'nun her gerçekleştiğinde neredeyse herkesi bir şekilde etkilediğini vurguladı.
Tropikal Pasifik'te sıcaklıkların normalin 4 derece üzerinde seyretmesi nedeniyle mevcut dönemin kayıtlardaki en güçlü El Niño olması bekleniyor. Yakın tarihte bu ölçeğe yaklaşan olay olarak 1997-1998 dönemi gösteriliyor. O süreç, 23.000 ölüme ve küresel ekonomide 5,7 trilyon dolarlık kayba yol açmıştı.